Klapmok met Thee

De laatste aflevering voordat Deborah en Anne-Marij op zomervakantie gaan. Komende week bruist het in Amsterdam, World Pride vindt van 25 juli t/m 8 augustus plaats. Tijd om in gesprek te gaan over World Pride en over SHK, het LHBTIQ+ netwerk van Defensie. De gasten in deze aflevering zijn Bgen Sandra Keijer en WMR1 Finn Mors, voorzitter en bestuurslid van SHK. Ze gaan met elkaar onder andere in gesprek over mogen zijn wie je bent, de term acceptatie en wat de diepere betekenis van de Defensieboot op de Canal Parade is.

De nieuwe Defensienota is uit! Tijd voor Deborah en Anne-Marij om weer met de CDS (generaal Onno Eichelsheim) en de SG (Maarten Schurink) in gesprek te gaan. Nederland bouwt versneld aan een modernere, beter bewapende en schaalbare krijgsmacht. Waar zit de vernieuwing nu precies in? Wat hebben we nodig en waar ligt de focus? En natuurlijk gaan we op zoek naar de vraag: ben jij al digital fit?

Deborah en Anne-Marij gaan in deze aflevering in gesprek met een echte KMarfluencer, majoor Dewi Kunstt. Dewi zit momenteel als KMar collega in de Module Landoptreden (MLO, het Landmachtdeel van de Hogere Defensievorming). Hij vertelt over zijn ervaringen in de MLO, maar ook - naast de blauwe taak van de KMar - over de groene (MP-)taak en hoe we elkaar als landmacht en marechaussee vinden in de voorbereiding op Hoofdtaak 1.

Een aflevering over Bronbeek stond al heel lang op het lijstje, dus toen Deborah en Anne-Marij de kans kregen om met met de Commandant Koninklijk Tehuis voor Oud-Militairen en Museum Bronbeek (KTOMMB, over afkortingen gesproken) in gesprek te gaan, grepen ze deze kans met beide handen aan. Onder het genot van thee met spekkoek vertelt kolonel Gerard van Kuijck alles over deze bijzondere plek, waar je woont in een museum en waar herinneringen bewaard blijven door te gedenken en herdenken.

Anne-Marij en Deborah zijn uitgenodigd om een inspiratiesessie te verzorgen op Noorderlink Live! 2026. Het thema die dag is Missie Mens. Maar wat betekent missie mens eigenlijk? Is het missie mens of mens missie? Deze vragen en meer leggen Anne-Marij en Deborah voor aan kolonel Tabe de Boer, Commandant Personeel Logistiek Commando (PLC). Hij is onze gast in deze inspiratiesessie en met een live publiek gaan we met hem in gesprek over de grote personeelsopgave en thema’s als mannelijk en vrouwelijk leiderschap en de rol van Defensie in de samenleving.

Vriend van de show en gast in een van onze meest beluisterde afleveringen (#24 De koningin van het slagveld), Lkol Sander Donker, is inmiddels commandant van 45 Pantserinfanteriebataljon Regiment Infanterie Oranje Gelderland. Een hele mond vol, maar ook een heel mooi gespreksonderwerp voor een extra lange aflevering. Deborah en Anne-Marij worden letterlijk ondergedompeld in de rijke traditie van het regiment en de verbondenheid en trots die daardoor voelbaar zijn. Uiteraard wordt ook de taak van het bataljon besproken, inclusief de nieuwe drone-eenheid. Bovendien geeft Sander een inkijk in hoe het is om bataljonscommandant te zijn.

De landmacht beweegt mee met de verschillende ontwikkelingen en maakt zich op voor een mogelijk grootschalig conflict. Om de Landmacht goed aan te kunnen sturen en de eenheden waar nodig te ondersteunen is ook een transitie van de landmachtstaf nodig. Maar hoe pak je zoiets aan? Wat is er voor nodig? Anne Marij en Deborah gaan hierover in gesprek met de transitiemanager brigadegeneraal Jaco Brosky. Hij neemt ons mee in de ontwikkelingen en de keuzes die zijn gemaakt. Luister mee, naar weer een nieuwe aflevering Klapmok met Thee.

