FarmaWijs met Fais

Van blauwe verf tot klimmende ratten: antipsychotica

28 okt 2026 · 00:20:37

Wat hebben een blauwe textielverf, een rat die geen zin meer heeft om te klimmen en een Franse marinechirurg met elkaar te maken? In deze aflevering van Farmawijs met Fais hoor je hoe de psychiatrie er voor de jaren vijftig bijstond, met malariakoorts, insulinecoma's, elektroshock en de lobotomie, en hoe de negentiende-eeuwse kleurstof methyleenblauw via Paul Ehrlich, Rhône-Poulenc, Henri Laborit en de psychiaters Delay en Deniker uiteindelijk leidde tot chloorpromazine: het eerste antipsychoticum.

Ik leg uit hoe antipsychotica via dopamine werken, en waarom diezelfde werking een minder prettige kant heeft. Luisteraar Mees vraagt waarom je zo vlak kunt worden van antipsychotica en wat je daaraan kunt doen. We bespreken de vier mogelijke oorzaken van vervlakking, Nederlands onderzoek naar emoties in het dagelijks leven en naar dosisverlaging, en de opties van afbouwen tot overstappen op andere antipsychotica.

Vragen of opmerkingen? Stuur een bericht via Instagram @faiscoman of mail naar [email protected].

Als je nog even wil doorlezen:

López-Muñoz, F., Alamo, C., Cuenca, E., Shen, W.W., Clervoy, P., & Rubio, G. (2005). History of the discovery and clinical introduction of chlorpromazine. Annals of Clinical Psychiatry, 17(3), 113-135.

Whitrow, M. (1990). Wagner-Jauregg and fever therapy. Medical History, 34, 294-310.

Doroshow, D.B. (2007). Performing a cure for schizophrenia: insulin coma therapy on the wards. Journal of the History of Medicine and Allied Sciences, 62(2), 213-243.

De Luisterclub

Om de week onze luistertips in je mail, met alle ruimte om die van jou te delen.

Je ontvangt twee mailtjes per maand en je kunt je op elk moment weer uitschrijven. Privacyverklaring