Bruto Nationaal Geluk

In de laatste aflevering van dit seizoen richten Maaike en Eva de blik op hun eigen generatie: de Gen X-ers, opgegroeid zonder internet en gsm, maar wel met vaste telefoons in de gang en afspraken die je nakwam zonder appje. Eva gaat op bezoek bij Otto en Kristof, een koppel waarvan de ene Gen X-er is en de andere millennial, en vraagt hen naar hun leven, hun liefde en hoe het voelt om als gay man je weg te vinden in een wereld die dat lang niet vanzelfsprekend maakte.  

Het gesprek gaat over de kracht van erbij horen: waarom we groepen opzoeken van mensen die op ons lijken, en wat dat met ons doet. Maar ook over hoe contact met mensen die anders zijn net ons wereldbeeld verruimt en vooroordelen verkleint - niet door kennis, maar door empathie. Maaike duikt in de cijfers over LGBTI+ acceptatie door de generaties heen, en Otto en Kristof vertellen eerlijk over schaamte, rolmodellen en hoe de wereld er voor hen vandaag uitziet. En ons Generatie Alpha-panel Peri en Ferre? Voor hen is verliefd zijn gewoon verliefd zijn. Punt. 

Extra bronnen: 

• De IPSOS Pride enquête van 2024 (over de identificatie met LGBTI+ bij verschillende generaties) vind je hier  

• De IPSOS pride enquête van 2025 (over hoeveel steun het huwelijk tussen twee mensen van hetzelfde geslacht krijgt in verschillende landen) vind je hier 

• Het Cavaria / "Call It Hate"-onderzoek met de Vlaamse/Belgische tolerantiecijfers vind je hier 

• Jonas Roelens (UGent) over de "slingerbeweging" en crisis/paniekreactie tegen minderheden  

• Het grote onderzoek naar de invloed van contact op empathie is dit: Pettigrew, T. F., & Tropp, L. R. (2006). A meta-analytic test of intergroup contact theory. Journal of Personality and Social Psychology, 90(5), 751–783. 

• de radiodocumentaire Mi Tio Bartolo

See omnystudio.com/listener for privacy information.

In deze aflevering draait alles om bezit, geld en materialisme. Eva gaat op bezoek bij Alain, een babyboomer en oude huisvriend, die als freelance fotograaf zijn hele leven heeft rondgereisd, gewerkt en gewoond op uiteenlopende plekken - van Saint-Tropez tot Portugal - zonder ooit een eigen huis te kopen of een gezin te stichten. Geen bewuste levenskeuze, maar gewoon hoe het leven liep. En toch blijkt hij, ondanks ziekte en momenten zonder geld, opvallend tevreden en zonder spijt. 

Samen onderzoeken we waarom babyboomers net de meest materialistische generatie werden na een jeugd als idealistische hippies, en wat dat ons leert over de relatie tussen bezit en geluk. Maaike duikt in onderzoek over materialisme als copingmechanisme en waarom geld uitgeven aan ervaringen en anderen je gelukkiger maakt dan uitgeven aan spullen. Ook delen, minimaliseren en het Japanse concept 'ma' (leegte) komen aan bod - net als de visie van het Generatie Alpha-panel, voor wie autodelen en tweedehands kopen allang de normaalste zaak van de wereld is. 

Extra bronnen: 

• Onderzoek naar gehechtheid aan een plaats: Leila Scannell, Robert Gifford, Defining place attachment: A tripartite organizing framework, Journal of Environmental Psychology, Volume 30, Issue 1, 2010, 

• Het boek ‘The high price of materialism’ van Tim Kasser 

• Onderzoek van het Pew Research Center over Gen Z/millennials en kinderwens   

• Elizabeth Dunn & Michael Norton schreven een boek over waar je best je geld aan uitgeeft om gelukkig te worden: Happy Money: The Science of Smarter Spending (2013). 

• Sonja Lyubomirsky onderzocht agency en welzijn (o.a. info uit haar boek The How of Happiness, 2008). 

• De Easterlin Paradox is door Richard Easterlin bedacht in 1974, het oorspronkelijk artikel heet "Does Economic Growth Improve the Human Lot?". 

• Het onderzoek naar de capsule wardrobe van Aurora is dit: Bardey, A., Booth, M., Heger, G., & Larsson, J. (2022). "Finding yourself in your wardrobe: An exploratory study of lived experiences with a capsule wardrobe." International Journal of Market Research, 64(1), 113–131. 

• Meer over vrijwillige eenvoud en welzijn vind je in dit overzichtsartikel “From Consumer Alienation to Voluntary Simplicity” (2025) 

See omnystudio.com/listener for privacy information.

In deze aflevering zetten we de bril op van Generatie Z: de eerste generatie die opgroeide mét een smartphone in de hand. Eva gaat op bezoek bij Matteo, een bijna twintigjarige die bewust koos voor een gewone Nokia en zijn leven zo goed als smartphonevrij inricht. Niet uit nostalgie, maar uit zelfbescherming: hij wil niet voortdurend afgeleid worden en merkt dat hij daardoor met andere ogen naar de wereld kijkt. In de studio duiken we in wat dat constante schermgebruik doet met onze aandacht, en waarom dat veel meer is dan een persoonlijk probleem.

Want onze aandachtsspanne neemt af, en dat is niet onze schuld. Het is het gevolg van algoritmes, informatieovervloed en een maatschappij die almaar sneller en drukker wordt. Maar er is goed nieuws: in plaats van harder te proberen minder op je telefoon te zitten, werkt het beter om bewust meer flow te zoeken - opgaan in iets wat je echt boeit en vervult. Matteo vindt die flow in zijn tekenboekjes, Eva in sporten en reizen, Maaike in lezen en zingen. En ons Generatie Alpha-panel Peri en Ferre? Die pleiten voor verplichte schermtijd. Voor iedereen.