Denk jij wel eens na over je laatste rustplaats? Deborah en Anne-Marij gaan in deze aflevering in gesprek met Generaal-majoor bd Nico Geerts en Brigadegeneraal Dick van Broekhoven over de Nationale Veteranenbegraafplaats. Maar uiteraard pas nadat ze zelf een rondje hebben gedaan in Loenen. Hebben ze alvast een plekje uitgezocht?

Alle ins en outs van de Veteranenbegraafplaats komen aan bod in deze aflevering, waaronder natuurlijk wat deze plek anders maakt dan een gewone begraafplaats. Een uitgebreide aflevering over een bijzonder onderwerp.

Disclaimer: deze aflevering is niet AI gegenereerd, de titel wel. Deborah en Anne-Marij gaan in deze aflevering in gesprek met drie collega’s die zich bezighouden met AI en Data Science binnen de landmacht: Carlo Wesseling, kapitein Leroy Visser en Jo. Zij leggen uit waar we staan op dit gebied en welke randvoorwaarden ingeregeld moeten worden om AI en Data Science te kunnen integreren in de organisatie. En worden we nu eigenlijk slimmer of dommer door AI?

Deel drie van het drieluik over militair vermogen. De landmacht versterkt haar fysieke component en daarmee haar militair vermogen. Anne-Marij en Deborah gaan op bezoek bij kolonel Ralf Goossens, Commandant Land Training Centre (LTC). Het LTC, daar waar alle componenten samenkomen. Samen duiken ze in de wereld van het opleiden en het geïntegreerd trainen.

Daarbij bespreken ze de consequenties van het korter opleiden in het trainingsveld, maar ook de Combat Readiness Evaluation (CREVAL) van de NAVO en de rol van het LTC hierbij. Militair vermogen, waar Art en Science samenkomen en jij als reflective practioner acteert.

Kom in de flow en luister mee naar Klapmok met Thee.

In deze aflevering gaan Deborah en Anne-Marij in gesprek met Commodore Linda de Looper (Programmadirecteur HR IT Transitie) en Leontine Douma (vanuit JIVC bezig met de HR IT Transitie). Wat is HR IT? En wat is de transitie waar we in zitten? Worden we allemaal 'gesapificeerd'? Een gesprek vol energie over het creëren van beweging en het zoeken van verbinding om samen deze grote opgave tot een goed resultaat te brengen.

In deze aflevering zijn Deborah en Anne-Marij op bezoek bij brigadegeneraal Frank Grandia, Commandant 11 Luchtmobiele Brigade. Hij vertelt alles over de taakstelling van de brigade, de mensen die er werken en de internationale samenwerking. Ook blikt hij terug op zijn tijd als commandant en de droombaan die hij daarmee heeft vervuld. Een mooi gesprek, waarin de term ‘actie intelligentie’ regelmatig voorbijkomt en ook de origami parachute een plek heeft.

Deborah en Anne-Marij gaan into space! Ze worden hierin begeleid door twee toppers dit gebied: Lkol Petra Wijnja, de krijgsmachtgoeroe op het gebied van space, en Ronald Genemans, die zich lange tijd bezig heeft gehouden met space in relatie tot nationale veiligheid. Laat je met deze aflevering volledig bijpraten over de melkpakken, lasercommunicatie, ruimtepuin en nog veel meer. De Luchtmacht is natuurlijk niet voor niets het Commando Lucht- en Ruimtestrijdkrachten gaan heten, dus het belang is duidelijk. Maar, space is niet alleen belangrijk voor de Luchtmacht. Hierin zitten voor ons allemaal belangen, waardoor er een goede verwevenheid binnen de organisatie moet zijn. Veel luisterplezier!

