Christenen voor Israël

Judea en Samaria, ook wel de Westelijke Jordaanoever genoemd, is een van de meest besproken gebieden in de wereld. Niet alleen door het geweld tussen kleine groepen gewelddadige kolonisten en Palestijnse terroristen, maar ook door het optreden van het Israëlische leger. Hoe treedt het Israëlische leger op tegen het geweld? En is het in dat optreden bevooroordeeld? Dagelijks krijgen we op de redactie veel vragen hierover, en die proberen we in deze uitzending te beantwoorden met de Israëlische ambassadeur Zvi Aviner Vapni.

In het Nieuwe Testament is de wederkomst van Christus voortdurend aanwezig. Paulus spreekt er keer op keer over. Toch lijkt de wederkomst bij veel christenen naar de achtergrond verdwenen. Wat gebeurt er volgens de Bijbel wanneer Jezus terugkomt? Gaan wij dan naar de hemel, of gebeurt er iets veel groters? Wat betekent de opstanding van ons lichaam? En wat heeft dit te maken met de toekomst van de hele schepping? In deze bijbelstudie spreekt Oscar Lohuis over de verwaarloosde wederkomst en over het goede nieuws dat Jezus Christus de dood heeft overwonnen en als Koning terugkomt.

God is trouw. Dat lezen we van Genesis tot Openbaring. Hij blijft vasthouden aan Zijn beloften, aan Zijn volk Israël en aan allen die op Hem vertrouwen. Maar wat betekent die trouw van God vandaag, voor ons als Christenen? Kunnen we Gods trouw aan Israël nu nog steeds herkennen? En wat vraagt dat van ons? In deze uitzending praten we met ds. Oscar Lohuis en Frank van Oordt, directeur van Christenen voor Israël, over het nieuwe halfjaarthema: "God is trouw, en jij?".

Voor het eerst in meer dan 20 jaar zijn er Palestijnse verkiezingen aangekondigd. Wat gaat dat betekenen voor de relatie tussen Israël en de Palestijnse autoriteit? Je hoort aan de lopende band ernstige beschuldigingen tegen Israël, ook beschuldigingen die later niet blijken te kloppen of eenzijdig zijn. Hoe kun je nu als christen nog naar het nieuws over Israël kijken? We praten erover met Andries Knevel, theoloog en opiniemaker.

God verandert niet. Zijn beloften ook niet. In een wereld waarin alles voortdurend verandert, blijft God dezelfde. Hij is barmhartig, genadig en trouw. Maar wat betekent dat concreet? Gelden Zijn beloften vandaag nog steeds? En wat zegt Zijn trouw over Israël, over de kerk en over jouw eigen leven? In deze Bijbelstudie ontdekt ds. Henk Poot hoe de trouw van God als een rode draad door de hele Bijbel loopt – van Mozes tot Esther, van Abraham tot de opstanding van Jezus.

Ali Salim woont in een Palestijns vluchtelingenkamp op de Westelijke Jordaanoever. Als zijn echte identiteit bekend wordt, zou hij worden beschouwd als verrader van de Palestijnse zaak. Toch wil hij zich uitspreken: niet namens een regering of politieke beweging, maar namens zichzelf. Omdat hij vindt dat de wereld moet weten hoe zijn leven er écht uitziet. Wat veranderde er op 7 oktober voor hem? Hoe kijkt hij naar Hamas, de Palestijnse Autoriteit en Israël? Hoe is het om op te groeien in een vluchtelingenkamp? En waarom gelooft hij dat vrede alleen mogelijk is als ook Palestijnen kritisch durven zijn op hun eigen leiders? In deze exclusieve uitzending deelt Ali zijn verhaal.

Na de antisemitische aanvallen in Groot-Brittannië eerder dit jaar, trekt de Britse regering nu 250 miljoen pond uit om de Joodse gemeenschap te beschermen. Is dat genoeg, en wordt het onderliggende probleem van Jodenhaat daarmee wel aangepakt? En we zitten nu - volgens de Joodse kalender - in een periode van rouw. Binnenkort is het de dag waarop Joden terugdenken aan de verwoesting van de eerste én de tweede tempel. Waarom zijn deze gebeurtenissen nu nog steeds relevant? En wat leert deze tijd van rouw ons? We bespreken het met Opperrabbijn Binyomin Jacobs.