Extra bronnen:

• Het boek ‘De aandacht verloren’ van Johann Hari pluist uit wat er met ons vermogen tot aandacht en concentratie gebeurd is en waarom dat een probleem is
• Het Ruigrok-rapport What's Happening Online 2025 laat zien hoe verschillende generaties naar hun schermgebruik kijken
• Deze studie van de Universiteit van Paderborn (Skowronek et al., 2023, gepubliceerd in Scientific Reports) toonde aan dat deelnemers tussen 20 en 34 jaar significant slechter prestaarden op aandachts- en concentratietests wanneer er een smartphone aanwezig was in de ruimte, in vergelijking met wanneer die er niet was.
• Ook onderzoek van de University of Texas bevestigt dat je brein minder goed werkt als je smartphone naast je ligt.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

In deze aflevering zetten we de bril op van de millennials: de generatie die opgroeide met de boodschap dat ze bijzonder zijn, hun talenten moeten benutten en het beste uit zichzelf moeten halen. Eva gaat op bezoek bij haar buurvrouw Valerie, een millennial die voluit leefde naar dat ideaal, tot ze merkte dat de druk van altijd meer, beter en zichtbaarder zijn haar geen geluk bracht. In de studio onderzoeken we waarom juist deze generatie zo hard wordt geraakt door burn-out en stress, en wat de keerzijde is van een opvoeding waarin alles mogelijk leek. 

Het gesprek leidt ons naar de kracht van goed genoeg zijn. Niet als excuus om het op te geven, maar als echte moed: de moed om een gewoon leven te leiden zonder de voortdurende drang om uitzonderlijk te zijn. Filosoof Alain De Botton noemt mensen die daarin slagen de emotionele superhelden van onze tijd. En ook ons Generatie Alpha-panel Peri en Ferre hebben daar hun eigen kijk op: zij weten al heel goed wat hun talenten zijn - en waarvoor ze die willen inzetten. 

Extra bronnen: 

• Je kan zelf je talenten onderzoeken op mytalentbuilder.com met de code uit het boek ‘Ik kies voor mijn talent’ van Luk Dewulf 

• Waarom zitten zoveel millenials thuis met een burn-out? Filmpje van Universiteit van Nederland door psycholoog Thijs Launspach 

• Veel interessante input van Alain De Botton vind je op het youtube kanaal van The School of Life 

• Siska Schoeters schreef het boek ‘Goed Genoeg. Opvoeden in tijden van hoge verwachtingen’ en heeft daar ook een podcast over 

• Persoonlijke groei is een element van floreren volgens onderzoek van Carol Ryff, je leest er alles over in het boek ‘Leven om te floreren’ van Maaike Verstraete 

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Dit seizoen van Bruto Nationaal Geluk doen we iets nieuws: we zetten de generatiebril op. Want wat voor jou vanzelfsprekend is als het gaat over een goed leven, is voor iemand van een andere generatie misschien een heel ander verhaal. In elke aflevering gaan we in gesprek met iemand van een andere generatie - en aan het einde hoor je de verrassend wijze kijk van twee kinderen van Generatie Alpha. 

In deze eerste aflevering duiken Eva en Maaike in het thema werkgeluk, maar dan door de ogen van iemand die er al heel wat decennia op heeft zitten. Eva gaat op bezoek bij Agnes, 88 jaar, en ontdekt een vrouw die van werk veranderde wanneer het haar uitkwam, vriendschappen smeedde op de werkvloer en op haar 46ste gewoon stopte met werken omdat ze genoeg hobby's had. Wat kunnen wij leren van een generatie die werk minder als zelfontplooiing zag en meer als een deel van het leven in plaats van als hét leven? En hoe slim zijn eigenlijk die jongeren van vandaag die meteen grenzen stellen? Een aflevering vol herkenning, relativering en de wijze woorden van een vrouw die op haar 88ste nog altijd haar droom aan het leven is. 

Extra bronnen: 

• Meer over generaties vind je hier  

• Een interessant boek over werkgeluk (en ook over hoe dat evolueerde de laatste decennia) is: ‘Werk vinden dat bij je past’ van Roman Krznaric 

• Het onderzoek naar de effecten van woon-werkverkeer vind je hier  

• En het onderzoek naar het belang van vriendschap op het werk kan je lezen op de website van onderzoeksgroep Gallup  

See omnystudio.com/listener for privacy information.

De live opname van de rewilding-seizoensfinale kon nergens beter plaatsvinden dan in een natuurgebied, toch?

Dankzij Natuurpunt konden we terecht in het bezoekerscentrum De Bourgoyen, waar we na een verkwikkende wandeling mét verrassingsgast samen met ons publiek onderzochten hoe we op kleine en grote manieren iets aan de natuur kunnen teruggeven.

Want die natuur geeft ons zoveel, dat voelden we nog eens helemaal door onze rewilding-challenge, dus hoe kunnen wij onze natuurlijke omgeving op zijn minst beschermen en op zijn best versterken?

Is het bijvoorbeeld zinvol om vetbollen voor de vogels op te hangen? Mogen we plassen in het bos? Hoe maak je van je tuin een mini-natuurgebied? En wat doet het met een mens om anders met je natuurlijke leefomgeving om te gaan?Een aflevering over friluftsliv, opruimen achter andermans gat en katten heropvoeden.

 Extra bronnen:

-  De hoofdpagina van Natuurpunt over hoe je natuur kansteunen

-  Word vrijwilliger of log je waarnemingen hier

-  Apps waar we het over hebben zijn Obsidentify, Observation en Merlin

- Tuintips (verzamelpagina met gigantisch veel info per thema en per seizoen) en vogels voederen

-  Posters: Tuinvogels, Insecten , Vlinders, Paddenstoelen

- Je kan je eigen ervaring met ons delen op memo.fm/brutonationaalgeluk

- Of via mail op info@brutonationaalgeluk.net of Instagram@brutonationaalgeluk

-  Vriend van de Show worden en bonus aflevering luisteren in januari kan via vriendvandeshow.nl/brutonationaalgeluk

See omnystudio.com/listener for privacy information.

