De Taalstaat

NPO Radio 1 / KRO-NCRV

Geef deze podcast je waardering

Bewaren
Programma waarin de Nederlandse taal het middelpunt vormt. Presentatie: Ronald Giphart
Ronald Griphart praat met Merel Westrik over niet juryvoorzitterschap van de Woutertje Pieterse Prijs. | Als taalschat: 'De voeten van Abdullah' waar Lodewijk Verduin zich in verdiepte voor het Verzameld Proza.

Een gesprek in Boek Nu over Heremietdagen van Yanaika Zomer
Ronald Giphart praat met Marcel van Roosmalen over zijn kinderboekdebuut “De moppermeisjes (en hun mopperpapa)”. |Als taalschat ‘De binocle’. Voordrachtskunstenaar Simon Mulder bewerkte dit verhaal van Louis Couperus voor het theater.
En een gesprek over de Atlas van het Dialect in Nederland. Het boek brengt een schat aan informatie in kaart over de Nederlandse dialecten van vroeger en nu.
René Appel bespreekt de TNA van Ruud van Nistelrooij.
Ronald Giphart in gesprek met Diederik van Vleuten.
In de voorstelling "Breekbare mensen” brengt Diederik van Vleuten samen met de band Kaaskop een ode aan ons Nederlands muzikaal erfgoed.

Saskia Noort vertelt over haar thriller De Eetclub, onze taalschat.

Piet Meeuse schreef “Het hele verhaal. Over het vertellen, de verteller en de vertelling”.

René Appel bespreekt de TNA van Rianne Letschert
We maken het nieuwe boek bekend voor onze boekenclub 'Boek Nu'. We openen het academisch jaar met een gesprek met Esther Op de Beek, de nieuwe hoogleraar Moderne Nederlandse Letterkunde aan de VU in Amsterdam. Als Taalschat: Het Groot Vlaams liedboek, een vuistdik overzicht van decennia Vlaamse popliedjes. Wouter Monden in inwoner van De Digitaalstaat. En Yentl en de Boer komen en hebben een primeur, want hun nieuwe plaat De Dagen verschijnt volgende week pas! En René Appel bespreekt de TNA van Renze Klamer.
Hoe heeft de vroege mens taal leren ontwikkelen? Daarover vertelt evolutiebioloog Madeleine Beekman in haar boek 'Het ontstaan van taal' en bij ons in de uitzending. Eppo van Nispen, directeur van Beeld & Geluid over onze Taalschat 'Ja zuster, nee zuster' van Annie M.G. Schmidt. Joost Swanborn is inwoner van de Digitaalstaat. En Thomas Verbogt gaat met drie 'leesteraars' in gesprek over zijn roman 'Foto’s van zonnige dagen'.
Vonne van der Meer is te gast over haar nieuwe roman 'Waar wil je liggen'. Met Vivian de Gier spreken we over Kinderen van Moeder Aarde van Thea Beckman, onze Taalschat. Met Jeroen Dera bespreken we de spagaat waar jonge lezers in zitten. We analyseren de TNA van Formule 1-presentator Amber Brantsen. En inwoner van de Digitaalstaat is advocaat Sascha Janssen.
Schrijfser Jannah Loontjens is te gast over haar roman Gala en Zev. Bandoeng-Bandung van F. Springer is onze Taalschat. Met Tex de Wit gaan we talig QuizPuzzelen. We bespreken de TNA van Mei Li Vos. En inwoner van de Digitaalstaat is Nadine Böke.
In haar nieuwe bundel 'Vragen Naar Het Begin', zoekt dichter Rozalie Hirs naar de verhouding tussen taal en werkelijkheid. Zij is te gast! De liedteksten van Gerrit den Braber zijn onze Taalschat. Op 20 augustus wordt schrijver Alfred Birney 75 jaar. Daarom kreeg zijn nieuwe boek de titel: 'Augustus'. Wij vieren zijn verjaardag alvast! René Appel bespreekt de TNA van presentator Sam Hagens. En inwoner van de Digitaalstaat is Oscar Kocken.
Caberetier Ayoub Kharkhach won eerder dit jaar de Annie M.G. Schmidtprijs. Nu is hij genomineerd voor Neerlands Hoop. Als Taalschat 'Het strijdperk van de liefde', de briefwisseling tussen E. du Perron en Elisabeth de Roos.
Hans en Monique Hagen komen vertellen over 'Zin in zee', een poëzieprentenboek met nieuwe gedichten op de melodie van bekende kinderliedjes. We bespreken de TNA van Anna Gimbrère. En in de Digitaalstaat is Merien ten Houten te gast.
We maken het BruutTAAL Regenboogboek van het jaar bekend. Alex Roeka is te gast over zijn nieuwste album Op drift en hij zal live optreden. Coen Peppelenbos vertelt over onze taalschat: de roman Verliefd van Jaap van Manen. Menno van den Bos is inwoner van de Digitaalstaat. En in in onze boekenclub Boek Nu bespreken we de roman Aigou van Sarah van Vliet.
Auke Kok over zijn biografie 'Mussert, reis naar het kwaad'. Boudewijn de Groot over de Taalschat, zijn
album 'Nacht en Ontij. Peter van Heemst is inwoner van de
Digitaalstaat. Blaudzun over zijn liefde voor taal én wielrennen. En René Appel met de TNA van Marcel Kittel.
Allard Schröder over zijn nieuwe roman 'Dood
en leven van de jonge Selder'. Paul Arnoldussen over onze taalschat: 'De giraffe is een dandy' van Philip Mechanicus. Sascha Janssen is inwoner van de Digitaalstaat. Sarah de Koning over haar bundel 'Tekstielen'. René Appel bespreekt de TNA van Henriëtte Tol. En we maken de winnaar van de Cultuurfonds Vertaalprijs Martinus Nijhoff bekend!