In deze tweede Bijbelstudie als vervolg op de bedekking over Israël staat een bekende, maar vaak verkeerd begrepen Bijbelse term centraal: de verharding van Israël. Wat bedoelt Paulus daar eigenlijk mee? Is Israël door God afgewezen, of maakt deze verharding juist deel uit van Zijn heilsplan? Aan de hand van 2 Korinthe 3 en Romeinen 11 laat Kees de Vreugd zien hoe Gods trouw aan Israël als een rode draad door de Bijbel loopt.

Israël wordt dagelijks eenzijdig beschuldigd van de zwaarste misdrijven. Ook in kerken worden die beschuldigingen steeds vaker overgenomen. Kritiek hebben mag, vindt ds. Kees Kant, maar de beschuldigingen tegen Israël zijn regelmatig eenzijdig of ongefundeerd. Wat zegt de Bijbel over het veroordelen van Israël? Welke waarschuwingen geeft God aan volken die Zijn volk belasteren? In deze uitzending gaat dominee Kees Kant in op confronterende Bijbelteksten uit onder andere Ezechiël en Obadja en legt hij uit waarom deze volgens hem ook vandaag een waarschuwende boodschap hebben.

Waarom zouden christenen bidden voor Israël als God Zijn beloften toch zal vervullen? En waarom eigenlijk voor Israël, en niet voor andere landen? In deze bijbelstudie laat Jacques Brunt zien dat voorbede voor Israël geen vrijblijvende keuze is, maar dat elke gelovige hiertoe geroepen wordt. Hij vertelt waarom dit thema vandaag actueler is dan ooit en hoe de Bijbel richting geeft aan ons gebed voor het Joodse volk.

Sinds 7 oktober 2023 is het debat over Israël scherper dan ooit. Beschuldigingen van genocide, felle discussies in de media en een groeiende polarisatie houden de gemoederen bezig. Voormalig strafpleiter Bram Moszkowicz mengt zich nadrukkelijk in dat debat en neemt geen blad voor de mond. Waarom vindt hij dat de beeldvorming over Israël scheef is? En wat zijn volgens hem de gevolgen daarvan voor Joden in Nederland? In deze uitzending gaat hij uitgebreid in op deze en andere actuele vragen.

Online antisemitisme in Nederland is de afgelopen jaren sterk toegenomen, en heeft steeds extremere vormen aangenomen. Onderzoek van Textgain in opdracht van CIDI en Meld Antisemitisme laat zien dat niet alleen het aantal antisemitische berichten groeit, maar ook het aantal bedreigingen en expliciet vijandige uitingen. Sinds 7 oktober 2023 is er volgens de onderzoekers sprake van een blijvend hoger niveau van online Jodenhaat en zijn directe bedreigingen zelfs vervijfvoudigd. Wat zegt deze extreme toename over wat er online gebeurt, en hoe moeten we die ontwikkeling duiden? Voelen Nederlandse Joden zich hier nog wel veilig? We bespreken het met Naomi Mestrum, directeur van het Centrum informatie en documentatie Israël (CIDI).

Wat bedoelt Paulus wanneer hij spreekt over 'de bedekking over Israël'? Is die een teken van oordeel? Vormt zij een argument vóór of juist tegen zending onder het Joodse volk? Of wijst Paulus op iets heel anders? In deze bijbelstudie nemen we 2 Korinthe 3 zorgvuldig onder de loep en ontdekken we dat de bedekking niet in de eerste plaats spreekt over verblinding, maar over Gods heerlijkheid, Zijn aanwezigheid en Zijn blijvende plan met Israël en de volken.

Joden bidden bij de Westelijke Muur in de Oude Stad van Jeruzalem, nadat deze weer voor het publiek was geopend na het staakt-het-vuren in de oorlog met Iran, 9 april 2026. Foto: Yonatan Sindel/Flash90.

7 oktober was een keerpunt in de geschiedenis van Israël. Vele doden, gewonden en 250 mensen die werden ontvoerd naar Gaza. En ondanks, of misschien wel vanwege alle pijn en verdriet - ziet Gideon Samuel dat het Joodse volk juist meer naar God toe trekt. Hoe merkt hij dat, en wat is het belang van het geloof in God voor de Israelische samenleving?