In deze aflevering nemen Eva en Maaike je mee naar “de prettige wildernis” voor wat nochtans de minst wilde uitdaging is van de hele challenge: elke dag de natuur een beetje meer in je leven brengen. Geen grote avonturen dus deze keer, maar juist kleine, bewuste momenten: een plant verzorgen, naar vogels luisteren of simpelweg buiten even naar de maan kijken. Ontdek hoe zulke kleine portiesnatuur je stress kunnen verlagen, je focus herstellen en je welzijn kunnen versterken.

We bespreken de piramide van natuurdosis, van dagelijkse 30 minuten tot meerdaagse natuurretraites, en delen praktische tips om accidental nature bewuster in je leven te integreren. Ga mee op deze wonderlijke ontdekkingsreis en laat je uitdagen om de natuur binnen te brengen in je dagelijkse routine.

Extra bronnen:

-  Meer over de piramide van natuurdosis vind je hier

-  Onderzoek over de effecten van natuur en deexperimenten die we vernoemen vind je in een mooi overzicht in het boek ‘The Nature Fix’ van Florence Williams

-  Je kan je eigen ervaring met ons delen op memo.fm/brutonationaalgeluk

- Of via mail op info@brutonationaalgeluk.net of Instagram@brutonationaalgeluk

- Vriend van de Show worden en de liveshow op 7 december bijwonen kan op vriendvandeshow.nl/brutonationaalgeluk

See omnystudio.com/listener for privacy information.

De herfst is in volle glorie - kastanjes op de grond, warme kleuren overal… en wij voelen het: tijd voor een nieuwe dosis levensenergie!

In deze aflevering duiken we in de kracht van oer-eten: voedsel dat nog leeft, dat niet in een fabriek werd gemaakt maar rechtstreeks uit de natuur komt.

Eva en Maaike wagen zich aan een dertigdaagse challenge zonder ultrabewerkt eten, met alle cravings, inzichten en verrassende effecten van dien. Waarom verlangen onzehersenen zo naar suiker, zout en vet? Wat doet onbewerkt voedsel met je energie, humeur en slaap? En hoe hou je dit vol in een wereld vol verleiding?

Luister mee, proef mee, en ontdek hoe puur eten je weer écht vitaal kan doen voelen.

Ben jij ook aan het re-wilden? Deel je avontuur met ons! Laat van je horen via memo.fm/brutonationaalgeluk, mail naar info@brutonationaalgeluk.net of stuur ons een berichtje op Instagram @brutonationaalgeluk — misschien hoorje jouw stem of woorden wel terug in de volgende aflevering.

Extra bronnen:

- Onze sponsor is Fincaloe, je kan deelnemen aan hun retreat met de kortingscode CIRCLE15

- We hebben het over het boek ‘Gezonder in dertig dagen door onbewerkt eten’ van Johannes Cullberg

-  De luistertip uit de aflevering is de Via Via podcast-aflevering ‘De Kust’

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Maaike heeft een hypothese: wie meer kennis heeft over de natuur, voelt zich er sterker mee verbonden. Dus: als je vogels, planten, wolken, sterren of vlinders kan benoemen, versterkt dat het positieve effect dat de natuur op je heeft.  

In deze aflevering hoor je of wetenschappelijk onderzoek Maaikes vermoeden bevestigd én hoe wij hier zelf ons voordeel mee proberen doen. We gaan op stap met Saskia, een wildpluk-experte en herboriste, die ons laat zien hoeveel bijzondere en krachtige planten zomaar om ons heen groeien. En we starten deze aflevering met inspirerende getuigenissen van luisteraars (en van onszelf) – over hoe de vorige challenges zijn verlopen. Er wordt immers al flink ge-rewild bij de BrutoNationaalGelukkers! 

Doe jij ook mee aan onze rewilding-challenge? Wil je een keer in de uitzending, met je stem of met een paar zinnen die wij voorlezen? Deel je ervaring met ons op memo.fm/brutonationaalgeluk, via mail op op info@brutonationaalgeluk.net of Instagram @brutonationaalgeluk 

Extra bronnen: 

• Hier vind je meer over Saskia, over haar workshops, boek en aanbod: dechineeseduif.be 

• We hebben het over de Merlin-app en Obsidentify-app 

• Luisteraar Griet deelt haar Italië-avontuur op bergzinnen.com 

• Onderzoek over het feit dat experts meer zién in de natuur werd o.a. gedaan door: Kaplan, R., & Kaplan, S. (1989). The experience of nature: A psychological perspective. Cambridge University Press. - Tanaka, J. W., & Taylor, M. (1991). Object categories and expertise: Is the basic level in the eye of the beholder? Cognitive Psychology, 23(3), 457-482. 

• Onderzoek naar “soft fascination”: Kaplan, S. (1995). The restorative benefits of nature: Toward an integrative framework. Journal of Environmental Psychology, 15(3), 169-182. 

• Onderzoek naar meer mindfulness bij meer ‘noticing’: Langer, E. J., & Moldoveanu, M. (2000). The construct of mindfulness. Journal of Social Issues, 56(1), 1-9. 

• Onderzoek naar het IKEA-effect: Norton, M. I., Mochon, D., & Ariely, D. (2012). The IKEA effect: When labor leads to love. Journal of Consumer Psychology, 22(3), 453-460. 

• De IKEA campagne waar Positivologie vzw aan meewerkt heet TIDSAMM, meer daarover op positivologie.net 

• Wild Kruid is een ontdekkingsboek, bedoeld voor kinderen maar ook fijn voor grote mensen, geschreven door Eva Peeters en Lieve Galle met foto’s en tekeningen van Sarah Eechaut en vormgeving van Katrien Annys (het boek is ook een plantenpers!) 

See omnystudio.com/listener for privacy information.

De tweede opdracht van onze challenge gaat over een gevoel van kracht. Vertrouwen hebben in je eigen kracht is namelijk een belangrijke beschermende factor bij tegenslag of is crisis - en is bovendien iets dat je kan opbouwen vóór het leven pittig wordt. Maar. Dit seizoen doen we meer dan een beetje babbelen over hoe zinvol en onderzocht het allemaal is: we gaan het aan den lijve ondervinden en nodigen jou uit om dat ook te doen.  