Uitzending van zaterdag 4 juli

04 jul · 1 u 38 min

'Zomer op de gifbelt' van Bibi Dumon Tak begint als een zomers dagboek, maar groeit uit tot een vurig betoog waarin ze het opneemt voor de natuur. Ze is te gast! 'Het zwijgen' van J.J. Voskuil is onze taalschat. Dichter Tsead Bruinja vertelt over de teksten die hij schreef voor de cd 'Broedplaats'. We bespreken de TNA van Jeangu Macrooy. En inwoner van de Digitaalstaat is Marcel Steeman.
Jean Pierre Rawie heeft zijn weemoedige en geestige beschouwingen gebundeld in 'Gebonden aan de waarheid'. Hij is te gast. 'Cameretten' is 60 jaar oud en is daarmee het oudste cabaretfestival van Nederland. Carmen Verhoeven belicht deze taalschat. Rutger de Quay is inwoner van De Digitaalstaat. En in de tweede editie van onze leesclub Boek Nu ontvangen we Adriaan van Dis over zijn roman 'Alles voor de reis'. Hij gaat in gesprek met drie 'leesteraars'.
Rindert Kromhout vertelt over zijn nieuwe jeugdroman over nepnieuws en complotdenkers. Belinda Meuldijk bespreekt onze taalschat: het oeuvre van Rob de Nijs. Lisette Ma Neza, winnares van de jonge Ganzeveer is te gast. En René Appel bespreekt de TNA van Sander Schimmelpennick.
Met Joke van Leeuwen, de schrijver van het voorleeslunchverhaal 2026. Frank van Dijl is er over de taalschat “Zegt een man in zo’n geval” van Kees van Kooten. Wouter Monden is inwoner van de Digitaalstaat. Sander Donkers over zijn verzameling columns “De dikke Donkers”. En René Appel bespreekt de TNA van Virgil van Dijk.

Uitzending van zaterdag 6 juni

06 jun · 1 u 37 min

Dichter der Nederlanden Nisrine Mbarki Ben Ayad is te gast. Over Lieke Marsman en de staat van de poëzie. Als taalschat 'Gebr.' van Ted van Lieshout, dat in een speciale jubileumeditie verschijnt. We spreken James Worthy over zijn boek 'Nooit Alleen', over de liefde voor zijn zoon en de voetbalclub Liverpool. René Appel bespreekt de TNA van SGP-Fractievoorzitter Chris Stoffer. En Merien ten Houten is inwoner van de Digitaalstaat.

Uitzending van zaterdag 30 mei

30 mei · 1 u 39 min

Rundfunk maakt een nieuwe podcastserie, 'We love Nederlands'. Makers Tom van Kalmthout en Yannick van de Velde over taallol, taalverwondering en taalbewondering. Als taalschat: 'Het verstoorde leven' van Etty Hilesum. Daarover is Jan Geurt Gaarlandt te gast, de eerste uitgever van dit dagboek. We gaan boekclubben: in de eerste Boekenclub-bijeenkomst van BoekNU praten drie leesteraars met Rob van Essen over 'De grote schoonmaak'. En in de Digitaalstaat is Oscar Kocken te gast.
Frits Spits keert even terug in De Taalstaat!
Ronald spreek hem over het dagboek dat hij het afgelopen jaar heeft bijgehouden: Mijn laatste radiojaar
Als taalschat: Adéhadé, de eerste avondvullende cabaretvoorstelling van Jochem Myjer,
En Vincent Merjenberg komt vertellen over zijn nieuwe roman “Danswoede”
René Appel bespreekt de TNA van Suzan en Freek
Schrijft Ernest van de Kwast over zijn nieuwe roman “Schooljaren”
Flip van Duijn kom vertellen over de taalschat: “Beertje Pippeloentje” van (zijn moeder) Annie M.G. Schmidt
En taalwetenschapper Kristel Doreleijers duikt in haar boek “Superbrabants” in de wereld van het Brabantse dialect.
René Appel bespreekt de TNA van Lenny Kuhr

