Wat betekent het om Jezus te volgen in deze tijd? Hoe leef je als Zijn leerling —thuis, op je werk, in je studie, in je relaties? En: maakt het écht verschil?
De Leerlingen is een ontdekkingstocht waarin de Bijbel tot leven komt. Je leert de Bijbel en het christelijke verhaal goed kennen en experts, ervaringsdeskundigen en een betrokken panel vertellen hun perspectief, hun mooie en rauwe ervaringen en hun twijfels.
Seizoen 3 gaat over Jezus verwachten. Hij komt nog een keer naar deze aarde. Nu als hemelse koning die alles komt rechtzetten wat krom en gebroken. Dat is niet zozeer een dreiging, maar een juist belofte. Een anker van hoop. Het verandert hoe je leeft. Hoe je kijkt. Hoe je verlangt.
In seizoen 2 stap je in het verhaal van de Emmaüsgangers, twee mensen die denken dat het hun leven betekenisloos is geworden. Totdat iemand zich bij hen voegt en alles verandert. Dit seizoen laat je zien hoe Jezus te vinden is, hoe Hij zich laat ontmoeten.
Seizoen 1 gaat over het misschien wel meest revolutionaire onderwijs ooit gegeven: De Bergrede. Wat Jezus zegt, raakt álles: je identiteit, je relaties, je bezit, je toekomst. Jezus volgen is geen bijzaak. Het is een revolutie. Een nieuwe manier van mens-zijn. En jij bent uitgenodigd om mee te doen.
Veel kerkgemeenschappen zien geen toekomst. Er is geen jeugd, het aantal bezoekers is klein. Het is een pijnlijke realiteit voor mensen die misschien hun hele leven op één plek God hebben aanbeden, en dat nu moeten loslaten. En het tekort is niet alleen een kwestie van cijfers. Het zit vooral van binnen: de angst, de schaamte, de stille paniek dat er niet genoeg zal zijn - niet genoeg mensen, niet genoeg kracht, niet genoeg toekomst.
Wat kan ervoor zorgen dat het leven weer terugkomt in de gemeenschap? Wat kan nieuwe hoop geven?
Dat kan alleen Jezus Christus, want zonder Hem raakt wat wij doen op.
Deze aflevering gaat over een verhaal dat aanknopingspunten biedt. Het gaat over tekort en over gehoorzaamheid, over Goede Vrijdag en Pasen, en uiteindelijk over vreugde en overvloed.
Veel mensen hebben een diepe behoefte om te horen of je het goed doet. Of je goed bent. Of het goed met je komt.
Daar zit een diepe, menselijke behoefte achter - dezelfde behoefte die ik ook tegenkwam rondom het onderwerp dat in de vorige aflevering centraal stond: AI-companions. Zij willen van chatbots horen of ze goed zijn en het goed doen. En het is precies de behoefte die het christelijk geloof in het hart raakt. Want dit is wat er, als het goed is, elke zondag verkondigd wordt: Jezus Christus heeft het goed gemaakt. Hij geeft je een toekomst vol van hoop.
Dat klinkt abstract, totdat je schuld ervaart. Tot je merkt hoe egoïstisch je bent geweest. Tot je beseft dat je iemand tekort hebt gedaan. Wat doe je dan? Je kunt het niet zelf oplossen. Iemand moet je vrijspreken. Iemand moet zeggen: het is goed. Misschien ken je dat gevoel - dat er zelfs lichamelijk een last van je afvalt wanneer iemand tegen je zegt: "het is weer goed tussen ons."
Deze aflevering gaat over AI-companions, zoals ChatGPT, Claude en Replika. Het zijn AI-tools, chatbots, die menselijke eigenschappen nabootsen en gebruikers praktisch, sociaal en emotioneel kunnen helpen.
In AI-companion vinden mensen iets dat ze niet vinden bij fysieke mensen of waar ze moeite mee hebben het te delen, zoals kennis, emotionele beschikbaarheid, goede raad en romantiek. Tegelijk roept het gebruik ervan grote vragen op die we aan moeten gaan, zeker ook vanuit het christelijk geloof. Nee, in de Bijbel gaat het niet zo vaak over technologie, zeker niet over onze digitale technologie. Maar wel heel veel over deze vraag:
Kan jij verschillen aan? Welke plek kies je als er heftige polarisatie gaande is? Een voorbeeld is de komst van een AZC naar een dorp. In Loosdrecht pakte deze dynamiek giftig uit. Je wordt dan snel in de hoek van 'links' of 'rechts' geschaard.