In deze aflevering gaan Eva en Maaike dus elk op hun eigen manier een spannende uitdaging aan – een klein beetje gevaarlijk zelfs misschien...  

Doe jij ook mee aan onze rewilding-challenge? Deel je ervaring met ons op memo.fm/brutonationaalgeluk, via mail op op info@brutonationaalgeluk.net of Instagram @brutonationaalgeluk 

Extra bronnen: 

• Meer over psychologisch kapitaal lees je in het boek ‘Optimisme, Hoop, Veerkracht, Zelfvertrouwen’ van Matthijs Steeneveld of in dit artikel 

• Deze aflevering werd gesponsord door Tintelijn, een ecologische verfwinkel en aannemer in Gent 

See omnystudio.com/listener for privacy information.

De komende zes maanden gaan we samen ‘rewilden’: verwilderen. Bemossen. Woekeren. Vergroeien. Het mag voor ons namelijk wat minder gecultiveerd en gesofisiticeerd, minder georganiseerd en voorgeprogrammeerd – en wat meer op een natuurlijk ritme: wat dichter bij het ‘oer’ in ‘oermens’. 

We gaan dus op zoek naar wat in ons leeft onder de lagen van routines, schermen en systemen. Niet om primitief te gaan leven, maar om ons te herinneren aan wat al die tijd ook in ons zat: instinct, kracht, verbondenheid, wijsheid, vrijheid. En we doen dat met een heuse challenge: elke maand gaan Eva en Maaike een uitdaging aan en nodigen we jullie uit om op je eigen manier en in je eigen tempo mee te doen. 

Deze eerste aflevering focust op het gevoel van vrijheid: je hoort de opdracht van deze maand, waarom we verwachten dat juist deze opdracht een rewilding-effect zal hebben én een reportage van hoe wij die alvast aan zijn gegaan! 

Extra bronnen: 

• Meer over natuur en welbevinden en over de ‘zachte fascinatie’ die daarvoor nodig is – de onvoorspelbare, licht chaotische natuurlijke omgevingen - kan je in dit artikel lezen 

• Concrete tips voor meer natuur en rewilding in je leven vind je bijvoorbeeld in het boek ‘Het Groene Geluk’ van Eline Van Lancker 

• De docu ‘The Ponds’ op Netflix toont heel mooi hoe vrij en verbindend zwemmen in natuurlijk water kan zijn 

• Je kan je eigen ervaring met ons delen op memo.fm/brutonationaalgeluk 

• Of via mail op info@brutonationaalgeluk.net of Instgram @brutonationaalgeluk 

• Deze aflevering werd gesponsord door Tereo, the first layer for free spirits 

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Bestaat er zoiets als een ‘helpers high’? Worden we gelukkig van altruïsme - en is dat dan eigenlijk niet egoïstisch? Wat is egoïsme eigenlijk, en wat is het verschil met zelfzorg? Waarom doet ‘de mens’ überhaupt dingen voor anderen die niet genetisch verwant zijn? En is de ene mens van nature altruïstischer dan de ander?

Een liveshow overaltruïsme, vol vragen en gelukkig ook vol antwoorden: uit de neurowetenschappen, de evolutionaire psychologie en de positieve psychologie.Met Eva V die getuigt over haar engagement als crisispleeggezin, je eigen grenzen bewaken bij het geven aan anderen, indirect altruïsme en wederkerigheid. En met als conclusie dat altruïsme ervoor zorgt dat we langerleven, tevredener zijn én duurzamer relaties bouwen. Win win win dus!

Extra bronnen:

-       Dit seizoen maken we samen met Breinwijzer vzw

-       De Studio Brein aflevering die wij eerder maakten over empathie vind je hier

-       Onderzoek naar jonge kinderen die meevoelen en helpen door Warneken & Tomasello: Warneken F, Tomasello M. Altruistic helping in human infants and young chimpanzees. Science. 2006 Mar3;311(5765):1301-3. doi: 10.1126/science.1121448. PMID: 16513986.

-       Het boek ‘Survival of the Nicest’ van StefanKlein vat heel veel onderzoek over altruïsme samen

-       Hier vind je de onderzoekspublicaties over vertrouwen, solidariteit, empathie e.d. van neurowetenschapster Prof. Dr. Tania Singer klassieke langetermijnstudie van 6500 proefpersonen

-       onze Studio Brein aflevering over eenzaamheid vind je hier

- we namen deze aflevering op op de Knaldag van vzw Positivologie in de gebouwen van Upoffiz.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Hebben we aanraking echt broodnodig? En hoe komt dat dan? Wat gebeurt er met ons, en meer bepaald in ons brein, als iemand ons knuffelt, masseert of gewoon een schouderklopje geeft? Bestaat er zoiets als een meer of minder lichamelijke mens?

Getuige Annekatrien vertelt waarom ze in bijberoep een massagepraktijk heeft, en wat het voor haar betekent om mensen aan te raken. En Maaike en Eva duiken in de wetenschap van het knuffelhormoon oxytocine, het razendsnelle sensorische netwerk en het positieve effect vanlichamelijk contact.

Een aflevering over de hand van je partner vasthouden, over zorgzaamheid en hechting en zelfs een beetje over make-upkwastjes en orgasmes: oh my!

Extra bronnen:

-  Dit seizoen maken we samen met Breinwijzer vzw

-  Het boek ‘Huidhonger’ van Prof. Dr. Bruno Müller-Oerlinghausen en Gabriele Mariell Kiebgis geeft een helder inzicht in onze essentiële menselijke behoefte aanaanraking

- Onderzoek naar het effect van iemand hand vasthouden bij bedreiging met een elektrische schok: Coan JA, Schaefer HS, Davidson RJ. Lending a hand: social regulation of the neural response to threat. Psychol Sci. 2006 Dec;17(12):1032-9.

