Tandarts Podcast

136. De 7 sleutels tot het herkennen van onvoldoende neusademhaling - met kaakchirurg Frank Leusink

22 okt 2026 · 00:50:44

🎁 Winactie: Kaakmeesterz Airway Experience

Wil jij ontdekken hoe kaakontwikkeling, neusademhaling en slaapdiagnostiek in de praktijk samenkomen? Frank nodigt drie luisteraars uit voor een exclusief kijkje achter de schermen bij Kaakmeesterz in Hengelo. Tijdens een dagdeel ontdek je hoe mogelijke ademhalingsproblemen worden onderzocht en welke behandelmethoden beschikbaar zijn.

Meedoen? 

Stuur Ron Steenkist een bericht via LinkedIn en vertel waarom deze aflevering jou aan het denken heeft gezet. Wat als je als tandarts jarenlang naar het gebit van een patiënt kijkt, maar belangrijke signalen van een verstoorde ademhaling over het hoofd ziet? Een smalle bovenkaak, een hoog palatum, crowding, gebitsslijtage, een droge mond of een open mondhouding. Het zijn bevindingen die iedere tandarts herkent. Maar wat vertellen ze mogelijk over de neusademhaling, slaapkwaliteit en algemene gezondheid van je patiënt? In deze aflevering spreekt Ron Steenkist met dr. Frank Leusink, MKA-chirurg en oprichter van Kaakmeesterz in Hengelo, over de vaak onderschatte relatie tussen kaakontwikkeling, neusademhaling, mondgezondheid en slaap. Frank pleit voor een bredere blik binnen de tandheelkunde. Want wie jarenlang de ontwikkeling van het gebit en aangezicht volgt, bevindt zich in een unieke positie om mogelijke ademhalingsproblemen vroegtijdig te signaleren. Daarvoor hoef je geen airway-specialist te zijn.

 

🔑 De 7 sleutels voor iedere tandarts

  1. Wat je niet uitvraagt, herken je niet. Vraag naar neusademhaling, snurken, mondademhaling, een droge mond bij het ontwaken, slaapkwaliteit en vermoeidheid overdag.
  2. Kijk naar de ontwikkeling van het gezicht. Een smalle bovenkaak, een lang gezicht, lipincompetentie, een open beet of kruisbeet kunnen aanwijzingen zijn om de ademhalingsfunctie nader te onderzoeken.
  3. Kijk anders in de mond. Beoordeel niet alleen cariës, parodontium en occlusie, maar ook palatumvorm, tongruimte, tongafdrukken, slijtage en mondhouding.
  4. Meet wat je vermoedt. Een klinisch vermoeden is het begin van diagnostiek. Eenvoudige observaties en metingen kunnen aanleiding geven tot gericht aanvullend onderzoek.
  5. Zoek de oorzaak voordat je behandelt. Mondademhaling is een verschijnsel, geen diagnose. Denk aan neusobstructie, allergieën, vergrote tonsillen, een septumdeviatie of een transversaal smalle bovenkaak.
  6. Werk samen in de zorgketen. De tandarts heeft een belangrijke signaleringsfunctie. Orthodontisten, KNO-artsen, slaapgeneeskundigen en MKA-chirurgen kunnen bijdragen aan verdere diagnostiek en behandeling.
  7. Meet opnieuw: heeft de behandeling werkelijk geholpen? Een anatomisch of orthodontisch geslaagde behandeling betekent niet automatisch dat de ademhaling en slaapkwaliteit zijn verbeterd. Evalueer daarom ook het functionele resultaat.

 

Wat ontdek je verder in deze aflevering? Ron en Frank bespreken onder andere:

- Waarom mondademhaling via monddroogte kan bijdragen aan cariës en gingivale ontstekingen.

- Hoe afwijkende kaakontwikkeling kan samenhangen met onvoldoende neusademhaling.

- Waarom snurken bij kinderen aandacht verdient.

- De mogelijke relatie tussen slaapgerelateerde ademhalingsstoornissen, concentratieproblemen, ADHD-achtige symptomen en bedplassen.

- De mogelijke samenhang tussen neusobstructie, reflux, bruxisme en oorklachten.

- Waarom orthodontische expansie bij kinderen soms al vóór het tiende levensjaar relevant kan zijn.

- Hoe chirurgisch ondersteunde bovenkaakverbreding bij volwassenen kan bijdragen aan verbetering van de anatomische ruimte voor neusademhaling.

- De gedachte achter Franks pMSO-TPD-techniek, waarbij de buccale corticotomie achterwege blijft.

- Waarom bij kinderen met vergrote tonsillen samenwerking tussen orthodontist, KNO-arts en andere betrokken behandelaren belangrijk is.

 

De tandarts hoeft niet iedere ademhalingsstoornis zelf te diagnosticeren of te behandelen. Maar de eigen huisbehandelaar  moet de signalen wel leren herkennen. Want wat je niet uitvraagt, herken je niet. En wat je niet herkent, kun je ook niet gericht onderzoeken of verwijzen.

Hoofdstukken

(00:00) De unieke signaleringsfunctie van de tandarts

(06:10) Sleutel 1 Vraag naar neusademhaling en slaapkwaliteit

(12:16) Sleutel 2 Gezichtsontwikkeling en vroege interventie

(28:42) Sleutel 3 Intra-oraal onderzoek en de beschikbare tongruimte

(34:34) Sleutel 4 Meten is weten met de wattenrol test

(37:29) Sleutel 5 Zoek de oorzaak voor je de behandeling kiest

(39:48) Sleutel 6 Werken in een keten met KNO en kaakchirurgie

(46:08) Sleutel 7 Het effect van de behandeling objectiveren

 

👨‍⚕️ Over Frank Leusink Dr. Frank K.J. Leusink is mond-, kaak- en aangezichtschirurg, gepromoveerd onderzoeker en oprichter en medisch directeur van Kaakm…

De Luisterclub

Om de week onze luistertips in je mail, met alle ruimte om die van jou te delen.

Je ontvangt twee mailtjes per maand en je kunt je op elk moment weer uitschrijven.