Café Doodnormaal dé Podcast

Van één ding in ons leven kunnen we zeker zijn: we gaan een keer dood. Daar denken we als maatschappij liever niet aan en liever stoppen we dit het liefst zo ver mogelijk weg. Maar dat zou wel eens een grote vergissing kunnen zijn. We kunnen volgens veel filosofen de zekerheid van de dood ook gebruiken om ons leven vandaag zo intens en mooi mogelijk te maken. Om ons hier alles over te vertellen, praten we deze aflevering met filosoof Lammert Kamphuis.

Vanuit de christelijke en religieuze hoek is het niet vanzelfsprekend om na te denken over het zelfgekozen levenseinde, laat staan hier uitvoering aan te geven. Maar er zijn christenen die er wel voorstander van zijn. Waarom ligt het zelfgekozen levenseinde zo gevoelig bij gelovigen? Om ons hier alles over te vertellen vanuit een christelijke perspectief schuift deze aflevering Remonstrants dominee Joost Röselaers aan.

Naast de NVVE zijn er nog vele andere organisaties die zich inzetten voor het zelfgekozen levenseinde. Een van deze organisaties is Stichting Levenseindecounseling. Maar wat doet deze stichting? En waarin verschilt deze organisatie van de NVVE? Voor het antwoord op deze en andere vragen schuift deze aflevering levenseindecounselor Frank Vandendries aan.

Sinds begin jaren negentig van de vorige eeuw wordt in Nederland een maatschappelijk debat over ‘voltooid leven’ gevoerd. In 2016 heeft de ‘commissie van wijzen’ onder voorzitterschap van Paul Schnabel een advies uitgebracht over hulp bij zelfdoding aan mensen die hun leven voltooid vinden. Maar wat is een voltooid leven? En wat was het advies dat de commissie uitbracht? In deze aflevering spreken we hierover met de voorzitter van deze commissie Paul Schnabel.

Het Handboek De Vredige Pil is de vertaling van het Engelse The Peaceful Pill Handbook van de organisatie Exit International en verscheen voor het eerst in het Nederlands in 2018. Het handboek De Vredige Pil bevat informatie over euthanasie en hulp bij zelfdoding voor zieke en oudere mensen. Het handboek informeert over duurzaamheid, testen, gassen, gebruik en gevaren, samen met juridische aspecten en voorzorgsmaatregelen. Hoe ziet dit handboek eruit? En kan iedereen dit handboek aanschaffen? Om ons hier alles over te vertellen schuift de auteur van de Nederlandse vertaling aan Hans van Amstel-Jonker aan.

Floor Haak vond het na een lang en bewogen leven wel mooi geweest. Hij besloot te stoppen met eten en drinken. Bijna twee weken later overleed hij, in zijn woning in Vrouwenpolder. Hoe zag dit traject eruit? En hoe was dit voor zijn kinderen? In deze aflevering spreken we hierover met zijn zoon Michiel Haak.

Het bewust stoppen met eten en drinken om het levenseinde te bespoedigen is een keuze die iedereen zelf kan en mag maken. Maar wat gebeurt er met je als je stopt met eten en drinken? En hoe is dit voor de omgeving? In deze aflevering schuift huisarts en onderzoeker Eva Bolt aan om ons hier alles over te vertellen.

We hebben het afgelopen seizoenen veel gehad over euthanasie, sterven in eigen regie en het stoppen van behandelingen. In al deze gesprekken werd er ook gesproken over palliatieve sedatie en palliatieve zorg. Maar wat is palliatieve zorg? En wanneer krijg je palliatieve zorg? In deze aflevering schuift palliatieve zorg verpleegkundige Anke van Sleeuwen aan om ons hier alles over te vertellen.

Els Borst was van 1994 tot 2002 namens D66 minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport. Als minister voerde zij de wettelijke regeling voor euthanasie en hulp bij zelfdoding in, de eerste ter wereld. Wat voor persoon was Els Borst en wat dreef haar om zich in te zetten voor euthanasiewetgeving? In deze aflevering spreken we hierover met de schrijfster van de biografie van Els Borst Nele Beyens.