-  Een overzicht van het effect van aanraking in MRI onderzoek vind je in dit artikel: T. (2010). Touch for socioemotional and physical well-being: A review. Developmental Review, 30(4), 367-383.

- De Eos podcast ‘Ik heb een vraag’ over het effect van een maand zonder alcohol.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

De (traumatische) ervaringen van onze grootouders en ouders worden ongewild en grotendeels onbewust aan ons doorgegeven. Niet alleen in de opvoeding of via verhalen, maarook echt biologisch, als een soort fysieke imprint. Dat is niet gek maar juist als bescherming bedoeld: onze soort wil de volgende generatie voorbereiden op toekomstige stresserende gebeurtenissen. We erven dus intergenerationeel trauma met de bedoeling om veerkrachtiger te worden.

Maar de doorgegeven trauma-effecten en traumareacties zijn niet altijd aangepast aan onze huidige omstandigheden, en een sterke neurologische of epigenetische paraatheid voor heftige gebeurtenissen is vandaag misschien eerder een nadeel.

We onderzoeken in deze aflevering hoe dat doorgeven over generaties heen werkt, welke effecten het heeft én hoe je er mee aan de slag kan. Getuige Fem deelt haar pakkende verhaalover leven met angst, oog in oog staan met de dood en jezelf bevrijden van intergenerationeel trauma.

Extra bronnen:

- Dit. seizoen maken we samen met Breinwijzer vzw

-  Het boek ‘Traumasporen’ van Prof. Dr. Bessel van der Kolk toont hoe trauma wordt opgeslagen en doorgegeven en waarom shaking werkt

-  Mariel Buqué schreef met ‘Break the Cycle’ een hoopvol boek over intergenerationeel trauma en veerkracht

- Onderzoek naar het (neurologische) effect van intergenerationeel trauma gebeurt al enkele decennia door onder andere Prof. Rachel Yehuda: lees meer in dit artikel

-  Een overzichtsartikel over het onderzoek naar intergenerationeel trauma vind je hier: Franco, F. (2023). Intergenerational Transmission of Trauma. Journal of HealthService Psychology, 49(4), 185-190.

-  De Eos podcast ‘Ik heb een vraag’ over hoe geologische geschiedenis opgeslagen zit in kasseien en bakstenen

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Er zijn bepaalde social media kanalen waar elke dag op wordt beweerd dat dansen goed is voor je brein, door ene Dr. Peter Lovatt, die zichzelf genoeglijk Dr. Dance noemt.

En Eva gelooft dat!

Dus ging Maaike het uitzoeken.

Luister in deze aflevering naar Sep die dansend door het leven gaat en leer over neuroplasticiteit, over de tango van dopamine en serotonine en het neuroprotectief effect van dansen. En ohja, ook iets over de majoretten.

Extra bronnen:

-       Dit seizoen maken we samen met Breinwijzer vzw

-       Danspsycholoog Peter Lovatt, aka Dr. Dance, geeft TED-talks over de positieve impact van dansen op ons brein en schreef het boek ‘The Dance cure’

-       Hier vind je het onderzoeksprofiel van KU Leuven emeritus professor Stefan Swinnen

-       Prof. Dr. Bessel van der Kolk schreef over veiligheid en dansen als therapie in het boek ‘Traumasporen’

-       Interessante documentaire over dansen en het breinvan Prof. Dr. Eric Scherder

-       De Eos podcast ‘Ik heb een vraag’ over hoe wetenschappers seks onderzoeken

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Waarom brengen pijn-prikkels, zoals zwemmen in ijskoud water, een spijkermat of een uitdagende inspanning ontspanning en geluk? En wat als de pijn-plezier balans in ons brein een beetje kapot is door de enorme toegankelijkheid van ‘instant plezier’ vandaag? Kunnen we weer leren om moeilijke situaties en lastige emoties te durven ervaren? Helpt het om tijdelijk een periode weg te blijven van de snelle bevrediging die uiteindelijk tot ontevredenheid leidt? 

In deze aflevering zetten we dopamine centraal.  

Getuige Elise vertelt over haar ervaring met ijsberen en Eva en Maaike zoeken hun weg tussen de shaktimatten, de likes op social media en het unpacken van aan huis geleverde online bestellingen – en ze proberen daarbij helemaal hun lastige gevoelens toe te laten. De heerlijke stoot dopamine door het samen maken van deze aflevering krijgen ze er zomaar bij. 

Extra bronnen: 

• Dit seizoen maken we samen met Breinwijzer vzw 

• Het boek ‘De dopamine factor’ van psychiater en hoofd van de afdeling verslavingszorg aan Stanford University Dr. Anna Lembke 

• Hier kan je de shaktimat bestuderen 

• Vind een ijsberen-club in je buurt 

  Een overzicht van onderzoek naar de pijn-plezier balans vind je bijvoorbeeld in deze review: Leknes S, Tracey I. A common neurobiology for pain and pleasure. Nat Rev Neurosci. 2008 Apr;9(4):314-20. Of deze: Bressan RA, Crippa JA. The role of dopamine in reward and pleasure behaviour--review of data from preclinical research. Acta Psychiatr Scand Suppl. 2005;(427):14-21. 
   

  De podcastaflevering van Eos Magazine: "Ik vraag het aan" over waarom jongeren zich verwonden. 

See omnystudio.com/listener for privacy information.

De ‘klik’ die je ervaart bij sommige mensen, waar vriendschap uit kan ontstaan: bestaat die echt of beelden we ons dat in? Kunnen we in hersenonderzoek zien welke proefpersonen bevriend zijn met elkaar? En is vriendschap behalve gezellig ook gezond voor ons brein?

Getuige Hilde vertelt over vrienden maken, tijd voor je vrienden maken en over met je vrienden een werkbare definitie van vriendschap maken. Eva en Maaike laten zich inspireren door Marie-Anne Vanderhasselt, prof en onderzoeker aan de Ugent die in haar boek een helder overzicht geeft van psychologisch en neurowetenschappelijk onderzoek naar vriendschap. En we doen een oefening om te zien wie nu eigenlijk onze échte vrienden zijn.