Iran en de VS zijn deze week met elkaar in gesprek in Zwitserland, over een mogelijk vredesakkoord. Er ligt een deal tussen de VS en Iran die zou moeten leiden tot vrede. Maar wat speelt er eigenlijk? En welke gevolgen hebben deze ontwikkelingen op Israël, de rest van het Midden-Oosten en de wereld? We spreken erover met Andrew Tucker, jurist en specialist op het gebied van internationaal recht. En daarnaast directeur van thinc.

De Joodse Salo Muller wordt als kind gered door het verzet uit de crèche bij de Hollandsche Schouwburg. De laatste woorden van zijn moeder zijn: ‘Tot vanavond en lief zijn hoor!’. Salo heeft zijn ouders nooit meer gezien. 

Via het verzet komt Salo op allerlei onderduikadressen terecht. Wat heeft hij daar meegemaakt? Waarom moest hij zo vaak verkassen? En wat is de impact geweest op zijn verdere leven? 

Liesbeth Heenk richtte Amsterdam Publishers op, de grootste internationale uitgeverij van Holocaust memoires (verhalen van overlevenden). Hoe kwam ze tot dit initiatief? Waarom is het zo belangrijk om de verhalen te blijven vertellen? 

Meer info: 

• Bestel het boek van Salo Muller: https://www.bol.com/nl/nl/f/tot-vanavond-en-lief-zijn-hoor/34236808/ 
• Boek: ‘The Redhead of Auschwitz’: https://www.bol.com/nl/nl/f/redhead-of-auschwitz/9300000059985978/ 
• Boek: ‘Seperated Together’: https://www.bol.com/nl/nl/f/separated-together/9300000020854710/ 
• Bekijk andere boeken over de Holocaust van Amsterdam Publishers: https://amsterdampublishers.com/genre/holocaust/ 

Over deze podcast reeks:

Tijdens de Sjoa, de Holocaust, zijn de levens van 6 miljoen onschuldige Joden vernietigd. Op systematische wijze werden Joden in Europa vervolgd, geïsoleerd, gedeporteerd en vermoord. Hoe heeft dit kunnen gebeuren? Wat zijn de verhalen van hen die overleefden? Wat zijn de minder bekende gebeurtenissen uit deze periode? Wat was de rol van de kerk eigenlijk en wat kunnen we leren van deze allerzwartste bladzijde in onze geschiedenis?

In onze podcastserie ‘Stemmen uit de Sjoa’ gaat Paola op zoek naar antwoorden op deze vragen én legt ze een aantal verhalen vast van hen die deze vreselijke tijd nog kunnen navertellen.

Dit was de laatste aflevering in een serie van 8.

Wat is er allemaal aan de hand in de wereld? Waarom is er zoveel onrust, strijd en verwarring? De Bijbel geeft verrassende antwoorden op die vragen en schetst tegelijk een hoopvolle toekomst. In deze Bijbelstudie legt ds. Kees van Velzen uit wat Gods Woord zegt over het Koninkrijk voor Israël en het herstel van alle dingen.

Een regenboog boven de berg Scopus, de Olijfberg met zijn begraafplaats en de Augusta Victoria-kerk in Jeruzalem, 29 oktober 2008. Foto door Michal Fattal /FLASH90

Sinds de oprichting van de staat Israël in 1948 zijn veel Joden geëmigreerd naar Israël. Dat heet in het Hebreeuws alija maken. Door de jaren heen zijn de beweegredenen veranderd, maar één ding blijft hetzelfde: dat Joden zich verbonden voelen met het land Israël. Hoe komt dat? En welke rol speelt antisemitisme? Danielle Mor werkt voor het Joods Agentschap, de organisatie die zich inzet zodat Joden naar Israël kunnen emigreren.

Wat zegt de Bijbel over de toekomst en de eindtijd? Zal het conflict rondom Israël in het Midden-Oosten de lont zijn in een kruitvat, en gaat het allemaal richting de afgrond? Of is Israël juist het grootste teken van hoop dat de wereld ooit gezien heeft? Staan we op de drempel van een nieuwe tijd van vrede en gerechtigheid wereldwijd? Belangrijke en terechte vragen waar veel christenen mee bezig zijn. We bespreken ze met Ds. Willem Glashouwer.

