Wegens Hitler

Het ongemakkelijke hart van Erika: de bewaking was Nederlands. Wie waren de KK'ers en commandant Diepgrond? En hoe kon Herbertus Bikker, "de Beul van Ommen", ontsnappen en tot zijn dood ongestraft in Duitsland blijven wonen? Tot slot: hoe het kamp onder een vakantiepark verdween, en de verborgen letters E-R-I-K-A.

Een zware aflevering: honger, dwangarbeid bij boeren in de buurt en dagelijkse mishandeling. Over de acht Joodse gevangenen, van wie er maar twee de oorlog overleefden, en over de drie gefusilleerde verzetsmensen, onder wie kinderredder Jaap Musch. Ook: de gedwongen voettocht richting Westerbork in april 1945 en het kamp als interneringskamp na de bevrijding.

Misschien wel het minst bekende kamp van Nederland. Vroeger kampeerden de theosofen van Krishnamurti op dit terrein, in de oorlog werd het een Justizlager waar Nederlandse rechters zwarthandelaren naartoe stuurden. We vertellen hoe het kamp steeds van karakter veranderde, wat de cijfers zeggen en waarom de rechters in 1943 niemand meer stuurden.

Het slot over Kamp Amersfoort, met drie verhalen. De 101 Sovjet-krijgsgevangenen die als propaganda door de stad werden gevoerd en in april 1942 werden geëxecuteerd. De razzia van Putten, waarna 601 mannen naar Neuengamme gingen. En de 49 verzetsmensen die na de aanslag op Rauter op de schietbaan werden doodgeschoten. Verder: de Stenen Man, Titus Brandsma en Floris Bakels.

Over het nietsontziende terreurbewind binnen Kamp Amersfoort. Wat was de gevreesde Rozentuin? Wie waren commandant Karl Peter Berg en "de Beul van Amersfoort" Joseph Kotälla? Daarnaast aandacht voor Loes van Overeem, "de Witte Engel", die via het Rode Kruis hulp probeerde te bieden.

Links:

Nationaal Monument Kamp Amersfoort

Oorlogsbronnen: Kamp Amersfoort

Gedenkplaats Kamp Amersfoort (4 en 5 mei)

Het beruchte Polizeiliches Durchgangslager aan de zuidrand van Amersfoort. Niels en Sjoerd bespreken het ontstaan van dit doorgangs- en strafkamp, de tienduizenden gevangenen die er vastzaten, de beruchte "Palestina Express" en de transformatie tot het huidige monument en museum.

Links:

Nationaal Monument Kamp Amersfoort

Tijdlijn Kamp Amersfoort

Oorlogsbronnen: Kamp Amersfoort

Twee van de meest ingrijpende gebeurtenissen uit de geschiedenis van Vught. Over de kindertransporten naar Sobibor in juni 1943, vastgelegd in de dagboeken van Helga Deen en David Koker, en het gruwelijke bunkerdrama in cel 115 in januari 1944.

Links:

Nationaal Monument Kamp Vught

Joods Monument

Oorlogsmonumenten Vught (4 en 5 mei)

Een bijzonder verhaal binnen het prikkeldraad: de werkplaats van Philips in Kamp Vught. Hoe de SOBU-groep en het Philips-Kommando ontstonden, wat de beruchte "Philips-prak" betekende voor gevangenen, en hoe honderden Joodse arbeiders via Reichenbach en Auschwitz wisten te overleven.

Links:

Nationaal Monument Kamp Vught

Stichting Philips-Kommando

Joods Monument: SOBU en Philips-Kommando

Andere Tijden: Philips en de gevangenen

Het enige officiële SS-concentratiekamp op Nederlandse bodem: Konzentrationslager Herzogenbusch. Niels en Sjoerd bespreken het ontstaan van het kamp in de bossen bij Vught, de indeling en het zware dagelijkse kampleven. Ook komt de ontruiming rond Dolle Dinsdag aan bod en wat er na de oorlog met het terrein gebeurde.