Een aflevering over hersen-synchroniciteit, het vermogen om te ruiken wie bij je past en het slim besteden van je sociale budget.

 Extra bronnen:

- Dit seizoen maken we samen met Breinwijzer vzw

-  Hier vind je het onderzoeksprofielvan Prof. Dr. Marie-Anne Vanderhasselt

- Vanderhasselt schreef het heldere en toegankelijke boek ‘Je bent een vriend van mij’: je vindt in de uitgebreide bibliografie alle onderzoek waar we in deze aflevering naar verwijzen

- we bespraken vriendschappelijke liefde al eerder met Prof. Dr. Dirk De Ridder in deze Studio Brein aflevering

- word lid van onze community op positivologie.net

- word onze vriend op vriendvandeshow.be/brutonationaalgeluk

- De ⁠podcastaflevering⁠ van Eos magazine: "Ik vraag het aan" over het mannen- en. vrouwenbrein.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Welkom bij Bruto Nationaal Geluk x Breinwijzer: een seizoen waarin we neurowetenschappen en positieve psychologie samen in de mix gooien. En we starten meteen goed met een live-opname vanop het IBrain festival in Gent. 

Is met de hand schrijven anders voor ons brein dan typen? En klopt het dat we al schrijvend iets kunnen verwerken of begrijpen? Waarom zijn zoveel oefeningen in de (positieve) psychologie schrijfoefeningen? Onthouden we beter als we notities opschrijven? En werkt schrijven überhaupt beter dan gewoon ergens over nadenken? 

Wetenschapper Merel Muylle geeft ons inzicht in hoe schrijven werkt in de hersenen en getuige Barbara vertelt over al haar boekjes – en over hoe schrijven haar helpt om inzicht te krijgen in levensvragen. Eva en Maaike delen ook hun schrijfgewoontes en we gaan met het publiek live schrijvend aan de slag. 

Extra bronnen: 

• Dit seizoen maken we samen met Breinwijzer vzw 

• Het One Line a Day boekje van Redo papers 

• De Get Your Flow Planner 

• Merel Muylle’s onderzoeksprofiel vind je hier  

• Een podcast met Prof. Pennebakerover hoe expressief schrijven je mentale gezondheid kan verbeteren 

• De APA geeft een overzicht van redenen om een dagboek bij te houden 

• Het hulpbronnendagboek werd onderzocht in dit artikel: Reiter, C., & Wilz, G. (2015). Resource diary: A positive writing intervention for promoting well-being and preventing depression in adolescence. The Journal of Positive Psychology, 1-10. 
• De podcastaflevering van Eos magazine: "Ik vraag het aan" over hoe creatief AI is?

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Wist je dat er ook een Oostende bestaat aan de andere kant van de wereld? Ostende (met één o) is een Argentijnse kuststad, opgericht door een Belgische absint-handelaar uit Bergen met grote dromen, maar geen flauw idee waar hij aan begon.

Podcastmaker Eva Moeraert ging het afgelopen jaar de winter en de zomer in Ostende Argentinië beleven. Ze kwam niet alleen terug met een schatkist (lees harddrive) vol prachtige fieldrecordings maar ook met talloze verloren verhalen. 

De driedelige podcast Oostende met één o is meer dan een geschiedenispodcast. Het gaat over verhalen vertellen, dromen najagen, over de aantrekkingskracht van de zee en over het verzanden van grootse plannen.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

In onze tweede liveshow zocht Eva manieren om minder te pleasen. Vandaag dus de vraag: is het haar gelukt? Is ze inderdaad een herstellende pleaser en in welke valkuilen trapt ze nog weleens?

Met het bezoek van een hele bende Urugayanen voor de deur bekijken we samen strategieën om anderen minder te proberen plezieren en vooral: om minder jezelf te verliezen in dat tevreden maken van de ander.

Deel jij ook op https://memo.fm/brutonationaalgeluk/ je ervaringen met de BNG-inzichten? Top!

Bron:

Over het stevig onderzochte WOOP als middel om doelen te bereiken vind je alles hier: https://woopmylife.org/

See omnystudio.com/listener for privacy information.

We maakten een heel seizoen over verwondering en dat ging vooral over je verwonderen over dingen waar je van houdt: muziek, de natuur, de kleine schoonheid van het leven...  

Maar helpt verwondering ook om dingen waar je tegenop ziet lichter en leuker te maken? Maaike test het uit bij één van de vele sociale ‘verplichtingen’ in haar leven - en ze vraagt haar moeder om dat ook te doen.

Een aflevering over kleuterdansjes, antropologen op Mars, plusgrootouderschap en veel liefde. En veel  verwondering over al die liefde.

Heb jij ook al iets uit onze BNG-seizoenen uitgeprobeerd? Doe ons een plezier en deel je ervaring hier: https://memo.fm/brutonationaalgeluk/

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Na al die afleveringen waarin we de loftrompet over de natuur hebben afgestoken, is het hoog tijd om het effect daarvan eens uitgebreid aan den lijve te ondervinden. Die Shinrin Yoku of in gewoon Vlaams “bosbaden”: (hoe) werkt dat? Eva testte het voor ons uit – in een Argentijns bos zelfs!

We ontdekken samen ook een app die ons helpt om meer te vogelen, maken plannen om vaker te zomeren en Sander? Die fluit lustig met ons mee.

De sponsor van deze aflevering is de Dag van de Wetenschap op 24 november 2024: save the date!

Bronnen:

- De gratis Merlin Bird ID app

- Het boek ‘Leven en werken in het ritme van de seizoenen’ van Jaap Voigt

- De Flow Magazine van eind mei

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Geïnspireerd door de getuigenis van Bert uit het vierde seizoen zocht Maaike uit of ze met haar status wil rammelen...en de inzichten van het letterlijk ‘uit de lucht gegrepen’ Human Design systeem toepassen.

Omdat ze er niet in gelooft, toch? Of toch wel? Of niet dus?