Hoe bewaar je je evenwicht als alles om je heen trekt en duwt? Hoe ga je om met je buurman die zich met alles dat in hem is verzet, en met de vreemdeling die hulp kan gebruiken
Christenen zijn geroepen om Jezus' liefde en vrede te brengen in deze wereld. Heel tastbaar en concreet. Tegelijk hebben christenen ook overtuigingen uit het hele spectrum en die gelden zeker ook voor de rest van de maatschappij.
Jezus geeft echter een opdracht. Hij doet ons wat voor. Hij knielt. Hij wast voeten. Dát is de levenshouding die hij ons voorhoudt. In deze aflevering wordt dat heel concreet rondom polarisatie. Wat betekent voetenwassen in zo'n situatie?
Man-zijn en vrouw-zijn. Er is veel om te doen in onze cultuur. Je hoorde het in de fragmenten zojuist. Aan de ene kant klinken luide stemmen die zeggen dat er geen verschil moet zijn tussen mannen en vrouwen. Dat het verschil verwaarloosbaar is en dat dát vrijheid is. Het komt tot uitdrukking in de term genderneutraal. En er klinken stemmen die zeggen dat mannen maar een tijdje hun mond moeten houden, omdat zij de bron van alle ellende in de wereld zijn.
Aan de andere kant komt er een niet te onderschatten tegenbeweging op onder mannen en vrouwen, geïnspireerd door online influencers. In extreme vorm uit dit zich in wat de manosphere en het trad wife-ideaal wordt genoemd. Zij zeggen: man, wees krachtig. Wees geen mietje, wees de baas over vrouwen. En tegen vrouwen: jouw domein is het huis. Zorg voor je gezin, dien je man.
Maar al die stemmen samen maken het er niet eenvoudiger op. Want tegelijk dreigen we als christenen iets uit het oog te verliezen. Namelijk een origineel en eigen idee over wat het betekent om man of vrouw te zijn. De bewegingen die we nu zien hebben hun wortels ergens in christelijk denken, of claimen dat tenminste. Ze grijpen terug op Bijbelse taal over rollen en roeping, over mannelijkheid en vrouwelijkheid. Of juist op gelijkheid, waarbij genderrollen ondergeschikt zijn.
Maar de vraag is: doen ze de Bijbel daarmee recht? Want bij zowel het wegvagen van elk verschil als het reduceren van man of vrouw tot een karikatuur van kracht of dienstbaarheid, wordt iets wezenlijks gemist. Iets van wat de Bijbel zegt over wie wij zijn als man en vrouw, geschapen naar Gods beeld, en hoe we vanuit die identiteit het beste tot ons recht komen.
Deze serie van De Leerlingen gaat over relaties: over hoe wij als mensen met lichaam en ziel verbonden zijn. Daarbij is er een groot en gevoelig onderwerp dat we niet willen vermijden: homoseksualiteit.
Het is een thema dat vaak veel oproept: pijn, verwarring, spanning en polarisatie - zowel binnen de kerk als daarbuiten. Juist daarom willen we er zorgvuldig over spreken. Tegelijk wordt het onderwerp ook gekaapt door conservatieve en progressieve stemmen. Daarom vinden we het wel belangrijk om het onderwerp aan te snijden.
Wanneer we het over homoseksualiteit hebben, gaat het over seksuele aantrekkingskracht tot mensen van hetzelfde geslacht. Maar daaronder ligt een dieper menselijk verlangen: het verlangen om lief te hebben en geliefd te worden.
In het licht van de Bijbel zoeken we naar hoe ons seksuele verlangen gevormd mag worden door wat God ons openbaart. Dat doen we vanuit het geloof dat Gods weg niet tegenover het goede leven staat, maar bedoeld is tot heil van de mens.
Deze aflevering gaat over seks. Over gemeenschap hebben met elkaar. We gaan verder kijken dan de schaamte, de schade die het aanricht en het lawaai van onze cultuur en we gaan ontdekken en herontdekken wat deze gave van God betekent.