Deel 2 van het drieluik Militair Vermogen: de conceptuele component. Anne-Marij en Deborah gaan dit keer in gesprek met de brigadegeneraal Mark van Ockenburg, Directeur Plannen bij de Landmachtstaf en de kolonel Hans van der Linden, commandant van het Land Warfare Center. Zij geven ons een inkijk in de focus van de Landmacht en de lessen die we leren van de landen en conflicten om ons heen. Hoe integreren we deze lessen in ons gedachtegoed? Alles draait uiteindelijk om het synchroniseren van de effecten in ons eigen optreden, maar ook in samenwerking met onze omgeving.

Defensie moet klaarstaan voor een grootschalig conflict. Hiervoor moet Defensie gaan opschalen en capaciteiten kunnen uitbreiden. Dat is makkelijker gezegd dan gedaan. Om Defensie verder te helpen, is vanuit de NL ARMS een boek uitgegeven: ‘The art of scaling’, waarin diverse perspectieven van academici en professionals over opschaling worden beschreven. Anne-Marij en Deborah gaan in gesprek met twee van de redacteuren: Majoor Huib Zijderveld en Annelies van Vark. De opgave waar we voor staan is er een die we met de gehele samenleving moeten oppakken, maar waar ook zeker vele kansen liggen. Aan de hand van voorbeelden leggen ze dit verder uit.

Na een juridische aflevering over de oorlogswet kon een aflevering over de Militair Juridische Dienst KL niet langer uitblijven. Waarom hebben we eigenlijk een Militair Juridische Dienst en wat doet een militair jurist allemaal? Helpt de jurist bij de scheiding van de OPC 😉?

Anne-Marij en Deborah gaan in gesprek met Hoofd Juridische Zaken van de Landmachtstaf Kolonel Robin Zegers. Alles komt voorbij. Van het planbord naar de militaire rechtbank te velde, het gebruik van mijnen en van Rules of Engagements naar advies in een operationeel conflict.

Zeer interessant vakgebied waar ze nog niet over uitgepraat zijn…

Luister je mee, naar weer een nieuwe aflevering Klapmok met Thee!

Defensie is aan het opschalen en daar horen ook de nodige mensen bij. De Afdeling Reservisten en Samenleving geeft hier invulling aan. Onze gasten kolonel Ruben Koopman en kapitein-ter-zee Ocke Molenaar nemen Anne-Marij en Deborah mee in de uitdagingen en kansen waar ze tegenaan lopen. Zo is de binnendienst druk bezig met het rechttrekken van de arbeidsvoorwaarden voor de reservist en is de buitendienst druk bezig met de samenwerking met verschillende bedrijven. Welke uitdagingen nog meer spelen en welke stappen zijn gemaakt hoor je in de nieuwe aflevering van Klapmok met thee.

Het is weer tijd voor een drieluik! Dit keer de componenten van militair vermogen. En Deborah en Anne-Marij beginnen met de morele component (de mentale component is zo 2024.. dit is dus de nieuwe naam!). Aangezien alleen het beschrijven ervan in de praktijk nog niks oplevert, duiken ze in deze aflevering ook in het ‘hoe’. De morele component wordt immers pas zichtbaar in de context van het werk. In deze aflevering zitten maar liefst 4 gasten, die allemaal verbonden zijn aan het Human Performance Team van 11LMB: majoor Annemarie Beukers, Arno Heg, Elnt Peter Bakker en Lino Ottenhof. Een aflevering over de wil om te winnen, leiderschap, mindset en het creëren van zelfvertrouwen

Voor Deborah en Anne-Marij kwam een podcastdroom uit: een aflevering maken met de Veldheren! De generaals buiten dienst Peter van Uhm en Mart de Kruif vertellen over het ontstaan van de Veldheren, over leiderschap, parallellen en verschillen tussen de huidige tijd en de tijd van de Koude Oorlog, technologische ontwikkelingen op het slagveld en wat er zo bijzonder is aan de Nederlandse krijgsmacht. De gedrevenheid spat ervan af bij deze twee generaals met een boodschap.