Links:

Nationaal Monument Kamp Vught

Oorlogsmonumenten Vught (4 en 5 mei)

In deze aflevering duiken we in de geschiedenis van Kamp Westerbork. Oorspronkelijk gebouwd als opvangkamp voor Joodse vluchtelingen, groeide Westerbork tijdens de Duitse bezetting uit tot het belangrijkste doorgangskamp van Nederland. We bespreken het dagelijks leven in het kamp, de transporten naar Auschwitz en Sobibor, en de rol die Westerbork speelde in de vervolging van meer dan honderdduizend Nederlandse Joden, Sinti en Roma. Een aangrijpende aflevering over een plek die symbool staat voor één van de donkerste hoofdstukken uit de Nederlandse geschiedenis.

In deze zomeraflevering staat Albert Speer centraal: Hitlers favoriete architect en later minister van Bewapening. Lange tijd werd hij gezien als de ‘goede nazi’, de technocraat die afstand zou hebben gehouden van de grootste misdaden van het regime. We bespreken zijn snelle opkomst binnen de nazi-top, zijn rol in de Duitse oorlogsindustrie, zijn relatie met Hitler en de vraag of zijn zorgvuldig opgebouwde imago na de oorlog wel terecht was. Een fascinerend portret van een man die zich presenteerde als apolitieke bestuurder, maar diep verweven was met het Derde Rijk.

Twee honderd afleveringen. Ooit begonnen als een slecht idee, inmiddels uitgegroeid tot een nog slechter idee met een jubileum. In deze speciale aflevering blikken we terug, kijken we vooruit en doen we vooral waar we al 199 afleveringen goed in zijn: afdwalen. Bedankt voor het luisteren en welkom bij aflevering 200 van Wegens Hitler. 🎉🎙️

In deze laatste aflevering van het seizoen bezoeken we een aantal vliegvelden rondom Berlijn en wat daar nu nog van te zien is. 

**Door Niels wat later, onze excuses!**

Het decor staat, de ideologie is gevormd. In dit slotakkoord van ons tweeluik zien we hoe Dietrich Eckart in 1919 de 'acteur' vindt voor zijn moorddadige script: Adolf Hitler. Van de eerste ontmoeting in München tot de mislukte Bierhalle-putsch in 1923; ontdek hoe deze bohemien de basis legde voor de grootste catastrofe van de moderne geschiedenis. Dictators ontstaan immers nooit alleen—er staat altijd een mentor in de schaduw.

Dictators ontstaan zelden uit het niets. In dit eerste deel maken we kennis met Dietrich Eckart, de man die later de belangrijkste mentor van Adolf Hitler zou worden. We volgen zijn reis van mislukt literair talent in Berlijn tot de radicale, antisemitische stem in de achterafzaaltjes van München. We laten hem achter in 1919: de ideologische gifbeker is gevuld, het netwerk is gebouwd. Nu is het wachten op de ontmoeting die alles zal veranderen.

In deze aflevering duiken we in de geschiedenis van de Völkischer Beobachter, het beruchte propagandablad dat uitgroeide tot het officiële spreekbuis van de NSDAP.

In deze aflevering duiken we in de beruchte Spandau-gevangenis in Berlijn, waar nazi-kopstukken hun straf uitzaten na de Neurenbergprocessen. We volgen het dagelijkse leven achter de muren en de merkwaardige regels die golden voor de laatste gevangene, Rudolf Hess. Een verhaal over macht, isolatie en de symbolische lading van een gevangenis die uiteindelijk zelf werd afgebroken om verering te voorkomen.

Hij preekte over goede seks en de kunst van het loslaten. Maar ondertussen hielp psychiater Johannes Heinrich Schultz een regime overeind dat Europa op brute wijze misbruikte. Het verhaal van een nazi-arts die de liefde ontleedde, terwijl een heel continent gebukt ging onder de beul.

Vriend worden? Klik hier.