Seks is een van de meest heilige dingen die mensen met elkaar kunnen doen.
Ja, heilig. Heb je dat woord weleens gebruikt in combinatie met seks? Te lang hebben we het overgelaten aan de cultuur om te bepalen wat seks betekent. En de cultuur heeft van een gave een product gemaakt. Van intimiteit een prestatie. Van het lichaam een object. Tijd om opnieuw te ontdekken wat seks betekent. Tijd om de Bijbel te laten spreken die zegt: dit is goed, dit is heilig, dit verdient alle zorg.
In de vorige aflevering ging het over het ideaal van het huwelijk. Nu staan we stil bij de realiteit. Over hoe we met vallen en opstaan iets van Gods ideaal kunnen vormgeven in ons leven. Over hoe we potentiële levenspartners ontmoeten. Hoe we naar het huwelijk toeleven. En hoe ermee om te gaan als het huwelijk niet binnen handbereik ligt.
Deze aflevering is anders opgebouwd dan je gewend bent. We werken volgens vraag en antwoord. Zeven vragen over liefde, daten, huwelijk en hoe we daar als leerlingen van Jezus mee om kunnen gaan.
Het huwelijk is een van de meest besproken, bediscussieerde en soms ook misverstane onderwerpen van onze tijd. Iedereen heeft er een mening over - maar wat is het huwelijk eigenlijk volgens de Bijbel?
In deze aflevering duiken we samen in het grote idee achter de Bijbelse visie op het huwelijk. Niet om alle vragen te beantwoorden, maar om stil te staan bij drie dingen die er écht toe doen: jezelf geven, elkaar dienen en de kracht van een belofte. Want juist in die drie aspecten zie je iets van de diepte en schoonheid die het huwelijk kan hebben.
Onze gids in dit gesprek is Jezus Christus zelf. Wat Hij zegt over het huwelijk, daagt ons uit om verder te kijken dan de trends en verwachtingen van onze tijd.
Je lichaam stuurt de hele dag signalen. Maar wanneer heb je voor het laatst écht geluisterd? We leven snel, productief en efficiënt - en betalen daar een prijs voor. De burn-outcijfers liegen er niet om.
In deze aflevering onderzoeken we het ritme van ons leven: hoe gewone, alledaagse dingen - slaap, beweging, ademhaling, aanbidding - dieper geestelijk zijn dan we denken. En hoe de verbondenheid tussen lichaam, ziel en God ons kan helpen anders te leven.
Het christelijk geloof biedt een bevrijdende visie op lichamelijkheid. En op verbondenheid. Het is een rijke schat. Misschien zijn we een beetje vergeten hoe rijk. Misschien durven we er niet zo goed over te praten omdat dit onderwerpen zijn waar in onze cultuur veel over te doen is.
Tijd om daar verandering in te brengen. Tijd om die schat opnieuw te ontdekken. We gaan het hebben over prachtige, maar ook spannende thema’s: huwelijk, seksualiteit, ziekte, esoterisme, en alle andere manieren waarop we ons verhouden tot ons lichaam en ons ermee verbinden.
In deze eerste aflevering stellen we een fundamentele vraag: van wie is je lichaam eigenlijk? Door wie - of wat - laat jij je regeren? Door je eigen verlangens? Door de verwachtingen van anderen? Door de cultuur? Of mag Jezus Christus daar Heer over zijn?
De opdracht van de kerk is om in woorden en daden te getuigen van Jezus Christus. Aan ieder mens op aarde. Over Jezus, die gekomen is om mensen te zoeken die verloren zijn, die verloren levens leiden, om hen terug te brengen naar de bron van het leven, het doel van het bestaan, de liefde waar ze voor bedoeld zijn.
Deze aflevering gaat over de grote missie van de kerk. De grote missie waar de kerk in jouw dorpje, wijk of stad ook aan meedoet. Tenminste, als het goed is.
De Vreze des Heeren. Dat is een ontzettend belangrijke uitdrukking, maar nauwelijks te vertalen. Het gaat niet over angst, zoals het over kan komen.