Deborah en Anne-Marij waren op bezoek op de kazerne in Ermelo, waar de roots van Deborah liggen. Inmiddels zit daar al jaren de Koninklijke Militaire School (KMS). De commandant en adjudant van de KMS - kolonel Pieter Grijpstra en adjudant Ben Laarhuis - vertellen in deze aflevering alles over wat de KMS is en doet, de ontwikkelingen die er gaande zijn, het maatwerk dat wordt geleverd en hoe de groei van de Landmacht wordt geaccommodeerd. Met uiteraard ook aandacht voor de rol van de onderofficier, de ruggengraat van onze organisatie.

Maarten Stokhof (senior beleidsmedewerker bij het ministerie van Justitie en Veiligheid) en Rob Lenssen (clusterhoofd bij de Directie Juridische Zaken van Defensie) nemen Deborah en Anne-Marij in deze aflevering helemaal mee in de Oorlogswet, maar ook breder in het staatsnoodrecht. Wat gebeurt of verandert er juridisch in Nederland als we in oorlog zijn? Daarvoor kijken ze natuurlijk ook naar hoe Nederland in vredestijd is georganiseerd en wat de rol is van lokaal bestuur. Verandert er eigenlijk iets als we in een art. 5 situatie komen? En hoe zit het nu precies met militair gezag? Alles wordt duidelijk uitgelegd en hangt soms - zoals het hoort bij een juridisch onderwerp - af van de omstandigheden van het geval.

De (demissionair) staatssecretaris ⁠van Defensie, Gijs Tuinman, neemt Deborah en Anne-Marij in deze aflevering mee in zijn bestuurdersrol en in het wheelen en dealen dat plaatsvindt. Verder praten ze over risico’s nemen en successen vieren. Over NPRD en ‘mensen’ in plaats van ‘personeel’. Een aflevering vol positieve energie met een zeer gemotiveerde staatssecretaris. Gas op de zuigers!

Alvast voor in de agenda: 19 november vindt het COID congres plaats. Anne-Marij en Deborah gaan in gesprek met de keynote speaker, Sofie van der Maarel. Zij is universitair docent Militaire Ethiek & Leiderschap op de NLDA en vertelt over haar onderzoek naar moral injury in relatie tot technologie & innovatie. De nieuwe morele dilemma’s die komen kijken bij operationele integriteit in context. Wat betekent dit voor de militair van de toekomst. Wie is dat en wil ik die zijn? Belangrijk is het creëren van de juiste verwachtingen.

Leestip: Het handboek moral injury in context

https://www.boom.nl/criminologie/100-19551_Handboek-moral-injury-in-context

Luistertip: Buitenland met Boswijk afl 46: de Politieke motieven achter de Nederlandse missie in Uruzgan.

Werk je bij Defensie: vragen over het congres kun je stellen door een mail te sturen naar Info.coid@mindef.nl. 19 november in Stroe.

De vakantie is voorbij, dus tijd voor Anne-Marij en Deborah om kansen te pakken. In deze aflevering verkennen zij de open defence academy, de ODA, samen met Marielle van der Berg, adviseur leren en ontwikkelen en Ralph Spijker, onderwijskundig adviseur. Beide zijn werkzaam bij de NLDA en houden zich bezig met het bedenken van oplossingen op leervraagstukken. Welke kansen ODA biedt voor jou, je eenheid of je community hoor je in deze aflevering.

Luister je mee, naar de nieuwe aflevering Klapmok met thee.

Bij Defensie hebben we een eigen gezondheidszorgsysteem. Kolonel Liz Marquart Scholtz, hoofd van het Cluster Gezondheidskundig Beleid bij de Hoofddirectie Personeel, neemt Deborah en Anne-Marij hier van A tot Z in mee. Ze spreken bijvoorbeeld over de keten waarin gewonde militairen aan het front zo snel mogelijk weer inzetbaar worden gemaakt. Maar er komt nog veel meer bij kijken, bijvoorbeeld als er gewonden in Nederland verspreid moeten worden. Natuurlijk wordt ook de reguliere militaire gezondheidszorg in Nederland besproken.

Record… en daar is de 100ste aflevering!

