De Bajes Bazen

In deze aflevering vertellen de Bajes Bazen over hoe er in de gevangenis wordt omgegaan met gedetineerden die (acute) medische zorg nodig hebben. Welke procedures er moeten worden gevolgd, wie er verantwoordelijk zijn en welke risico's kleven aan een behandeling in een ziekenhuis buiten de P.I.

De Bajes Bazen zijn terug! Na een succesvol eerste seizoen zijn er nog genoeg interessante onderwerpen om te bespreken. In deze eerste aflevering blikken we terug op het vorige seizoen en kijken we vooruit naar de afleveringen die komen gaan. Verwacht weer vele interessante gesprekken over het leven in en rond de gevangenis. Gesprekken tussen de Bajes Bazen zelf en met gasten uit de branche. Er is geen ontsnappen meer aan!

In de EO-serie Hel of Hotel worden bekende Nederlanders samen met een andere gedetineerde opgesloten in een cel. Een bijzonder experiment om te ontdekken hoe men zich zal gedragen tijdens detentie en of hun mening over Nederlandse gevangenissen wordt bijgesteld. Want is het een hotel, zoals zo vaak wordt beweerd of toch een hel?

Henk en Abel werkten mee aan deze televisieserie, die te zien is op NPO Start en later op de televisie bij de NPO. Ook zij kregen een uniek kijkje in het gevangenisleven, omdat nu ook te zien is wat er achter de celdeur plaatsvindt. Iets wat in het dagelijkse leven in een P.I. niet het geval is. 

Een van de ex-gedetineerden die meewerkten aan dit programma is Leroy. Hij zat jaren geleden in detentie en hem werd gevraagd om zich tijdens de opnames zo te gedragen als destijds in de jeugdgevangenis. Dit bleek voor zowel de BN'ers als voor Leroy voor de nodige confrontaties te zorgen.

Als de orde of de veiligheid in een penitentiaire inrichting in het gedrang dreigen komen en het medewerkers niet meer lukt om met de gebruikelijke middelen een situatie beheersbaar te houden, kunnen zij een beroep doen op het IBT, het Intern Bijstandsteam. Iedere gevangenis heeft zo'n team. Deze 'M.E. van de gevangenis' grijpt dan in en als het nodig is, past men proportioneel fysieke dwang toe.

Paul van Arkel was ooit betrokken bij de oprichting van het allereerste IBT en kan hierover prachtig vertellen. Een van de leden van zo'n IBT is Erik. Ook hij heeft de nodige interventies meegemaakt. In deze aflevering vertellen zij hun verhalen.

Gedetineerden kunnen tijdens hun verblijf werkzaamheden verrichten die hen op weg helpen naar terugkeer in de maatschappij. Dit varieert van het inpakken van huishoudelijke producten en schoonmaken tot hovenierswerk en productiewerk, zoals het maken van schuttingdelen en laswerkzaamheden. En hiermee kunnen ze dan een zakcentje verdienen om bijvoorbeeld verzorgingsproducten of een pakje sigaretten te kopen.
In deze aflevering hebben we het met p.i.-medewerker Klaas over dit soort werk. Hij begeleidde jarenlang gedetineerden tijdens hun werkzaamheden in en zelfs buiten de gevangenis.

In een gevangenis zitten vaak honderden gedetineerden op cel. Zij kunnen, zodra de celdeur op slot gaat, geen kant meer uit en zijn aangewezen op de paar vierkante meter die zij tot hun beschikking hebben. Maar wat als er brand uitbreekt in de gevangenis? Wat doe je dan? Laat je de gevangenen zitten, omdat de cellen overwegend brandvertragend werken of laat je ze vrij? En wat gebeurt er dan?

In deze aflevering hoor je hoe medewerkers van een penitentiaire inrichting hiermee omgaan. En dan met name het indrukwekkende verhaal van voormalig bewaarder Marco. Tijdens zijn werk in de gevangenis in Heerhugowaard maakte hij een brand mee, waarbij niet het vuur direct levensbedreigend was, maar vooral de daarmee gepaard gaande rookontwikkeling.

Een gevangenis is speciaal gebouwd om gedetineerden binnen de de betreffende inrichting te houden. Elektronisch beveiligde deuren, verstevigde ramen, dikke tralies, camera's en natuurlijk hoge muren moeten voorkomen dat gevangenen ontsnappen. 

Toch zijn er ondanks deze maatregelen ook in Nederland vele al dan niet geslaagde uitbraakpogingen geweest. Enkele gedetineerden wisten op klassieke wijze met aan elkaar geknoopte lakens de buitenwereld te bereiken. Een vrouwelijke gevangene wist zich zelfs een weg naar buiten te graven.  Anderen gebruikten meer spectaculaire methodes, zoals een helikopter. 

In deze aflevering bespreken we enkele van deze voorvallen.

In deze eerste aflevering maak je kennis met Henk en Abel. Zij zijn voormalig gevangenisdirecteur en zitten vol verhalen over deze bijzondere functie. Interessante verhalen, maar soms ook huiveringwekkend, zoals blijkt in deze aflevering.

Geweld binnen de muren van de gevangenis is niet uitzonderlijk, maar vaak blijft het bij wat kleine opstootjes, die door het gevangenispersoneel vakkundig in de kiem worden gesmoord. 

Toch gaat het ook wel eens heel erg mis. Zo ook op die bewuste dag eind januari 2003 in P.I. De Marwei in Leeuwarden.

Een gevangene steekt tijdens creatieve therapie meerdere malen in op de begeleidster, die aan haar verwondingen overlijdt. Een inktzwarte dag in de geschiedenis van De Marwei.


(Met dank aan Omrop Fryslân voor het beschikbaar stellen van de geluidsfragmenten)

In deze podcast vertellen de twee bajesbazen met humor, een tikkeltje zelfspot, maar vooral met veel kennis van zaken over hun rijke en soms spannende ervaringen in de bajes. Luister hier alvast naar de trailer.