Het gaat over een diep ontzag voor de heilige God. Het gaat over leven in eerbied. Eerbied naar God die hoog verheven is, maar tegelijkertijd als een vriend dichtbij is gekomen.
Wat dat betekent voor onszelf en voor onze kerken, daar gaan we het over hebben.
In deze aflevering onderzoeken we hoe wij als kerk, als gemeenschap van leerlingen van Jezus, barmhartig in deze wereld kunnen staan. Ja, in een wereld die voor veel mensen eenzaam en kil wordt ervaren. Durven wij ons te laten raken door de noden van mensen om ons heen - of het nu gaat om buren die de touwtjes niet meer aan elkaar kunnen knopen, een tiener die het leven niet meer ziet zitten of een vreemdeling die smacht naar een veilige plek.
Barmhartigheid draait niet per se om grootse daden. Het gaat ook om het aanreiken van een kop hete thee, echt luisteren mensen, over alle kleine beetjes die jij kunt geven. Hier moet de kerk over gaan. Een kerk die aan alle kanten uitstraalt: Hallo, hartelijk welkom. Goed dat je er bent. Hier is ruimte. We zien je. Mogen we je verder helpen?
Eenheid. Christelijke eenheid. Daar gaan we het over hebben. Wat is jouw beeld daarbij? Op welk niveau zoek je eenheid? Gaat dat over het niveau van jouw Bijbelkring? Of je kerkgenootschap? Of gaat het over alle christenen?
Misschien denk je over dat laatste: dat kan nooit. Hoe zij het geloof vormgeven, hun opvattingen, het is zo anders dan ik gewend ben of toelaatbaar acht. Ik vind het al lastig genoeg om me verbonden te voelen met mensen in één kerkgemeente.
We gaan het allemaal ontdekken. Maar één ding is in ieder geval heel duidelijk: voor Jezus is christelijke eenheid superbelangrijk. Sterker nog, het is meer dan een opdracht van Jezus.
Deze aflevering gaat over het bidden voor de kerk. Of concreter: over jouw gebed voor jouw gemeente - en over het samen bidden, als gemeenschap, voor alles wat er speelt. Want gebed gaat niet alleen over jouw persoonlijke relatie met God. Het is de motor die de kerk draaiende houdt, de plek waar Jezus aanwezig komt, en de kracht waardoor het evangelie landt. In harten, in kerken, en ver daarbuiten.
En dat is hard nodig. Veel gemeenten krimpen of raken hun samenhang en richting kwijt. In onze seculiere tijd is het makkelijk om lauw te worden, om geloof te reduceren tot gewoonte. Tegelijk zijn er wereldwijd kerken die juist onder druk, ja zelfs onder vervolging, nieuw vuur vinden in gebed.
Een cultuur van gebed, dat is wat we nodig hebben. Om plekken te zijn waar met een hemelse kracht wordt gesproken en gehandeld. Om een plek te zijn van een diepe vrede. Om het evangelie van Jezus Christus, onze opgestane Heer, zo te verkondigen dat mensen tot geloof komen. Maar eerlijk is eerlijk: dat is niet eenvoudig. In deze aflevering ontdek je hoe dat komt als we het gaan hebben over geloof, over overgave, over het durven loslaten van controle.
Zonder gemeenschappelijk, gelovig en volhardend gebed droogt alles op. Met gebed komt de kerk tot leven.
Vergeving. Dat woord is niet in mode in onze tijd. Toch vormt het de kern van het christelijk geloof. “Vergeef elkaar”, schrijft apostel Paulus aan de Efeziërs, “zoals God u in Christus vergeven heeft.”
Maar wat betekent dat? Wat houdt het in om in Christus vergeven te zijn? Waarom is dat nodig? En hoe wordt dat werkelijkheid in ons leven? Wat heeft die goddelijke vergeving te maken met het vergeven van anderen?
Volgens de Raad voor Volksgezondheid en Samenleving leven we in een 'hypernerveuze samenleving'. Er is een explosie aan mentale problemen en een collectieve overprikkeling. Prestatiedruk, versnelling en individualisme zijn doorgeschoten en het welzijn van jong en oud ernstig bedreigd.
Deze hypernerveusiteit heeft diepere bronnen dan dat we met z’n allen gewoon de notificaties op onze smartphones uitzetten. Technologie heeft ermee te maken, maar het vormt ook een cocktail met onze cultuur waarin veel mensen doel en betekenis missen en het economische denken dat dominant is.