Uitzending van zaterdag 9 mei

09 mei · 1 u 38 min

Deze week presenteert Milouska Meulen. Zij ontvangt Daniel Lohues over zijn laatste album 'Jager'. Als Taalschat 'De eeuwige jachtvelden' van Nanne Tepper. Die bespreken we met zijn biograaf, Lodewijk Verduin. En taalhistoricus Ewoud Sanders schreef over de (taal)ontwikkeling van zijn kleindochter, waar hij over komt vertellen.
Aan de vooravond van 4 mei vertelt Bert Natter over “Aan het einde van de oorlog”, dat is genomineerd voor de Libris Literatuurprijs. In de roman volgen we 31 personage tijdens de laatste dag van een vrouwenconcentratiekamp. 
Als Taalschat “De kinderen van het achtste woud” van Els Pelgrom.
We bespreken het met Sanne van Heijst, de schrijver van de nieuwe biografie van Pelgom.
En Malou Holshuijsen heeft het verhaal “Altijd deftig” geschreven voor de speciale uitgave 5 keer 5 mei.
René Appel bespreekt de TNA van wielrenster Demi Vollering
Marja Pruis is te gast over haar boek 'Zonnehuis'. Als Taalschat de debuutroman 'Ruimte', van Stefan Hertmans. We hebben het over 'Het ABC van JP 2', een taalboek van JP Pellemans over de merknamen die je in een supermarkt ziet. En we bespreken de TNA van Hans Spekman.
Nicolaas Matsier over zijn nieuwe historische roman ”Zonder pardon”. Arnon Grunberg over de taalschat “Tirza”, die nu verschijnt in een jubileumeditie. Marcel Steeman is inwoner van de Digitaalstaat. Jurrian van Dongen over “Want ik besta”, zijn bundeling liedjes uit het Klokhuis
En René Appel bespreekt de TNA van minister Mirjam Sterk.
Live vanuit het Kinderboekenmuseum in Den Haag: De Kindertaalstaat. Met de bekendmaking van de winnaar van de Woutertje Pieterse Prijs 2026 en optredens van Stef Bos.

Uitzending van zaterdag 4april

04 apr · 1 u 35 min

Met Ingmar Heytze over een nieuwe editie “Poëzie in Carré”
Als taalschat het album “Voor God en Vaderland” van Bots. Merien ten Houten is inwoner van de Digitaalstaat. Schrijver Marcel Maassen met zijn BBQ-app en René Appel bespreekt de TNA van Laila Frank

Uitzending zaterdag 28 maart

28 mrt · 1 u 37 min

Te gast: Hans Van de Velde, de nieuwe gasthoogleraar van de Koning Willem-Alexander Leerstoel. Daan Doesborgh over onze Taalschat Siegfried van Harry Mulisch. Nadine Nadine Böke is inwoner van de Digitaalstaat. Zaïre Krieger met haar debuutbundel Chameleon. En René Appel bespreekt de TNA van Roxeanne Hazes

Uitzending zaterdag 21 maart

21 mrt · 1 u 37 min

Edison-winnaar Sef over zijn liedteksten. Freek de Jonge over de Taalschat 'Een kannibaal als jij en ik', een musical van Neerlands Hoop. Wouter Monden is inwoner van de Digitaalstaat. Inez van Eijk met haar memoires 'Meisjes krijgen nooit
meer dan een zeven'. En René Appel bespreekt de TNA van Thomas Erdbrink.
Koos van Zomeren is te gast. Aafke Romeijn over de Taalschat Eet meer mensenvlees. De mooiste verhalen van F. Bordewijk. Joost Swanborn is inwoner van de Digitaalstaat. Wannes Capelle over het theaterconcert Even tussen ons van Het Zesde Metaal. En René Appel bespreekt de TNA van burgemeester Ahmed Marcouch van Arnhem.

Gerelateerde podcasts

Alle podcasts →
  1. Maarten van Rossem & Tom JessenTom Jessen en Maarten van Rossem
  2. De OnderwereldBas Dingemanse & Bas van Mulken
  3. NRC VandaagNRC
  4. VeldherenPeter van Uhm, Mart de Kruif, Jos de Groot / Corti Media
  5. Boekestijn en De WijkBNR Nieuwsradio
  6. Zo, OpgelostNPO Luister / KRO-NCRV
  7. Alle Geschiedenis Ooit – Grote NamenAlle Geschiedenis Ooit
  8. Van Dis OngefilterdAtlas Contact / Adriaan van Dis
  9. SchaduwoorlogDe Volkskrant
  10. De zaak ontleedDe Telegraaf
  11. Amerika in 15 minutenRaymond Mens
  12. Het MisdaadbureauNPO Luister / PowNed

De Luisterclub

Om de week onze luistertips in je mail, met alle ruimte om die van jou te delen.

Je ontvangt twee mailtjes per maand en je kunt je op elk moment weer uitschrijven.