Christenen voor Israël

Waarom heet de kortste psalm de ‘hooipsalm’? En waarom telt elke Hebreeuwse letter in Psalm 119 precies acht regels? Ds. Gerard Krol neemt je mee naar de letters en getallen die in de Psalmen zijn verweven. Zo bestaat Psalm 67 uit 49 woorden, die de Joodse traditie elke avond opzegt tussen Pesach en Wekenfeest. Hij laat ook zien hoe je Psalm 15 als persoonlijk gebed kunt lezen, en hoe de reeks eindigt in een lofzang waarin alles wat adem heeft God looft.

Sanders, J. A. The Psalms Scroll of Qumran Cave 11 (11QPs[superscript]a). Discoveries in the Judaean Desert, IV. Oxford, 1965., CC BY-SA 4.0, via Wikimedia Commons

Het overheidsbeleid van de Belgische regering heeft steeds meer impact op de Joodse gemeenschap in dat land. Een aantal jaren geleden werd de koosjere slacht verboden in België, en dit jaar is ook de besnijdenis onder vuur komen te liggen. Voor Joden zijn dat allebei belangrijke onderdelen van hun geloofsbeleving die aan banden worden gelegd. Steeds meer Belgische Joden denken na om België te verlaten, en op straat neemt Jodenhaat hand over hand toe. Wat kan er nog aan gedaan worden? We bespreken het met Ralph Pais en Naftuli Pollak, beiden vertegenwoordigers van de Joodse gemeenschap in België.

De kerk in Nederland is verdeeld rondom het thema Israël. Een deel van de kerk steunt Israël en heeft daarbij ogenschijnlijk geen oog voor leed van Palestijnen en vindt kritiek op Israël bij voorbaat al onterecht. Een ander deel ziet vooral het lijden in Gaza en de Westbank en wijst Israël aan als oorlogsmisdadiger. En dan zijn er nog een heleboel meningen daar tussenin. In deze uitzending spreken we met ds. Arenda Haasnoot over de plaats die de Bijbel aan Israël geeft. Hoe houd je eenheid in de kerk rondom zo’n ingewikkeld thema? Hoe kunnen we Gods trouw aan Israël in de kerk blijven benadrukken, terwijl de emoties in de gemeente over het lijden door de oorlog hoog oplopen? Wat zeg je wel en wat zeg je niet over Israël? Is het onze plaats om Israël ongebreideld te veroordelen? En welke consequenties heeft dat?

Het psalmboek begint met een zaligspreking van de mens en eindigt met een lofzang op God. Is het een losse verzameling liederen, of zit er een ontwerp achter? Ds. Gerard Krol laat zien dat de Psalmen zijn opgebouwd als een tempel in woorden, met twee zuilen bij de ingang. Hij vertelt wat Jezus met zijn leerlingen zong vlak voor Gethsemane en hoe Psalm 22 en 23, van Godverlatenheid naar de grootst mogelijke nabijheid, bij elkaar horen. Ook ontdek je waarom een gelovige niet zonder de Psalmen kan, net zomin als een mens zonder adem.

Foto: Michal Fattal/Flash90.

Dinsdag waren de verkiezingen in Israël. Terwijl de voorlopige uitslagen binnen komen en de stemmen nog worden geteld, zien we de eerste reacties. Wat zijn de belangrijkste verschuivingen in het politieke spectrum? Hoe wordt er in Israël gekeken naar deze voorlopige verkiezingsuitslag? En welke coalitie gaat er nu regeren? We spreken met Rachel Meijler in Tel Aviv en Smadar Morag, die in het zuiden van Israël woont.

Morgen gaat Israël naar de stembus. Wat betekenen deze verkiezingen voor de positie van Israël in het Midden-Oosten? En wat zijn mogelijke uitkomsten? Raouf Leeraar geeft een toelichting. De verkiezingen bepalen niet alleen de politieke koers van het land, maar roepen ook bij ons als christenen vragen op. Hoe verhouden we ons tot de Israëlische politiek? Moeten we een mening hebben over de keuzes die worden gemaakt? Gaat verbondenheid met Israël over de politieke koers, of betekent het wat anders? En kun je de politiek helemaal los zien van Israël? Dat bespreken we met Ds. Oscar Lohuis.