In deze aflevering luisteren we daarom naar bekende en belangrijke woorden van Jezus uit Matteüs 11. Daar zegt Hij: ik zal jullie rust geven. We gaan ontdekken wat dat betekent. Hoe we als kerk leven uit rust en daarvan getuigen. Rust in je agenda. Rust in je hoofd. Rust in je ziel.
Targets, impact, doelen, de lat omhoog, teams die succesvol samenwerken om te performen. Het is de taal die veel mensen bekend is uit hun werkende leven.
Tegelijk heeft dit raakvlakken met de kerk. Ook de kerk bestaat uit mensen die samenwerken. Mensen die een doel hebben.
In deze aflevering gaan we - vanuit Paulus’ brieven en natuurlijk de evangeliën van Jezus - ontdekken wat ‘prestaties’ in de kerk betekenen. Wat is echte impact? Wat is samenwerken in het Lichaam van Christus? En vooral: wat is het doel van de kerk en hoe komen we daar?
Wat betekent het om heilig te leven met elkaar? Hoe houden we elkaar scherp om Jezus' weg te gaan? En hoe gaan we ermee om als mensen niet-zuivere dingen doen, of lauw zijn?
In kerken wordt er heel verschillend mee om gegaan. Soms is er haast een cancel culture in de kerk. Zo van: wij distantiëren ons van jou omdat je denken en handelen niet in ons straatje past. Soms wordt er niks besproken. Wat niet weet, wat niet deert. En hoe mag de wereld om ons heen het gemeenteleven beinvloeden?
In deze aflevering willen we de vraag niet uit de weg gaan: hoe worden we meer en meer zoals Jezus, terwijl we omringd zijn door de seculiere wereld en ook door andere christenen die in onze ogen lauw zijn, verkeerde dingen verkondigen of weinig groei tonen? Hoe ga je als gemeenschap van leerlingen van Jezus om met dat spanningsveld?
Wat is de roeping van christenen, van de kerk, in deze wereld? Is een werken land dat leeft volgens de zogenaamde traditionele christelijke waarden? Zouden wij als leerlingen van Jezus ons land moeten redden door het weer christelijk te maken en het verlossen van allerlei ideologisch kwaad? Of moeten we ons juist afzijdig houden van politieke en maatschappelijke betrokkenheid omdat we toch weinig ten goede kunnen veranderen?
In deze aflevering luisteren we - uiteraard - naar Jezus. Hij vertelt over het hemelse koninkrijk. En de vraag is dan: hoe krijgt dat gestalte in deze wereld? Hoe ontwikkelt zich dat? En wat betekent dat dan? Is het een kwestie van wetten, beleidsprogramma’s of maatschappelijke ideeën? Of gaat het juist om iets radicaal anders?
In deze aflevering neem stappen we in een spanningsveld. De spanning tussen onze materialistische, seculiere cultuur en de hemelse realiteit van God en zijn Koninkrijk.
De rode draad is hemelse voeding: de krachtbron voor een werkelijk goed leven. Want - en dat is een getuigenis voor de mensen die er altijd al zaten - steeds meer mensen ontdekken dat het aardse voedsel niet genoeg is. Ze gaan weer op zoek naar geloof, naar de kerk.
Maar wat is die hemelse voeding precies? Wat missen we als we haar niet ontvangen? En waarom is juist de kerk met al haar minder mooie kanten de plaats waar dit voedsel bij uitstek te vinden is?
Als we het over de kerk hebben, dan moeten we - als we de kerkgeschiedenis serieus nemen - beginnen bij de doop.
De doop betekent een inlijving in tenminste twee namen die de kerk krijgt in de Bijbel, het lichaam van Christus en het volk van God. Dat zijn geen alledaagse termen. In deze aflevering zal duidelijk worden wat ze betekenen.
De doop is iets dat heel veel mensen verbindt - dieper dan woorden - over kerkmuren, grenzen, sociale klassen, huidskleuren en meningsverschillen heen. Maar het is ook, hoe jammer ook, een onderwerp dat verdeeldheid brengt. Want ja, er bestaan verschillende opvattingen die vooral tot uitdrukking komen in twee richtingen: kinderdoop en geloofsdoop.