Een aflevering over waarzegster spelen, doen wat je wil (en dat niet meer stil houden) en de (in)compatibiliteit van wetenschap en spiritualiteit.

Of is dit eigenlijk een aflevering over geloven in het universum, deelnemen aan The Voice en je verliezen in persoonlijkheidsprofielen? Wie zal het zeggen: Ra Uru Hu misschien 😁?

Bronnen:

-  Human Design

-  het enneagram

-  de MBTI

-  Insights

-  het boek ‘We doen allemaal maar wat’ van Thijs Launspach

-  Maaike in het Radio 1 programma De Wereld van Sofie

- het nummer Vanaf nu doe ik alles wat ik wil van Hannelore Bedert

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Je intuïtie volgen: werkt dat eigenlijk? Het voorbije jaar deed Eva drie keer een solo-reis naar Zuid-Amerika: twee keer zelfs voor een hele maand. Een keuze op gevoel, een intuïtief verlangen, zoals Lotte uit ons eerste seizoen die naar Marokko trok.

Cool hé! Maar... in deze aflevering komt Eva ons vertellen dat ze dat nooit meer wil doen.

Was haar gevoel mis? Kwamen er geen levensveranderende inzichten, zoals je in al die boeken en films over alleen reizen ziet? En waarom moeten we dat eigenlijk kunnen, alleen zijn? Ons gesprek meandert langs de mens als sociaal dier, het verschil in alleen zijn voor een introvert of extravert, over emotieregulatie naar jezelf steeds beter leren kennen, om uit te komen bij wandelen als het ultieme vangnet.

Wat probeerde jij uit van onze BNG-inzichten uit de voorbije seizoenen? Werkte het? Werkte het niet? Laat je ervaring achter op https://memo.fm/brutonationaalgeluk/ zodat we een special kunnen maken met jullie als getuigen!

Bronnen:

- het boek ‘Wild’ van Cheryl Strayed (en de film)

- het boek ‘Eat Pray Love’ van Elizabeth Gilbert (en ook hier: de film)

- de reisverhalen die Iris Hannema schreef: ‘Miss yellow hair, hello!’ en ‘Het bitterzoete paradijs’

- het boek ‘Ik ben een eiland’ van Tamsin Calidas

- over onze evolutionaire kern als mens lees je meer in dit Eos Psyche en Brein artikel van Prof. Johan Braeckman

- er is veel onderzoek naar hoe sociale steun en een krachtig sociaal netwerk  emotieregulatie bevorderen – zoals bijvoorbeeld van deze onderzoekers

See omnystudio.com/listener for privacy information.

We trappen ons zesde seizoen af: een special waarin we onderzoeken of en hoe de inzichten uit de vorige vijf BNG-seizoenen werken. Met onszelf als random geselecteerd gewillig proefkonijn.

Vandaag: hoe pak je gewoontes weer op als je de draad bent kwijtgeraakt door vakantie, een verhuis of andere ingrijpende gebeurtenissen? Waarom is het leuker om een nieuwe gewoonte te starten dan een oude weer vast te pakken? En werkt dat nu eigenlijk, met die stickers plakken en die cadeautjes? Een aflevering over de melkschuimer, over geheime identiteiten en over een onlinecursus-walhalla.

Bronnen:

- Masterclass: de online databank met duizend kleine lesjes van inspirerende schrijvers, filmmakers, stylisten, koks, denkers, goeroes en levenskunstenaars

-  Het boek ‘Elementaire gewoontes’ van James Clear

-  Het boek ‘Steeds beter’ van Gretchen Rubin

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Onze laatste aflevering van dit seizoen is de live-opname van een heerlijke avond met onze enthousiaste vrienden van de show.. Een extra lange dus, deze, met Maaike als centrale getuige en massa’s reacties van het publiek.

Over magie, synchroniciteit, de statistische kans op een mirakel en de kracht van geloven in het positieve. Omdat we meestal bewijs zoeken voor wat we al denken, onze eigen positieve self-fulfilling prophecy kunnen creëren én anderen in goede zin kunnen beïnvloeden door ook in hen het beste te zien. Om intentioneel te kiezen voor een leven waarin de wonderen de wereld nog niet uit zijn, zeg maar.

Bronnen:

-    het boek ‘Ode aan de verwondering’ van Caroline Pauwels

-    de wet van Littlewood overelke maand een mirakel

-   het boek ‘Synchroniciteit’ van Carl Jung

-   het boek ‘De meeste mensen deugen’ van Rutger Bregman

-   het onderzoek van Prof. Dr. Ellen Langer naar het effect van de klok twintig jaar terugdraaien

-  Prof. Dr. Richard Wiseman deed tien jaar lang wetenschappelijk onderzoek naar het effect van jezelf zien als een ‘geluksvogel’

-  het Pygmalion-effect, onderzocht bij leerkrachten door Rosenthal & Jacobson

-  de podcastaflevering ‘How to become Batman’ van Invisibilia: over de blinde jongen die als ziende wordt grootgebracht

- het Michelangelo-effect: hoe koppels elkaar beïnvloeden

- de prachtige duurzame Timokast van onze sponsor Tintelijn

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Wat gebeurt er als we anderen bewonderen? Welk effect hebben goede en slechte morele voorbeelden op ons? En welke verhalen kunnen we beter verspreiden: die van het kwaad - om voor op te passen, of die van de goedheid - om geïnspireerd te worden?  

In deze aflevering kijken we allemaal in eigen boezem en ontdekken we hoe gefascineerd we zijn door het extreme kwaad, door true crime en thrillers bijvoorbeeld - maar ook hoe inspirerende figuren in de geschiedenis ons kunnen optillen.  

Christophe Busch, criminoloog gespecialiseerd in extremisme en radicalisering en directeur van het Hannah Arendt Instituut, toont ons hoe het bestuderen van het grote kwaad ons iets kan leren over de mens en zijn vermogen om te herstellen. En hoe we door het delen van actiegerichte voorbeelden van kleine goedheid en mogelijke manieren om te reageren op ‘het kwade’ een positief verschil kunnen maken. Een hoopvolle aflevering vol wijsheid van grote denkers en Holocaust-overlevers: over o.a. post-traumatische groei, amor mundi en een positief omstaanderseffect. 