Waar was God tijdens de Holocaust? Waarom greep Hij niet in? Waarom moest Gods uitverkoren volk, het Joodse volk, zo ongelooflijk lijden?
In deze podcast gaat Paola over deze diepe vragen in gesprek met rabbijn Shmuel Katz, van wie het grootste deel van zijn familie vermoord is tijdens de Sjoa. 

Over deze podcast reeks:
Tijdens de Sjoa, de Holocaust, zijn de levens van 6 miljoen onschuldige Joden vernietigd. Op systematische wijze werden Joden in Europa vervolgd, geïsoleerd, gedeporteerd en vermoord. Hoe heeft dit kunnen gebeuren? Wat zijn de verhalen van hen die overleefden? Wat zijn de minder bekende gebeurtenissen uit deze periode? Wat was de rol van de kerk eigenlijk en wat kunnen we leren van deze allerzwartste bladzijde in onze geschiedenis?

In onze podcastserie ‘Stemmen uit de Sjoa’ gaat Paola op zoek naar antwoorden op deze vragen én legt ze een aantal verhalen vast van hen die deze vreselijke tijd nog kunnen navertellen.

Waarom noemt God Jeruzalem "Mijn stad"? In deze Bijbelstudie neemt ds. Willem Glashouwer ons mee in de bijzondere plaats van Jeruzalem door de Bijbel heen: van Melchizedek en Abraham tot de tempel, de profeten en de toekomstverwachting. Waarom heeft God deze stad gekozen als de plaats waar Hij Zijn Naam wil laten wonen en welke betekenis heeft dat voor Israël, de kerk en Gods heilsplan? Een studie over Gods trouw, Zijn beloften en de blijvende betekenis van Jeruzalem.

Na anderhalve maand oorlog is er nu al ruim twee maanden een fragiel staakt-het-vuren in de Iranoorlog. Waar het ayatollahregime ernstig verzwakt leek, is het nog altijd aan de macht. Wat betekent dat voor de Iraanse bevolking? We bespreken het met Shohreh Feshtali. Zij vluchtte in 1993 uit Iran en onderhoudt zo veel mogelijk contact met mensen in Iran.

Gisteravond vuurde Iran voor het eerst sinds twee maanden raketten af op Israël, waarop Israël weer reageerde met een tegenaanval op Iran. President Trump roept Israël op om terughoudend te zijn. Hoe gaat deze hervatting van de oorlog zich verder ontwikkelen? En hoe is het om in Israël te zijn en weer naar de schuilkelders te moeten? Frank van Oordt is in Israël en geeft een toelichting. En hoe kun je als christen tot troost zijn voor Israël, in deze barre tijden van oorlog? Dat bespreken we met ds. Arenda Haasnoot.

In deze aflevering bespreekt Paola met ds. A. Prosman de rol van de kerk tijdens de Holocaust. Hoe kon de Holocaust gebeuren in een gebied, Europa, dat overwegend christelijk was? Heeft de kerk bijgedragen aan het verzet, het redden van Joden, of juist niet? Hoe zat het met de kerk in Duitsland toen nazi-Duitsland opkwam? Was dit tekenend voor de rest van Europa? En wat was de houding van de kerk na de Holocaust? 

Rectificatie: in de aflevering wordt benoemd dat de kerk schuld heeft beleden over de nalatigheid richting het Joodse volk. Dit was niet in 2023 maar in 2020. 

Links: 

• Pamflet: Over de Joden en hun leugens, Maarten Luther: https://www.delpher.nl/nl/boeken/view?coll=boeken&identifier=MMNIOD07:000003019:00001 
• Boek ‘De Onverwerkte Holocaust’ van ds. A. Prosman is alleen online als PDF te downloaden: https://www.academia.edu/43879189/De_onverwerkte_Holocaust?sm=b 

Over deze podcast reeks:

Tijdens de Sjoa, de Holocaust, zijn de levens van 6 miljoen onschuldige Joden vernietigd. Op systematische wijze werden Joden in Europa vervolgd, geïsoleerd, gedeporteerd en vermoord. Hoe heeft dit kunnen gebeuren? Wat zijn de verhalen van hen die overleefden? Wat zijn de minder bekende gebeurtenissen uit deze periode? Wat was de rol van de kerk eigenlijk en wat kunnen we leren van deze allerzwartste bladzijde in onze geschiedenis?

