Denkwijzer

‘Je laat kinderen niet alleen thuis, maar ook niet alleen online. En dat is niet iets waar je mee kan beginnen als een kind 16 is.'

Helle Larsen, onderzoeker aan de Universiteit van Amsterdam, vertelt waarom timing bij jongeren zo cruciaal is. En dat niet alleen: we moeten ook kritisch zijn op de term telefoonverslaving. Bij een schermtijd van negen uur is de conclusie snel getrokken: die is telefoonverslaafd. Maar vertelt schermtijd het hele verhaal?

In deze aflevering bespreken we met haar waarom enkel schermtijd niets zegt over problematisch gebruik, hoe je als behandelaar wél zicht krijgt op wat er online speelt en waarom de leeftijd waarop je een kind een telefoon geeft zo bepalend is.

Bronnen: 

• SUPIQ vragenlijst: Su, S., Cousijn, J., Molenaar, D., Freichel, R., Larsen, H., & Wiers, R. W. (2024). From everyday life to measurable problematic smartphone use: The development and validation of the Smartphone Use Problems Identification Questionnaire (SUPIQ). Journal of Behavioral Addictions, 13(2), 506–524. https://doi.org/10.1556/2006.2024.00010 (details)

• Daily diaries studie (onderzoek loopt nog): onderzoek naar symptomen van problematisch smartphonegebruik in relatie tot gevoelens, gericht op fluctuaties in het dagelijks leven en waar behandelaren zich op kunnen richten bij jongeren die vastlopen. Meer informatie vind je op de website: https://digitalyouthproject.nl/nl/

• Artikel: Wanneer is iets verslaving? Larsen, H., Wiers, R.W., Su, S. and Cousijn, J. (2023), Excessive smartphone use and addiction: When harms start outweighing benefits. Addiction, 118: 586-588. https://doi.org/10.1111/add.16060 

  Leestips van Helle:

• Wetenschappelijk artikel: door in gesprek te gaan met jongeren zelf, is onderzocht hoe jongeren zelf denken over de gevolgen van hun gebruik van digitale media, hoe ze hun mediagebruik proberen te sturen, en of ze zelf voelen dat ze iets willen veranderen aan hoe ze digitale media gebruiken. 

  Todorovic, L. (AiO), A. Bogaerts, and H. Larsen. 2026. “Adolescents' Perspectives on Self-Regulation and Need for Change in Digital Media Use: A Focus Group Study.” Journal of Adolescence 0: e70220. https://doi.org/10.1002/jad.70220.

• Artikel: Telefoonverslaafd! Waarom we moeten oppassen met jongeren verslaafd noemen: https://www.human.nl/artikelen/telefoonverslaafd-waarom-we-moeten-oppassen-met-jongeren-verslaafd-noemen.

Hosts: Nadia Shah & Daniëlla Ham

Gast: Helle Larsen

Camera: Dominique Westphal

Audio: Eljhin Bruinendaal

Art Director: Mandy Shah

Redactie: Emma Martens, Isaura Cooke & Merel van Hoogdalem

Regie: Rik Mertens

Of bekijk deze podcast via een ander platform:

YouTube-aflevering

Apple Podcasts

Volg ons

LinkedIn: www.linkedin.com/showcase/denkwijzerpodcast

Pijn, uitputting, een brein dat anders werkt dan je gewend bent, en een werkvloer die na het verlof de oude jij verwacht. En hoe vaak krijgen vrouwen dan te horen: het hoort erbij?

'Ik dacht alleen maar: what the fuck is hier aan de hand?' Zo omschrijft Pauline Bijster, communicatieadviseur, journalist en auteur van Een nieuw leven, haar eigen herstel na de bevalling.

In deze aflevering bespreken we wat er fysiologisch en neurologisch écht gebeurt na een bevalling, waarom klachten regelmatig worden aangezien voor burn-out of depressie, en waarom de werkvloer daar nauwelijks rekening mee houdt. Bijna 1 op de 3 vrouwen valt uit na verlof, dat hoort er niet bij.