Jezus en Israël zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. Toch wordt er soms gedacht dat aandacht voor Israël ten koste gaat van de aandacht voor Jezus. Maar wat zegt de Bijbel hierover? Ds. Kees Kant laat aan de hand van verschillende Bijbelgedeelten zien hoe Jezus verbonden is met Gods beloften aan Israël. Welke rol speelt Israël in Gods heilsplan en wat betekenen de profetieën over de Messias voor de toekomst? Ontdek waarom je Jezus niet los kunt zien van Israël.

Bestaat God wel? Waarom is er zo veel lijden? Wat gebeurt er na de dood? Komt het nog goed met de wereld? En wat heeft Israël hiermee te maken? Grote geloofsvragen waar ook veel christenen mee worstelen. Paola maakte er een podcastserie over, waarin ze antwoorden zoekt op deze soms lastige en diepe geloofsvragen, door te kijken naar Israël en de weg die God met Zijn volk gaat.

Op 7 oktober 2023 ging Maxim Herkin met vrienden naar het Novafestival in het zuiden van Israël. Hij was van plan een paar uur weg te blijven. Het werden 738 dagen. Maxim werd door Hamas ontvoerd naar Gaza. Zijn vrienden werden vermoord. Pas op 13 oktober 2025 kwam hij vrij, als een van de laatste levende gijzelaars. Al die tijd wist zijn familie, zijn moeder en zijn dochter, niet of hij nog leefde. Nu, een jaar na zijn vrijlating, vertelt Maxim zijn verhaal: “In de tunnels van Gaza heb ik God ontmoet van aangezicht tot aangezicht."

Kunnen we het Oude Testament overslaan? Saleem Shalash laat zien wat er dan verloren gaat. De Bijbel is één boek met één verhaal: het Oude Testament bereidt de weg voor en het Nieuwe vervult wat daar is beloofd. Aan de hand van Abraham en Izaäk (Genesis 22 en 24) laat hij zien hoe Jezus en de kerk al zichtbaar worden in de eerste bladzijden van de Bijbel. Hij sluit af met een oproep: lees het Oude Testament, en benader Israël met liefde in plaats van met afwijzing.

Binnenkort doet het Internationaal Gerechtshof uitspraak in de genocidezaak die Gambia tegen Myanmar heeft aangespannen. De uitkomst daarvan kan ook grote gevolgen hebben voor Israël, dat bij hetzelfde hof is aangeklaagd voor genocide. Daarom wordt deze zaak nauwlettend gevolgd door Israël en zijn juridische verdedigers. In hoeverre is de uitspraak over Myanmar bepalend voor de juridische strijd in de genocidezaak rondom Israël? Aan tafel jurist en expert op het gebied van internationaal recht: mr. Andrew Tucker.

Wat moet je zeggen tegen iemand die tijdens een verjaardagsfeestje jou het vuur aan de schenen legt over wat er gebeurt in Israël, Gaza en de Westbank? Welke argumenten werken, en welke niet? Journalist en auteur Melanie Phillips schreef er een boek over: De strijd tegen haat. En de winter komt eraan in Oekraïne, terwijl de Russische aanvallen op Oekraïense steden en energievoorzieningen doorgaan. Toch gaat het team van Christenen voor Israël in Oekraïne door met voedselpakketten bezorgen en het bezoeken van Holocaustoverlevenden. Dat bespreken we met Koen Carlier.

Hoe wijst de strijd tussen David en Goliath vooruit naar de wederkomst van Jezus? In dit vervolg op onze Bijbelstudie lezen we profetieën over de strijd om Jeruzalem (Zacharia 14, Joël 3, Openbaring 19 en Ezechiël 39) en ontdekken we waarom Goliath nooit het laatste woord heeft. Wie is die Zoon van David die op de Olijfberg terugkomt, en wat betekent dat voor ons vertrouwen, onze waakzaamheid en ons uitzien naar Zijn komst?

Ondernemer Timo Niemeijer is met 38 leden van de businessclub van Christenen voor Israël op reis in Israël om daar verschillende projecten die zij hebben ondersteund te openen: een voetbalveld, een synagoge en nog meer. Wat kan de businessclub bijdragen in Israël? En wat is zijn motivatie om dit te doen? Dat vragen we aan hem in deze uitzending. 