In onze podcastserie ‘Stemmen uit de Sjoa’ gaat Paola op zoek naar antwoorden op deze vragen én legt ze een aantal verhalen vast van hen die deze vreselijke tijd nog kunnen navertellen.

“Ik heb niet zoveel met Israël”, zeggen christenen soms. Maar het gaat er niet om of jij iets met Israël hebt, het punt is juist dat God wat met Israël heeft, zegt Karel van der Plas in deze Bijbelstudie. God verbindt Zelf Zijn Naam aan Israël. Hij heeft Zijn Naam over hen uitgesproken. Hij heeft daarom ook een plan met Israël. En dat leert je veel meer over God dan je doorhebt. 

“Zonder vertrouwen in HaShem, dat Hij ons leidt, hoe kan je je dan staande houden?” Smadar Morag woont in Israël met haar gezin en deelt op sociale media al jarenlang dagelijks updates over het leven daar. Ze wil daarmee de verhalen en mensen van het land laten zien. Na 7 oktober is dat drastisch veranderd. “We hebben allemaal een litteken”. Toch put ze vertrouwen uit haar geloof. In deze uitzending vertelt ze daarover.

Israël heeft de gevechten tegen Hezbollah in Libanon de afgelopen dagen opgevoerd, met grote gevolgen. Israël bezet meer delen van Libanon, terwijl een groot deel van de bevolking op de vlucht is. Hoe kan Israël de veiligheid van zijn burgers waarborgen en tegelijk oog hebben voor de humanitaire gevolgen van de oorlog? We bespreken het met Andrew Tucker, expert in internationaal recht. Ook opent vandaag de nieuwe tentoonstelling van Christenen voor Israël: Dieper dan je denkt. Dat bespreken we met collega's Karel en Sifra.

In deze aflevering staan de 'redders in nood’ centraal, mensen die tijdens de Holocaust hun leven op het spel zetten om dat van anderen te redden. We zoomen in op het verzet tijdens de oorlog, specifiek hier in Nederland. Hoe was het verzet georganiseerd? Wat deed het verzet? Hoe werd de onderduik vormgegeven? Hoeveel Joden en andere mensen zijn er eigenlijk gered dankzij het verzet? 

Dit bespreek Paola met historica Aline Pennewaard en David Simon, die namens Holocaustmuseum Yad Vashem onderscheidingen uitreikt aan deze redders in nood.

Links: 

• Het verhaal van Lijn 8: https://www.amsterdammuseum.nl/lijn-8-rijdt-nooit-meer 
• Het boek ‘Rechtvaardigen onder de Volkeren’: https://www.bol.com/nl/nl/p/rechtvaardigen-onder-de-volkeren/1001004002382705/ 

Over deze podcast reeks:

Tijdens de Sjoa, de Holocaust, zijn de levens van 6 miljoen onschuldige Joden vernietigd. Op systematische wijze werden Joden in Europa vervolgd, geïsoleerd, gedeporteerd en vermoord. Hoe heeft dit kunnen gebeuren? Wat zijn de verhalen van hen die overleefden? Wat zijn de minder bekende gebeurtenissen uit deze periode? Wat was de rol van de kerk eigenlijk en wat kunnen we leren van deze allerzwartste bladzijde in onze geschiedenis?

In onze podcastserie ‘Stemmen uit de Sjoa’ gaat Paola op zoek naar antwoorden op deze vragen én legt ze een aantal verhalen vast van hen die deze vreselijke tijd nog kunnen navertellen.

Israël en het Evangelie zijn niet los van elkaar verkrijgbaar. Dat klinkt misschien voor sommige christenen vreemd, maar volgens ds. Oscar Lohuis zijn er sterke Bijbelse argumenten waarom dat wel degelijk zo is. Zo is Jezus gekomen om het herstel van Israël in te luiden, en is het de terugkeer van de Joden in deze tijd Jezus’ werk. In deze uitzending bespreken we zeven redenen waarom je door Israël het evangelie beter gaat begrijpen.