ETEN IS WETEN

Hidde Boersma, Atoesa Farokhi, Joris Lohman en Karsten de Vreugd

Geef deze podcast je waardering

Bewaren
Eten is weten is een podcast die gaat over de zin en de onzin in de voedselwereld.

We hebben een bijzonder gast: regisseur Don Duyns en zijn hartmonitor zitten aan tafel. Hij vertelt erover en over de rol van cholesterol daarbij. To be, or not to be: Karsten weidt uit over voedsel in de stukken van Shakespeare. Atoesa legt uit hoe de smaak uit de Amerikaanse keuken verdwijnt.

Waarin Atoesa vertelt over de al dan niet gezondheidsvoordelen van het eten van grond, Hidde de recepten van verschillende AI' vergelijkt op duurzaamheid en Karsten ons meeneemt in de geschiedenis van gesneden brood.

Wat kunnen we verwachten van de super El Nino die ons op dit moment teistert? Atoesa legt uit hoe ons hele weer- en daarmee landbouwsysteem dit jaar op de kop komt te staan. Hidde introduceert het concept elektrolandbouw: landbouw zonder fotosynthese. Karsten heeft nogal wat feitjes over de asperge.

Waarin u leert waar de AA in het beroemde sportdrankje voor staat. En waarom onze groeiende liefde voor kleinfruit ons in de problemen brengt. Er is te weinig personeel ze te plukken! Atoesa legt uit waarom de haver van Oatly nu eindelijk uit de buurt komt.

Het is bijna zomer, en wat nemen we mee op vakantie? Welke boeken lezen we, welke films kijken we? Karsten en Hidde geven je de beste boeken en films in het thema voedsel. Van Well Fed tot Eating to Extinction, van Fruit Hunters tot Regenesis. Zodat je je de hele zomer niet hoeft te vervelen!

De club van Rome - een club vol helden, of het startpunt van veel ellende? Tinkebel en Hidde kruisen stevig de degens over deze invloedrijke groep, die in 1973 het beroemde rapport Grenzen aan de Groei publiceerde. Karsten vertelt het fascinerende verhaal van een teek die een vleesallergie tot gevolg heeft. Tijd om die actief uit te zetten in de samenleving? En natuurlijk moeten we het even over Tata Steel hebben, waar Tinkebel een kunstproject over heeft gemaakt. Kan de staalfabriek ooit duurzaam worden? 


Een aflevering volledig over bonen. Met Trouw-columnist Joke Boon. Over hoe bonen de wereld hebben gered, waarom je ervan gaat scheten, over vergeten bonen, en uiteraard over de woede van het het bonenadvies in de Schijf van vijf.

Ook wij ontkomen er niet aan: de oorlog tussen Iran en Amerika heeft nogal effecten op de mondiale voedselvoorziening. En dan vooral op de verspreiding van kunstmest. Karsten vraagt zich af hoe dit zit. Hidde heeft vervolgens zitten rekenen wat het zou betekenen als we als EU voor ons voedsel minder afhankelijk zouden willen worden van het buitenland. En Atoesa heeft een oplossing voor het microplastic-probleem.

De laatste aflevering met Joris, voordat we hem definitief verliezen aan de Tweede Kamer! Hidde behandelt een recent rapport van het RLI dat onomwonden beweert dat we te veel landbouwgrond hebben in Nederland, en dat de overheid te laf is om daar wat aan te doen. De vloeiend Frans sprekende Joris vertelt hoe zelfs het land van de entrecote en de Boeuf Bourguignon haar burgers oproept minder vlees te eten. Karsten sluit af met een prachtig quiz over landbouwministers.

Zou het echt? Volgens Hidde is China collectivistisch, omdat rijst samenwerking behoeft, en is het Westen individualistisch omdat tarwe prima in je uppie kan. Atoesa duikt in de inflatie: hoeveel duurder zijn onze boodschappen nu echt geworden de afgelopen jaren. En wist je dat de streepjescode eerst rond was? Karsten weet er alles van!