Zelf mogen kiezen hoe je doodgaat, was voor Marjolijn enorm belangrijk. Toen ze vasculaire dementie kreeg, werd het nog spannend of haar dat levenseinde in eigen regie gegund zou zijn. Het werd een intensief, maar uiteindelijk mooi en liefdevol traject voor haar én voor haar familie. Hoe was het voor de familie om dit traject mee te maken? In deze aflevering spreken we hierover met haar dochter en zoon, Machteld en Maarten.

De Regionale Toetsingscommissies Euthanasie (RTE) heeft een EuthanasieCode gepubliceerd. In deze EuthanasieCode geven de RTE een overzicht van de wijze waarop de zorgvuldigheidseisen in de euthanasiewet worden getoetst. Wat houdt deze EuthanasieCode precies in? En voor wie is dit document? In deze aflevering schuift de voorzitter van de RTE Jeroen Recourt aan om ons hier alles over te vertellen.

Verpleeghuisarts Marinou Arends verleent euthanasie bij een 74-jarige patiënte met vergevorderde Alzheimer. Na deze euthanasie wordt zij als eerste arts in Nederland vervolgd voor moord. In deze aflevering spreken we met Marinou Arends over de periode waarin zij zich moet verantwoorden tegenover de toetsingscommissie voor euthanasie, de tuchtrechters en de strafrechter.

Kun je beslissen over euthanasie als je dement bent? Het antwoord op die vraag zorgt voor grote verdeling onder artsen. Iemand die zich in de media kritisch uitlaat over euthanasie bij iemand die wilsonbekwaam is geworden is filosoof en oud-verpleeghuisarts Bert Keizer. Deze aflevering schuift hij aan om te vertellen over waar volgens hem de moeilijkheid zit.

Al een paar jaar merkte de omgeving van Annie dat zij dingen begon te vergeten. Er onstonden probelmen met de dagelijkse handelingen en ze raakte spullen kwijt. Maar het ging verder dan alleen maar vergeten en dus werd ze onderzocht. In het bijzijn van haar kinderen kreeg ze de uitslag...Alzheimer! Nadat de eerste schok was verwerkt was Annie heel resoluut: "Dan weet ik wat me te doen staat, ik wil graag euthanasie." Hoe zag dit vervolgtraject eruit? En hoe was dit voor haar kinderen? In deze aflevering spreken we hierover met haar zoon Frank Zwijnenberg.

De Nederlandse euthanasiewet biedt ruimte voor euthanasie bij dementie. Dat wil nog niet zeggen dat iedereen met een verzoek om hulp bij een zelfgekozen levenseinde deze hulp ook krijgt. Welke mogelijkheden biedt de euthanasiewet? Wat kan je nu al regelen om een toekomstige situatie te voorkomen? In deze aflevering schuift gepensioneerd huisarts Constance de Vries aan om ons hier alles over te vertellen.

Dementie is de naam voor een combinatie van symptomen, waarbij de hersenen informatie niet meer goed kunnen verwerken. Wat is de oorzaak van dementie? En is dementie dodelijk? Deze en veel meer vragen stellen we deze aflevering aan hoogleraar neurologie en directeur van het Alzheimercentrum Philip Scheltens.

In de afgelopen 18 afleveringen hebben we al onze gasten de vraag gesteld wat ze zouden willen aanpassen aan de euthanasiewetgeving in Nederland. Deze aflevering gaan we samen met strafrechtadvocaat en vriend van de show Tim Vis alle suggesties bespreken op haalbaarheid en eventuele gevolgen van een dergelijke aanpassing.

Ze hadden afgesproken samen uit het leven te stappen als een van hen iets zou gaan mankeren, Maarten en Mieke Veth. Op 10 januari 2021 voegden ze de daad bij het woord en namen afscheid van het leven. Hoe was deze beslissing voor de rest van de familie? En hoe zag de laatste dag eruit? In deze aflevering spreken we over dit bijzondere verhaal met hun dochter Annette Veth.

Artsen kunnen in bijzondere gevallen een patiënt helpen om te sterven. Dat heet euthanasie of hulp bij zelfdoding. Artsen doen dat alleen als een patiënt daar zelf om vraagt. In de euthanasiewet staan alle regels (zorgvuldigheidseisen) die gelden bij euthanasie of hulp bij zelfdoding. Maar welke mogelijkheden zijn er als iemand niet in aanmerking komt voor euthanasie, of dit niet wil? In deze aflevering schuift coördinator van het Adviescentrum van de NVVE Gerard Baltus aan om ons hier alles over te vertellen.