Drie jaar geleden vermoordden Hamas-terroristen 64 mensen in kibboets Kfar Aza waar Hanita Baram en Alon Tal woonden. 19 mensen uit deze kibboets werden ontvoerd. Hanita verloor haar oudste zoon, Alon verloor een aantal van zijn vrienden. Zelf overleefden ze de aanslag. Nu zijn ze in Nederland om te vertellen wat zij die dag hebben doorgemaakt.

Israël speelt een centrale rol in de Bijbel. Maar hoe praat je vandaag nog over Israël, als elk gesprek erover meteen gevoelig ligt? Houd je het bij de Bijbel, of durf je ook de actualiteit aan? Als Christenen voor Israël organiseren we dit najaar de Israëltalks, waarin die vragen bij elkaar komen. De oprichting van de staat Israël is ook zo’n onderwerp. Is de huidige seculiere staat Israël de vervulling van Gods beloften? Hoe zit het dan met de bekering van Israël? Die vraag draait om een Hebreeuws woordje: shuv. We bespreken het met Kees de Vreugd en Karel van der Plas.

Wat zie je als je in de spiegel kijkt? En wat ziet God? Hoe kijk je naar Israël, naar Jeruzalem, naar Jezus, naar de tijd waarin we leven? Meestal kijken we door de bril van de krant, het journaal of ons eigen gevoel. Maar wat verandert er als je gaat kijken met de ogen van God zelf? Dat bespreekt ds. Henk Poot in deze Bijbelstudie.

Foto: David Cohen/Flash90

In Israël is het al volop in het nieuws: Op 27 oktober zijn de verkiezingen, in een extreem moeilijke tijd. Al bijna twintig jaar domineert Netanyahu de Israëlische politiek. Nu is de grote vraag van de verkiezingen: blijft Bibi Netanyahu de premier van Israël? Is Israël zo verdeeld dat alles draait om één man: voor of tegen? Of gaat het om meer? En wat betekenen deze verkiezingen voor de toekomst van Israël?  Dat bespreken we met jurist Freek Vergeer en historicus Bart van Dijk van het CIDI. En: Op 7 oktober komt de World Medical Association bijeen in Rotterdam. Er wordt opgeroepen de Israëlische artsenvereniging te boycotten. Wat wordt hen verweten? En wat vindt de Israëlische vereniging daarvan? Dat bespreken we met Malke Borow van de Israëlische Vereniging van Artsen.

Al jaren ligt Israël onder een vergrootglas. In het nieuws gaat het er dagelijks over. Veel mensen hebben stevige kritiek op Israël, maar gaat kritiek op Israël soms ook een grens over? En kun je dan spreken van een geestelijke strijd, of is dat te kort door de bocht? Tegelijkertijd staat in de Bijbel centraal: God is trouw aan Zijn volk. Hoe moeten we als christenen het gesprek over Israël voeren, ook op Israëlzondag? Wat moet daarin het uitgangspunt zijn? Daarover gaan we in gesprek met ds. Kees van Velzen.

‘Heel de aarde zal weten dat Israël een God heeft.’ (1 Sam. 17:46). Het is een citaat uit één van de bekendste verhalen van de Bijbel: David en Goliath. Hiermee krijgt dit bekende verhaal een profetische lading. Er komt een moment dat de grote Zoon van David verschijnt en dan zal werkelijk ‘heel de aarde weten dat Israël een God heeft’. In deze bijbelstudie neemt Karel van der Plas ons mee door het verhaal van David en Goliath en trekt hij profetische lijnen naar de eindtijd.

De wereld kijkt deze week naar New York, waar de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties bij elkaar is. Dat gebeurt tegen de achtergrond van grote spanningen in het Midden-Oosten, van Gaza en Iran tot het oplaaiende conflict tussen de Houthi’s en Saoedi-Arabië. Wat betekenen deze ontwikkelingen voor Israël en de regio? Dat bespreken we met Midden-Oostendeskundige Raouf Leeraar. In New York spreken wereldleiders over de oorlogen en spanningen in het Midden-Oosten. Wat wordt er over Israël gezegd en wat betekent dit voor het land? Daarover spreken we met jurist en internationaal recht-expert Andrew Tucker, die nu in New York is.

Zondagavond begon Jom Kipoer, de Grote Verzoendag en de heiligste dag van het Joodse jaar. Wat betekent deze bijzondere dag volgens de Bijbel? Waarom waren verzoening en offers zo belangrijk? En wat betekent Jom Kipoer voor ons als christenen? Als Jezus het volmaakte offer heeft gebracht, waarom spreekt de Bijbel dan ook over een toekomstige tempel? Dat bespreken we in deze uitzending met ds. Willem Glashouwer.