We beginnen onze ontdekkingsreis naar de betekenis van de kerk bij het water van de doop: een allesbepalend, en ook mysterieus gebeuren waarin je nieuw leven ontvangt en waarin God genadig spreekt: Jij hoort bij Mij.
Dat wat verwachten kan ons heel anders in het leven doen staan. Het kan ervoor zorgen dat we anders in het leven staan als we geloven dat we iets groots verwachten.
Dat wat wij verwachten als leerlingen van Jezus is Zijn wederkomst, de definitieve doorbraak van het hemelse koninkrijk op aarde. Dat is ons punt aan de horizon en dat mag wat mij betreft liever vandaag dan morgen gebeuren. Maar wat betekent het dat Jezus terugkomt? Wat kunnen we dan verwachten? En hoe leef je daar naar toe?
De dood. Alleen al het woord kan een koude rilling over je rug jagen. Vroeg of laat krijgen we er allemaal mee te maken. Soms komt het stil en vredig, na een lang leven vol goede herinneringen. Maar soms ook slaat het meedogenloos toe: in de vorm van ziekte, een ongeluk, of een onverwacht moment waarop geen afscheid meer mogelijk is.
En dan blijft er stilte achter. Verwarring. Vragen. Wat gebeurt er met iemand als het leven hier stopt? Is de dood het einde… of ook het begin van iets anders?
In deze aflevering gaan we op zoektocht. Een zoektocht die niet begint bij theorie of meningen, maar bij de vraag die ons allemaal raakt: wat gebeurt er als we sterven? Wat zegt de Bijbel? Wat leert Jezus zelf over het leven ná dit leven - over wat er gebeurt als we de drempel van de dood oversteken?
In deze aflevering horen we Jezus tegen zijn luisteraars zeggen: alles wat jullie bekend en vertrouwd is kan zomaar wankelen en zelfs verdwijnen. Ook in ons leven vallen vroeg of laat vertrouwde zaken weg. En ja, het verlies van dingen die ons dierbaar zijn, die we liefhebben, kan ons zeer raken. Of het nu je lokale kerk is die sluit, onze wijk die niet meer is wat het geweest is, onze familie die uit elkaar is gevallen, of wat dan ook, het is pijnlijk. Uit de Bijbel leer ik dat ik me erop moet voorbereiden dat veel dingen tijdelijk zullen zijn.
Hoe gaan we daarmee om? En waar kunnen we dan wél op bouwen? Waar en hoe kunnen we dan onze toevlucht nemen als alles om ons heen wankelt?
Er groeit een generatie op met een smartphone in de hand en sociale media als spiegel. Altijd vergelijken, maar daarmee ook constant tekortschieten en de angst of je wel genoeg bent.
Maar de angst richt zich ook op dingen buiten ons. Angst voor de ander, voor het onbekende, voor de toekomst vreet zich in – met polarisatie, complotten en wantrouwen als gevolg.
En daarnaast angst voor de catastrofe met oorlog, klimaatdreiging en kunstmatige intelligentie. Soms kan het voelen alsof het einde van de wereld niet langer een abstract idee is, maar een tastbare realiteit.
Tegenover angst staat hoop. Een hoopvolle levenshouding. Je hoorde dat net al. Waar angst sluit, opent hoop. Waar angst verdeelt, verbindt hoop. Hoop is geen naïeve wens, maar een richtinggevende kracht. Ze vormt gemeenschappen. Ze geeft moed. In het christelijk geloof opent hoop zelfs de hemel. Ze rekent op God — hier en nu - en voor wat komen gaat. Ze ziet uit naar Jezus Christus. Hij die ons ziet en redt.
Maar hoe hou je die hoop vast in een wereld die wankelt, waar je klein en kwetsbaar bent, en je niet altijd zeker weet of God ingrijpt?
In deze aflevering duiken we in één van de meest ongemakkelijke en urgente waarschuwingen van Jezus. Over hoe valse profeten je ziel op een dwaalspoor kunnen zetten, de hemel verduisteren en hoe jij, als leerling van Jezus, staande kunt blijven met onderscheidingsvermogen en met standvastigheid.