Orgaandonatie is ook mogelijk na euthanasie. Het komt echter nog niet veel voor. Hoe gaat orgaandonatie na euthanasie in zijn werk? En waar moet je rekening mee houden? In deze aflevering schuift transplantatiecoördinator van het Erasmus MC, Hanneke Hagenaars, aan om ons hier alles over te vertellen.

D66 heeft het wetsvoorstel toetsing levenseindebegeleiding van ouderen op verzoek (voltooid leven) ingediend. Als de wet wordt aangenomen, kunnen ouderen op hoge leeftijd, die hun leven voltooid achten, met hulp op een zelfgekozen moment hun leven beëindigen. Maar wat is een voltooid leven? En hoe ziet het wetsvoorstel eruit? In deze aflevering gaan we in gesprek met waarnemend fractievoorzitter van D66 Rob Jetten om hier meer over te weten te komen.

Na een lange strijd met diverse complexe en slopende behandelingen tegen Leukemie kiest Pim Mellink, liefdevol Superbro gedoopt door zijn zusje, ervoor om zelf de regie te houden over zijn levenseinde. Hij doet een verzoek tot euthanasie en zijn verzoek wordt ingewilligd. Met zijn moeder Jet van der Voet en zijn broer Sam Mellink praten we over het traject en hoe zij dit beleefd hebben.

Ongeveer twintig jaar geleden stemde de Tweede Kamer in met een wet die euthanasie mogelijk maakte. Vanuit het buitenland werd er met veel interesse en verbazing gekeken naar de nieuwe euthanasiewet. Hoe zien de ontwikkelingen er twintig jaar later in de rest van de wereld uit? Is Nederland nog een koploper of zijn we inmiddels ingehaald? In deze aflevering gaan we in gesprek met de Executive Director van de World Federation of Right to Die Societies Rob Jonquiere om hier meer over te weten te komen.

Ongeveer drie op de tien Nederlanders willen kunnen beschikken over een middel om zelf te kunnen beslissen over hun levenseinde, zonder dat een arts of een andere hulpverlener daar iets over te zeggen heeft. Hoe moet dit middel eruit komen te zien? En hoe zorg je ervoor dat er geen misbruik van gemaakt wordt? In deze extra lange aflevering gaan we in gesprek met de voorzitter van de Coöperatie Laatste Wil Jos van Wijk over deze en nog veel meer vragen over dit onderwerp.

De moeder van regisseur Elena Lindemans worstelt al lange tijd met een ondraaglijk psychisch lijden als ze om euthanasie vraagt. Het verzoek wordt niet in behandeling genomen. Ze besluit daarna zelf een einde aan haar leven te maken door van een flat te springen. Hoe tekende die sprong de levens van haar familieleden? In deze aflevering spreken we hierover met haar dochter Elena Lindemans.

Psychiaters worden regelmatig geconfronteerd met een doodswens van personen die psychisch lijden. In de meeste gevallen is deze doodswens een symptoom van de psychiatrische ziekte waaraan de patiënt lijdt. Als het leven met een psychiatrische stoornis als uitzichtloos en ondraaglijk lijden wordt ervaren, kan de patiënt een verzoek om euthanasie doen. Hoe is het voor een psychiater als een patiënt met dit verzoek komt? In deze aflevering spreken we hierover met psychiater Julián García.

In deze podcast is het Expertisecentrum Euthanasie al vaker ter sprake gekomen. Maar hoe gaan zij eigenlijk te werk? In deze aflevering spreken we hierover met de bestuurder van dit expertisecentrum Sonja Kersten.

Na zestien jaar strijd met ernstige psychische klachten kiest de 32 jarige Dorien Lohuis voor euthanasie. Hoe is het om dit traject als moeder mee te maken? In deze aflevering spreken we met haar moeder Heleen Weber.

De euthanasiewet maakt geen onderscheid tussen lichamelijk of psychisch lijden. Hoe komt het dat euthanasie toch moeilijker lijkt bij mensen die psychisch lijden? In deze aflevering spreken we hierover met psychiater Gerty Casteelen.