Er is een organisatie die specifiek gewassen veredeld voor weerbaarheid, en wij hebben de directeur ervan, Hedwich Teunissen, in de uitzending! Atoesa verbaast zich over de Zuid-Koreaanse sporters op de Olympische Spelen die 700 kilo vlees importeerden om hun prestaties op peil te houden. En Karsten duikt in de suikertaks, die er nu toch echt gaat komen.

Een aflevering van mond tot kont in plaats van van grond tot mond. Dietiste en vriend van de show Esther van Etten vertelt over de bijzondere rol van peulvruchten in de nieuwe voedselrichtlijnen. Joris neemt het voedselaanbod in de voetbalkantine op de hak. En Karsten weet waarom synthetische ingredienten vaak beter zijn dan natuurlijke.

Hebben de beestjes in de bodem invloed op onze gezondheid? Een aflevering met een flinke discussie tussen Atoesa en Hidde over dit onderwerp. Joris oreert over het schokkende feitje dat het minst welvarende jaar maar 100 euro uitgeeft aan groentes. PER JAAR!. En wat vind u van de woorden worst en wings? Die mogen in de EU binnenkort niet meer gebruikt worden als aanduiding van vegetarische producten. Wat een wereld.

Atoesa is er weer, en heeft direct een geweldig idee: wat als er in elke wijk een overheidsrestaurant komt met goedkoop gezond eten: sociaal en rechtvaardig. Karsten vertelt over een experiment op de Grand Prix van Zandvoort waar toeschouwers buiten hun weten om, minder vlees aten. Hidde bezocht een aantal boeren, die steeds minder mogelijkheden hebben om ziekten en plagen te lijf te gaan.

We zijn er weer! Vanaf nu om de week in je mik! Na 15 minuten small talk, knalt Hidde er lekker in door de boeren de schuld te geven van hun penibele positie. Joris maakt zich vervolgens druk om fastfoodketens rond scholen, waarna Karsten ons verlicht met het verhaal hoe bier aan de basis van onze beschaving staat.

De laatste uitzending van dit seizoen. Met Michael Wilde, een van 's lands bekende voorvechters van biologische landbouw. Zelfs zonder anti-bio-man Hidde werd het een stevige uitzending. Karsten gaat er direct met gestrekt been in door te stellen dat actiegroep Foodwatch niet te vertrouwen is. Joris neemt vervolgens de nutriscore op de korrel. Als afsluiter brengt Wilde in dat biologische landbouw, alles in ogenschouw nemend, eigenlijk goedkoper zou moeten nijn dan conventioneel voedsel. Tot na de zomer!

Een Engelse uitzending. Een LinkedIn TopVoice op landbouw schuift aan: Simon Maechling. Een man die onverwoestbaar elke dag de tijd neemt om mensen de basisprincipes van landbouw en voedselproductie over te brengen naar het algemene publiek. Hij praat vandaag over hoe moderne landbouw onze levensverwachting heeft verdubbeld in 100 jaar. Geen feitjes, maar een interview. En alles komt langs, van glyfosaat en Monsanto, via degrowth tot het leven op andere planeten.


Dat is nog eens een titel. Wie de podcast een beetje volgt weet dat we ons vaak uitspreken voor minder vleesconsumptie en -productie. Maar onze gast van vandaag hoogleraar Jonathan Holslag denkt daar anders over. In een geopolitiek veranderende wereld zou het wel eens heel dom kunnen zijn om onze landbouw op het spel te zetten. Koester uw grond, koester uw varken. Wat vindt u?

Weer een gast! Hiske Versprille, restaurantrecensent van de Volkskrant. Ze vertelt over de oorsprong van restaurants en hun rol in de vrouwenemancipatie. Hidde neemt een duik tussen de zure uien, zure haring en hun rol in koloniale veroveringstochten van ons land. Karsten doet een deurtje open naar de geschiedenis van de trekmuur.