Met niemand minder dan de commandant van de Landmacht, de luitenant-generaal Jan Swillens, gaan Anne-Marij en Deborah in gesprek over de Landmacht. Een half jaar na het uitkomen van zijn Command Message zijn ze benieuwd hoe het nu gaat met de Landmacht. Bij de Landmacht draait het altijd om de mens, moeten we leren van de geschiedenis en draait het om goed leiderschap. Wat hierin de constante is, is dat we altijd moeten veranderen. Verder neemt hij ons mee in zijn legervorming. Waar loopt een commandant tegenaan en wat is nodig voor de Landmacht van nu en in de toekomst? Hij wordt hierin bijgestaan door zijn rechterhand luitenant-kolonel Mariska Kroon. Wat is haar rol hierin en hoe houdt zij de commandant scherp?

Wanneer het komt tot een grootschalig conflict, een oorlog, is het niet vanzelfsprekend dat iedereen levend thuiskomt. Maar wat als je sneuvelt? Anne-Marij en Deborah gaan over dit toch wat gevoelige onderwerp in gesprek met drie collega’s die op verschillende manieren een rol hebben hierin. Sgt1 Kevin de Koning neemt ons mee in de doctrine en de ontwikkelingen binnen het vakgebied. Elnt Floris Scholten heeft als oorlogstaak het zijn van pelotonscommandant van het gravendienstpeloton. Hoe stelt hij het peloton gereed? Maar ook spreken ze met Lkol Arjan Kreeft die als commandant van de LO&Sport een groot deel van het personeel levert voor het peloton van Floris.

We hebben sinds december 2024 een nieuwe Inspecteur-Generaal der Krijgsmacht, vice-admiraal Boudewijn Boots. Deborah en Anne-Marij gingen bij hem op audiëntie op de Zwaluwenberg. In deze aflevering vertelt hij over de morele component van hoofdtaak 1, wat hoofdtaak 1 ‘anders anders’ maakt, de positieve kracht van veteranen, zijn rol als bemiddelaar en hoe hij handvatten geeft aan de leiding.

Inmiddels hebben we alweer 10 maanden onze huidige minister, Ruben Brekelmans. Hoog tijd voor een aflevering! Deborah en Anne-Marij gaan met hem in gesprek over de rol die Nederland geopolitiek gezien speelt, maar ook over de NAVO Top, Defensie industrie, maatschappelijke weerbaarheid en Oekraïne. Een mooie inkijk in een aantal grote thema’s, wat daarin de ontwikkelingen zijn en hoe de minister hiermee omgaat. Met aan het eind nog een mooie pluim voor alle Defensiecollega’s!

De boodschap wordt duidelijk verkondigd: Defensie is voor iedereen. Maar hoe enthousiasmeren we mensen en hoe vinden we gemotiveerde mensen? Deborah en Anne-Marij gaan hierover in gesprek met Lkol Niels van Woensel, Projectleider Dienmodel bij de DAOG. Hij legt uit wat het dienmodel nu precies inhoudt. Hebben we het Zweedse model overgenomen of hebben we inmiddels een eigen Nederlands model? Is het dienmodel meer dan alleen het dienjaar? Wat houdt de weerbaarheidstraining in en hoe zit het nou met de dienstplicht? Genoeg om over te praten in weer een nieuwe aflevering van Klapmok met thee.

Transcriptie:

00:00:00 - 00:00:01

Anne-Marij: Heb jij je klapmok al in de aanslag.

00:00:01 - 00:00:02

Deborah: Altijd.

00:00:02 - 00:00:02

Anne-Marij: Heb je de thee?

00:00:02 - 00:00:04

Deborah: Welk vooroordeel willen we gaan bespreken?

00:00:05 - 00:00:05

Anne-Marij: We hebben er zo veel.

00:00:05 - 00:00:06

Deborah: Hebben we er ook al een afkorting bij bedacht?

00:00:06 - 00:00:07

Anne-Marij: Hebben we al een gast?

00:00:07 - 00:00:11

Deborah: Koning, keizer, admiraal uit de klapmok drinken we allemaal!

00:00:11 - 00:00:12

Deborah: Ik ben Deborah.