Jouw zwangerschapsverhaal delen? Therapieland ontwikkelt op dit moment een e-health module voor vrouwen met stemmingsklachten tijdens en na de zwangerschap. Wil je meepraten of meer weten? Stuur een mail naar sophie.nanninga@therapieland.nl.

Bronnen:

• Boek: Een nieuw leven, Pauline Bijster

• Verlofhub

• Documentaire over het moederbrein: Het Moederbrein-NPO (fragment minuut 8:13– 9:07)

•  Zwangerschapshersenen, Elseline Hoeksema

• Arboportaal met rechten na de zwangerschap

• Waarom vrouwen hormoongerelateerde klachten met moeite bespreken

  
  

Hosts: Nadia Shah & Daniëlla Ham

Gast: Pauline Bijster

Camera: Dominique Westphal

Audio: Eljhin Bruinendaal

Art Director: Mandy Shah 

Redactie: Ruby Smits & Sophie Nanninga

Regie: Rik Mertens

Of bekijk deze podcast via een ander platform

YouTube: https://www.youtube.com/watch?v=5xokDcbdJmg

Volg ons

LinkedIn: www.linkedin.com/showcase/denkwijzerpodcast

Instagram: @denkwijzerpodcast_

YouTube: @denkwijzerpodcast

‘Op een gegeven moment word je iets minder professional, en iets meer medemens.’

Je bent de zorg ingegaan om mensen beter te maken. Niet om levens te beëindigen. En dan zit er iemand voor je die zegt: ik wil euthanasie. Wat doet dat met jou als behandelaar?

Die vraag staat centraal in deze aflevering over euthanasie bij psychisch lijden. We praten niet over procedures of richtlijnen, maar over wat er van binnen gebeurt als een cliënt een euthanasiewens heeft. De twijfel, het gevoel van falen, de identiteitscrisis als jouw rol als 'redder' botst met de wens van je patiënt.

Psychiater Sophie Hengst werkt al twaalf jaar bij ARQ Nationaal Psychotrauma Centrum in Diemen, een expertisecentrum voor mensen met complexe psychotraumaklachten. Ze doorliep meerdere euthanasietrajecten bij psychisch lijden en praat open over wat ze daarin leerde over haar eigen grenzen en het gevoel van falen. Haar oproep: lees je in en ga het gesprek aan! Dat zorgt voor erkenning en een diepere connectie.

Bronnen:

Richtlijn levensbeëindiging op verzoek: https://richtlijnendatabase.nl/richtlijn/levensbeeindiging_op_verzoek_psychiatrie/startpagina_-_levensbe_indiging_op_verzoek.html

Expertisecentrum Euthanasie: https://expertisecentrumeuthanasie.nl/

Stichting KEA: https://stichtingkea.nl/

ThaNet: https://thanet.nl/

Documentaire Milou: https://npo.nl/start/video/npo-doc-milou-s-strijd-gaat-door/meer-informatie

Boos - Euthanasie de movie

https://www.youtube.com/watch?v=IXWMIokE10Y&t=676s

David Mulder bij Sophie

https://www.youtube.com/watch?v=kNo5yNT9QS8&t=953s

Medialogica ontleedt

https://www.youtube.com/watch?v=EY66FZhs8Fs&t=1536s

Hosts: Nadia Shah & Daniëlla Ham

Gast: Sophie Hengst

Camera: Dominique Westphal

Audio: Eljhin Bruinendaal

Art Director: Mandy Shah

Redactie: Merel van Hoogdalem & Emma Martens

Regie: Rik Mertens

Of bekijk deze podcast via een ander platform:

Link naar YouTube-aflevering: https://youtu.be/jQnzHlEUKeA

Volg ons

LinkedIn: www.linkedin.com/showcase/denkwijzerpodcast

Instagram: @denkwijzerpodcast_

YouTube: @denkwijzerpodcast

‘Het probleem waar we verliefd op moeten worden, is de toegankelijkheid van de zorg.’