Bronnen: 

• het Hannah Arendt Insituut 

• Christophe Busch’s nieuwe boek: “De duivel in elk van ons” 

• memoires vol wijsheid van Holocaust-overlevers: “De Keuze” van Edith Eger, “De zin van het bestaan” van Viktor Frankl, “Is dit een mens” van Primo Levi, “De gelukkigste man van de wereld” van Eddy Jaku 

• podcast “Amor Mundi” van Klara over Hannah Arendt 

• Onderzoek van Jonathan Haidt naar het opgetild worden door moreel goede voorbeelden vind je in zijn boek ‘The Happiness Hypothesis’ 

• Onderzoek naar het celebrity worship syndrome 

• Het omstanderseffect en hoe het vermeden kan worden (met Griet uit aflevering 3) 

• Autodelen via onze sponsor Cozywheels 

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Wie zijn nieuwsgierigheid en inspiratie volgt, heeft daar niet alleen zelf profijt van, maar tilt ook anderen op. Zoals Toia ons in deze aflevering inspireert en vertelt hoe ook zij op haar beurt geïnspireerd en aangemoedigd werd door anderen.  Ze leert ons bovendien het prachtige Spaanse woord ‘sororidad’: de vanzelfsprekende manier waarop we elkaar dragen en steunen. Hoog tijd voor de woordkunstenaars onder ons om daar een welluidende Nederlandse term voor te bedenken, iets waar wij in deze aflevering helaas jammerlijk in mislukken.

Een inspirerende aflevering over passie, sociale besmetting, de curve verschuiven, jezelf zien als held in je eigen levensverhaal en achteraf pas de puntjes verbinden. Oh ja, en iets over een wervelkolom, Mary Poppins en drie paar tieten.

Bronnen:

• Toia en haar Alexandertechniek

• Todd Kashdan en zijn onderzoek naar nieuwsgierigheid

• ‘Be a Mr Jensen’ - filmpje

• Onderzoek naar hoe effectieve feedback pas kan in een toegewijde en zorgzame relatie, en als de lerende de feedback wil ontvangen (hier bvb in medische opleidingen/stages)

• Vriendelijkheid en goede daden zijn besmettelijk, tonen onder andere dit artikel en dit onderzoek

• blog van Maaike over ‘de curve verschuiven’, en meer daarover in haar boek ‘Leven om te floreren’

• ‘The Artist’s Way’ van Julia Cameron

• ‘Steal like an Artist’ van Austin Kleon

• Steve Jobs over ‘connecing the dots

See omnystudio.com/listener for privacy information.

De natuur oordeelt niet, laat zelf de boel al eens lekker hangen en durft verwelken of vergaan. Daar kunnen wij als verwonderde wandelaar krachtige levenslessen uithalen. En dat doet onze getuige Griet Van Vaerenbergh, docente sociale en positieve psychologie aan de Thomas More hogeschool en collega van Maaike, elke dag. Struinend door haar eigen natuurgebied weet ze als geen ander wat het heilzame effect van natuur is, zowel vanuit haar expertise als uit eigen ervaring.  Trauma’s helen, liefdesverdriet verwerken, rouwen, stress verlagen en herstellen van heftige gebeurtenissen: een half uur in het bos zou weleens het perfecte doktersvoorschrift kunnen zijn. 

Een aflevering die deels buiten, deels op het toilet en deels op het dak van Eva is opgenomen - met bakken wetenschappelijk bewijs en dus heel veel goede excuses om wat vaker niét achter je computer of in een vergadering te zitten en wél in het park, in je tuin of op het strand.

Bronnen:

• een heel mooi overzicht van alle wetenschappelijk onderzoek over de heilzame effecten van natuurbeleving op de mens vind je in de boeken ‘Het Groene Geluk’ van Eline Van Lanker en ‘The nature fix’ van Florence Williams 

• de natuur-piramide van Prof. Dr. Tim Beatly: over hoeveel natuur je wanneer nodig hebt om te floreren: https://www.biophiliccities.org/the-nature-pyramid

• in dit overzichtsartikel zit massa’s onderzoek dat suggereert dat wie vaker in de natuur vertoeft meer duurzaam gedrag gaat vertonen 

• onze Studio Brein-podcastaflevering over de effecten van de natuur op je brein 

• de Zwitscherbox met vogelgeluiden voor overal

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Tom Gorré verloor zijn broer aan zelfdoding toen hij zelf twintig was – en die vroege confrontatie met rouw en verlies veranderde hem voorgoed. Ten goede.

In deze aflevering over ontzag ervaren in nabijheid van de dood en hoe dat een mens verandert,  laten we ons inspireren door de bijzondere manier waarop Tom naar het leven en de dood kijkt.  We hebben het verder over een nieuwe versterkende kijk op rouw, over krachtiger leven met het einde voor ogen en over echt durven voelen. Een aflevering met onverwacht veel levensdrang en dankbaarheid.

 Bronnen:

-   opnieuw Prof. Dacher Keltners onderzoek naar Awe

-   podcast ‘Waarom’ van Eva over de zelfdoding van Tom

-   de Rouwrevolutie van Reveil

-   dit artikel over waarom de vijf fases van rouw volgens Elizabeth Kubler-Ross achterhaald zijn

-   Stroebe en Schut ontwikkelden het duale model van rouw: waarin je heen en weer gaat tussen de verlieskant en de herstelkant

-  Bronnie Ware over de ‘Top Five Regrets of the Dying’

-   Nona Van Braeckels podcast ‘Na de rouwstoet’

-   podcast Mi Tio Bartolo van Eva over haar oom

-   haal hier je freebie: de positief-psychologische interventie die je krachtiger helpt leven met het einde voor ogen

See omnystudio.com/listener for privacy information.