Maandag is het Jom Kipoer. Dat is de heiligste dag van het jaar voor de Joden. Wat is het eigenlijk? Wat lezen we in de Bijbel erover? En wat betekent het voor ons als christenen? Dat bespreekt drs. Kees de Vreugd in deze Bijbelstudie.

Vandaag heeft de rechter het vonnis uitgesproken in het kort geding dat Israël Producten Centrum en de European Jewish Association hadden aangespannen tegen de Nederlandse Staat. De rechter stelde de Staat volledig in het gelijk, waardoor het handelsverbod met Israëlische bedrijven in Judea en Samaria, op de Golan en in Oost-Jeruzalem in stand blijft en 22 september zal ingaan. IPC gaat in hoger beroep tegen de uitspraak. Advocaat Abraham Mouritz en Pieter van Oordt, directeur van IPC, geven een toelichting.

Al meer dan vier jaar is Oekraïne verwikkeld in een hevige oorlog. De impact op de inwoners is enorm, en ook de Joodse gemeenschap in het land lijdt onder de voortdurende raketaanvallen, drone-inslagen en stijgende voedsel en brandstofprijzen. Wat doet Christenen voor Israël om de Joodse gemeenschap te helpen, en wat zijn de verhalen van de Joden die in Oekraïne leven en gebukt gaan onder deze oorlog? Koen Carlier is coördinator van Christenen voor Israël in Oekraïne, en opperrabbijn Jacobs bezoekt de Joodse ouderen ook regelmatig.

Wat zegt de wereld en wat zegt het Woord? De wereld roept van alles over Israël, veelal negatief of zelfs antisemitisch. Maar wat zegt het Woord? Wat leert de Bijbel? Als christen is het belangrijk om niet de wereld, maar Gods Woord als uitgangspunt te nemen. Vanuit de Bijbel kijken we naar de wereld. En niet andersom. In deze Bijbelstudie neemt Karel van der Plas ons mee naar drie belangrijke punten over Israël. Steeds vergelijkt hij wat de wereld – en soms zelfs de kerk – zegt met wat de Bijbel zegt.

In Israël staan de feestdagen voor de deur, maar tegelijkertijd is er veel angst voor nieuwe escalatie van geweld. Hoe kijkt men daar in Israël naar? We spreken erover met Yair Strijker, die in Israël woont. Ook internationaal staat Israël steeds meer onder druk. Verschillende landen kondigen sancties en handelsbeperkingen aan, terwijl de kritiek op Israël wereldwijd verder toeneemt. Tegelijkertijd klinkt vanuit christelijke kring een andere boodschap: juist nú opstaan voor Israël, ervoor bidden en niet zwijgen. Volgende week donderdag, 17 september, organiseert Jacques Brunt samen met de werkgroep Op de bres voor Israël een manifestatie op de Dam in Amsterdam. Wat drijft hen om juist in deze tijd publiekelijk voor Israël op te komen? En wat betekent dat vanuit de Bijbel?

Judea en Samaria, ook wel de Westelijke Jordaanoever genoemd, is een van de meest besproken gebieden in de wereld. Niet alleen door het geweld tussen kleine groepen gewelddadige kolonisten en Palestijnse terroristen, maar ook door het optreden van het Israëlische leger. Hoe treedt het Israëlische leger op tegen het geweld? En is het in dat optreden bevooroordeeld? Dagelijks krijgen we op de redactie veel vragen hierover, en die proberen we in deze uitzending te beantwoorden met de Israëlische ambassadeur Zvi Aviner Vapni.

In het Nieuwe Testament is de wederkomst van Christus voortdurend aanwezig. Paulus spreekt er keer op keer over. Toch lijkt de wederkomst bij veel christenen naar de achtergrond verdwenen. Wat gebeurt er volgens de Bijbel wanneer Jezus terugkomt? Gaan wij dan naar de hemel, of gebeurt er iets veel groters? Wat betekent de opstanding van ons lichaam? En wat heeft dit te maken met de toekomst van de hele schepping? In deze bijbelstudie spreekt Oscar Lohuis over de verwaarloosde wederkomst en over het goede nieuws dat Jezus Christus de dood heeft overwonnen en als Koning terugkomt.