00:00:12 - 00:00:13

Anne-Marij: En ik ben Anne-Marij.

00:00:13 - 00:00:13

Anne-Marij: Luister je mee?

00:00:13 - 00:00:15

Anne-Marij: Naar Klapmok met Thee!

00:00:15 - 00:00:15

Anne-Marij: Hey Anne-marij!

00:00:16 - 00:00:17

Anne-Marij: Hey Debora!

00:00:17 - 00:00:19

Deborah: Ja, weer een nieuwe aflevering.

00:00:19 - 00:00:24

Anne-Marij: Ja en iedereen is welkom bij Defensie, maar ook bij deze aflevering.

00:00:24 - 00:00:30

Deborah: Ja, dat is dat is zeker waar. Ja, ja, maar ik heb nooit idee gehad dat we iemand hebben buitengesloten. Nee, ik ook niet. Nee, Nee toch?

00:00:30 - 00:00:33

Anne-Marij: Nee, we zijn helemaal niet voor iedereen. Maar Defensie dus ook, inderdaad.

00:00:33 - 00:00:57

Deborah: Ja, maar dat is natuurlijk een hele leuke, want uh, dat dat dat dat roept gelijk honderden vragen op. Hoezo? Iedereen moet toch gekeurd worden? Hoezo is er dan voor iedereen een plekje in de herberg in de herberg? Nee, er wordt volop open over gesproken. Is de t is natuurlijk het nieuwe campagne thema van de defensie. Iedereen is welkom. Ik denk we weten hier natuurlijk stiekem wel iets meer van dan dan dat we nu doen overkomen.

00:00:58 - 00:01:01

Anne-Marij: Maar dat gebeurt vaker en dat gebeurt vaker. Ja, dat is waar. Ten behoeve van de podcast

00:01:02 - 00:01:12

Deborah: Ja, ja, precies, zo is het. Zo werkt het zo. Ja, nee, dat is ook zo. Maar ik denk dat het goed is. Ja, de vraag is alleen hoe dan? En op welke manier dan?

00:01:12 - 00:01:25

Anne-Marij: En hoe enthousiasmeer je dan mensen over Defensie? Ja, precies. En wat? Wat doen we nou eigenlijk? Je kan wel een mooie poster ophangen ja. Of weer zo'n wervende video. Wat is het reclame? Iets wat ook leuk is. Ja, wie kijkt dat dan nog?

00:01:25 - 00:01:27

Deborah: En welke generatie spreek je aan?

00:01:27 - 00:01:36

Anne-Marij: Ja, precies. Hoe doe je dat dan? Ja, maar raak je daar dan mensen echt mee? Want als iemand helemaal geen beeld heeft bij Defensie, die negeert dat denk ik.

00:01:36 - 00:02:29

Deborah: Ja, maar dat is natuurlijk al jaren ook het uh het thema hè. En ik vind dat wel mooi. Maar waar zat ik nou laatst? Ja, dat uh dat moet ik natuurlijk even over nadenken. Maar ik was laatst bij uh oh bij de bij de bij de presentatie dag. Ja, en daar ging het over hybride dreigingen. En toen hadden we een lezing van uh uh van uh ja, volgens mij is de professor in één van de docenten aan de NLDA Bas Ritjens. Ja, die ken ik. Ja, ja ja ja en die die gaf ook aan van he luisteren worden er dan wordt er. Dan wordt er te veel gekeken vanuit een bepaalde type mens naar een bepaald probleem hoe je daar mee om moet gaan. Dus de militair gaat een oplossing zoeken voor zijn eigen probleem en dan krijg je natuurlijk eigenlijk een heel ingekaderd probleem. Uhm ja, en de vraag is of je dan alle generaties raakt, want daar ging het eigenlijk om. Sluit je nog wel aan bij de behoefte die er is? Uh. Wordt je vertel je de informatie wel zo natuurlijk ja of nee?

00:02:29 - 00:02:36

Anne-Marij: Niet alleen generatie. Ik denk ook dat je. Spreek jij misschien een bepaald type mens aan waardoor je een heel eenzijdig aanbod kri…