Samen met Barbara Montagne, boegbeeld innovatie bij GGz Centraal en klinisch psycholoog, bespreken we waarom innovatie geen 'extraatje' is, maar een manier om passende zorg te bieden aan mensen die het nodig hebben.

Terwijl miljoenen Nederlanders innovaties als wearables hebben omarmd, zijn GGZ-behandelaren van nu vaak nog huiverig. Laten we hiermee enorme kansen liggen? We nemen de meerwaarde van innovaties in de behandelkamer onder de loep en bespreken hoe toekomstige behandelaren opgeleid worden met een innovatiemindset, terwijl dit bij huidige behandelaren soms nog mist.

Want innovatie hoeft helemaal niks engs te zijn! Hoe je morgen al de eerste stap zet? Dat legt Barbara uit.

Bronnen: 

Innovatie-hub GGz Centraal: https://www.werkenbijggzcentraal.nl/over-ggz-centraal/innovatie

Adaptieve Psychologische Vervolgopleidingen: https://progapv.nl/

Hosts: Nadia Shah & Daniëlla Ham

Gast: Barbara Montagne

Camera: Dominque Westphal

Audio: Eljhin Bruinendaal

Art Director: Mandy Shah 

Redactie: Isaura Cooke & Sophie Nanninga

Regie: Rik Mertens

Of bekijk deze podcast via een ander platform:

Link naar YouTube-aflevering: https://youtu.be/B7LIkuyJNpk 

Link naar Apple podcast: https://podcasts.apple.com/us/podcast/denkwijzer/id1850476198

Volg ons

LinkedIn: www.linkedin.com/showcase/denkwijzerpodcast

Instagram: @denkwijzerpodcast_

YouTube: @denkwijzerpodcast

Waarom behandelt de GGZ vrouwen met ADHD nog te vaak als ‘defecte mannen’?

Samen met Jacqueline van de Sande, ADHD-coach, ervaringsdeskundige en auteur van Bloedirritant, kijken we kritisch naar hoe de ADHD-zorg vrouwen tekortdoet. We bespreken waarom diagnoses bij vrouwen vaak veel te laat komen en hoe dat hun mentale gezondheid beïnvloedt. 

Jacqueline legt uit hoe de hormonale cyclus ADHD-klachten en de werking van medicatie beïnvloedt – en waarom we dat niet langer mogen negeren in behandelingen. Met humor en empathie deelt ze haar eigen ervaringen met ADHD.

Een eerlijk gesprek over wat vrouwen met ADHD nodig hebben en de noodzaak van zorg die wél aansluit bij de vrouwelijke biologie.

Bronnen: 

https://www.adhdpraktijkvandesande.nl/

Bloedirritant!

Trainingen voor professionals

Korte documentaire meisjes met ADHD | Druk en Dromerig: https://youtu.be/67EsJwEGzH0Liedje Druk en Dromerig (ADHD, daar kun je wat mee!) https://youtu.be/V3jNwV_x-vI

H3-Netwerk

Hosts: Nadia Shah & Daniëlla Ham

Gast: Jacqueline van de Sande

Camera: Dominque Westphal

Audio: Eljhin Bruinendaal

Art Director: Mandy Shah 

Redactie: Merel van Hoogdalem & Sophie Nanninga 

Regie: Rik Mertens

Volg ons

LinkedIn: www.linkedin.com/showcase/denkwijzerpodcast

Instagram: @denkwijzerpodcast_

YouTube: @denkwijzerpodcast

Is de digitale poli een noodzakelijk kwaad of de heilige graal? Samen met GZ-psycholoog Rob Mijnheer (GGZ Drenthe) onderzoeken we of een scherm de therapeutische relatie écht in de weg staat. Biedt de digitale wereld misschien juist méér veiligheid en nabijheid dan de traditionele spreekkamer? Een prikkelend gesprek over menselijke innovatie en de mindset-shift die nodig is om de GGZ toegankelijk te houden. Want als cliënten online zorg met een 8,5 waarderen, waarom houden we dan nog zo vast aan de fysieke wachtkamer?