We duiken in 750 jaar Amsterdam. Met Charlotte Kleyn, schrijver van een prachtig boek over de eetcultuur in de hoofdstad van de afgelopen eeuwen en curator van een tentoonstelling het Allard Pierson museum over datzelfde onderwerp. Ze vertelt over de invloed van Joden op ons eten, hoe Chinese restaurant hier zijn gekomen en over de nieuwe trend van het ontbijt uit eten

Hidde gaat nog wat verder terug en ontdekt dat eikels en kastanjes in de Middeleeuwen een belangrijke voedselbron waren. Karsten glibbert zich door de palingoproer: wist je dat er 27 doden vielen eind 19e eeuw toen de politie optrad tegen het verboden spel van levend palingtrekken in de Jordaan?


Geen Hidde, wel weer een gast met een kas. Karsten vertelt hoe een bedrijf is geslaagd om kaas uit een aardappel te maken, in plaats van uit een koe. Gast Ivo Jansen legt uit hoe de glastuinbouw Nederland niet alleen van groentes voorziet, maar ook van elektriciteit. Uit de hand of gesneden? Joris duikt in het historische belang van een typische Nederlandse lekkernij: de haring.

#61: Een Banaan is geen Paprika

28 mei 2025 · 53 min

Gaan met die banaan! We hebben een paprikateler Johanna Zwinkels aan boord. Maar voordat zij aan het woord komt, vertelt Hidde over hoe klimaatverandering zorgt voor steeds meer ziektes en plagen in de Nederlandse landbouw. Dan mag Johanna vertellen hoe er steeds meer aandacht komt voor leefstijlgeneeskunde - en hoe paprika’s daar aan bijdragen. Joris legt de luisteraar hoe het in hemelsnaam kan dat zo’n dichtbevolkt land als Nederland, ook zoveel varkens herbergt. Karsten geeft een uitgebreide update over alles wat er gebeurt in bananenonderzoeksland.


Waarin Joris een blik werpt op de geschiedenis van, u voelt m aankomen, blik. Wist u dat het een van de meest duurzame manieren is om eten te bewaren? Hidde trekt naar de Amazone, om te ondervinden dat soja niet de belangrijkste bron van ontbossing is. Maar wat dan wel? Karsten verdiept zich vervolgens in de eetgewoontes van het Vaticaan. Wat eet de nieuwe paus eigenlijk?


Het kan u niet zijn ontgaan dat er nogal wat onzin rondgaat in het voedseldebat. Vandaag debunken we twee valsheden. Allereerst haalt Hidde de mythe onderuit dat aspartaam schadelijk is. Daarna mag Karsten uitleggen dat rauwe melk drinken toch echt geen goed idee is. Joris deed niet mee aan de debunksessie en begint onverwachts over het eten van mensenvlees….


Waarin Joris vakkundig de volksverlakkerij ontkracht die 'toegevoegd eiwit' heet, Karsten een vijg ontleed die geen vrucht blijkt te zijn, en Hidde het heuglijke nieuws brengt dat voor het eerst in een eeuw het oppervlakte dat wij gebruiken om ons eten te telen, daalt. 


Een bijzondere uitzending, waarin Karsten een zeer overtuigend pleidooi houdt dat boeren en kunstenaars elkaars gelijken zijn. Allebei Essentieel, allebei verguisd. Hidde legt uit hoe de Hanzesteden de basis legden voor onze hyperspecialisatie in melk en kaas, en daarmee het begin waren van de internationale handel, die het voedselsysteem nu zo kenmerkt. Atoesa ging op reportage naar het mini-cacaomuseum in Amsterdam, en leerde verrassend genoeg van alles over… Koffie! 


Een special vandaag, een hele aflevering over fermentatie! Atoesa vertelt over  de levensverlengende kwaliteiten van yoghurt en kefir - de nieuwe hype. Karsten duikt in de geschiedenis van gorgonzola, waarna Hidde het gesprek verlegt naar mest. Want waarom laten we dat tegenwoordig ondergronds rot, in plaats van zoals vroeger bovengronds te laten fermenteren, en techniek die mest van veel hogere kwaliteit oplevert


De Luisterclub

Om de week onze luistertips in je mail, met alle ruimte om die van jou te delen.

Je ontvangt twee mailtjes per maand en je kunt je op elk moment weer uitschrijven.