Bronnen:

Online poli - GGZ Drenthe 

Artikel Zorginstituut Magazine - september 2025

Hosts: Nadia Shah & Daniëlla Ham

Gast: Rob Mijnheer

Camera: Dominque Westphal

Audio: Eljhin Bruinendaal

Art Director: Mandy Shah 

Redactie: Merel van Hoogdalem & Sophie Nanninga 

Regie: Rik Mertens

Volg ons

Instagram: @denkwijzerpodcast_

TikTok: @denkwijzerpodcast

YouTube: @denkwijzerpodcast

Ruim 100.000 Nederlanders wachten op mentale hulp. De druk op de GGZ is ontzettend hoog en de roep om verandering klinkt luider dan ooit. Samen met pionier en verbinder Michael Milo (De Nieuwe GGZ) durven we de pijnlijke vraag te stellen: houden we het probleem zelf in stand door de psycholoog als enige oplossing te zien?

Een inspirerend gesprek over het loslaten van de medische bril en de noodzaak van een Ecosysteem Mentale Gezondheid (GEM), waarin herstel niet begint op een wachtlijst, maar midden in de maatschappij.

Disclaimer: In deze aflevering wordt over verlies en zelfdoding gepraat. Denk je aan zelfdoding? Er zijn mensen die naar je willen luisteren en je kunnen helpen. Bel anoniem 113 of chat anoniem via 113.nl - 24/7 bereikbaar, gratis en anoniem.

Bronnen:

Rapport ‘Uit balans’ (Rijksoverheid, 2025). Dit zojuist verschenen Interdepartementaal Beleidsonderzoek (IBO) trekt de harde conclusie dat ons huidige zorgstelsel "onhoudbaar" is.

Bekijk de meest actuele data over wachttijden in de GGZ in deze monitor van het ministerie van Volksgezondheid.

⁠Jim van Os: De Sociale Benadering bij Mentale Gezondheid⁠ over Ecosystemen Mentale Gezondheid

Volg Michael Milo:

https://www.michaelmilo.nl/

https://www.denieuweggz.nl

https://www.michaelmilo.nl/home/a-new-tattoo/

https://www.instagram.com/anewtattoofestival?igsh=Nzl6dWRkZHIzYXJ6&utm_source=qr

Hosts: Nadia Shah & Daniëlla Ham

Gast: Michael Milo

Camera: Dominque Westphal

Audio: Eljhin Bruinendaal

Art Director: Mandy Shah 

Redactie: Merel van Hoogdalem & Sophie Nanninga

Regie: Rik Mertens

Volg ons

Instagram: @denkwijzerpodcast_

TikTok: @denkwijzerpodcast

YouTube: @denkwijzerpodcast

Kan een chatbot écht empathischer zijn dan je therapeut? Samen met filosoof en AI-expert Bas Haring duiken we in de toekomst van de GGZ. Vervangt AI straks de psycholoog, of wordt het juist onze beste collega? Een broodnodig gesprek over 24/7 digitale steun, de angst voor vervanging, en de ethische grenzen van AI als behandelaar.

Bronnen:

Peter-Paul Verbeek over techniek in de mens en de mens in apparaten, Nacht van de Wetenschap 2018: https://www.youtube.com/watch?v=YWFBvfer0aI

Boek: Kunstmatige intelligentie is niet eng, Bas Haring

Boek: Hoe leg ik dit uit? Wetenschap uitleggen met beelden en verhalen, Bas Haring

Hosts: Nadia Shah & Daniëlla Ham

Gast: Bas Haring

Camera: Dominque Westphal

Audio: Eljhin Bruinendaal

Art Director: Mandy Shah

Redactie: Sophie Nanninga & Merel van Hoogdalem

Regie: Rik Mertens

Volg ons

Instagram: @denkwijzerpodcast_

TikTok: @denkwijzerpodcast

YouTube: @denkwijzerpodcast

Welkom bij Denkwijze(r) - de podcast over ontwikkelingen in mentaal welzijn.

Binnenkort luister je hier naar onze eerste aflevering.