GRONDTONEN

Sjoerd Hekking geeft in deze aflevering twee verklaringen voor de naam 'Jericho'. Beer Heitinga vindt dat Amersfoort beter met zijn geschiedenis moet omgaan. Van de Eem en haar oevers kun je veel meer plezier hebben dan nu het geval is, laat Isabel Son zien. En de man die nooit wat meemaakt, Johan Oosterboer, verhaalt over de gemoedelijke omgangsvormen in de wijk, maar kondigt ook aan dat zijn huis niet zonder slag of stoot zal verlaten.

In deze aflevering praten we met mevrouw Hazekamp. Zij woont al sinds 1957 in Jericho, hoogstwaarschijnlijk het langst van iedereen die daar ooit woonde. En ze vindt de wijk in vergelijking met vroeger zo mooi, opgeknapt en schoon.
Nu de wijk het sociaal plan, nodig voor sloop, heeft afgewezen Is er een patstelling tussen Jericho en de woningcorporatie ontstaan. We vragen wethouder Jeroen Bulthuis hoe die patstelling doorbroken kan worden.
Buurtbewoner Els vindt het niet meer dan sociaal, dat Jericho behouden blijft voor mensen met minder inkomen.
En Sjoerd Hekking is een lopende encyclopedie wat betreft historisch Amersfoort. In deze en de volgende aflevering deelt hij zijn kennis en anekdotes over Jericho met ons.

30 Oktober 2024, Jericho viert feest. De uitslag van de draagvlakmeting is zojuist bekend gemaakt. Om de wijk te kunnen slopen moet minimaal 70% van de huurders akkoord gaan met het sociaal plan dat daarvoor is opgesteld. Dat is bij lange na niet het geval; 67% heeft zich juist tegen het plan uitgesproken. Een klinkende overwinning voor de bewonerscommissie. Maar hoe nu verder? We praten daar over met Henk van Oostrum en twee van zijn buurtgenoten.

In deze laatste aflevering praat Henk van Oostrum ons een laatste keer bij over zijn wijk Jericho.Gerard Korthals, bioloog, deelt zijn fascinatie voor het ondergrondse bodemleven met ons. We staan voor een unieke kerkbank in de Sint Catharinakerk in Bunschoten. We varen een wedstrijd op botter BU210 met schipper Jacob de Graaf. Meedoen met de snelsten zit er deze keer niet in. En we bereiken met een zekere weemoed het eindpunt van onze tocht.

Gedeputeerde Mirjam Sterk ontvouwt de Utrechtse plannen voor Eemland in een opkomende storm op de dijk bij Eemdijk. Daar nam Drs. P. 51 jaar geleden de videoclip voor zijn lied de Veerpont (= Heen en weer) op. U hoort er alles over van Arie ter Beek. En Marko Venendaal, scheepstimmerbaas, toont ons de schoonheid van de botter.

Henk Nobbe, waterschap Vallei en Veluwe, brengt het landschap op dit traject tot leven door zijn kennis te delen over onder meer zandopduikingen, kazematten, beschoeiingstypen en biodiversiteit langs de Eem. We hebben een reportage over weidevogelbeheer door de boeren van Collectief Eemland en door Natuurmonumenten. We roeien een stukje mee met Erik Droogh en Bert Kranendonk en ervaren dat de Eem een 'klotsbak' is. En Henk van Oostrum praat ons weer bij over Jericho.

In deze aflevering vertelt wandelprofessor Zef Hemel hoe we ons een weg uit de klimaatcrisis kunnen lopen. We varen een stukje met de Fietsboot van de Eemlijn. In De Nieuwe Stad stelt filosoof Thijs Lijster de prangende vraag: 'Van wie is de stad eigenlijk?' Kan meentvorming in de stad een dam opwerpen tegen gentrificatie? En Henk van Oostrum doet verslag van de onderhandelingen over een sociaal plan voor de bewoners van Jericho

In deze eerste aflevering voorziet Margriet Mijnssen, archivaris, onze tocht van historische context door te verhalen over de waterhuishouding van de Eemvallei en de strijd van Amersfoort tegen het water door de eeuwen heen.We doen een opmerkelijke ontdekking in de Sint Joriskerk. Isabel Son van Vrienden van de Eem spuit haar ideeën over hoe de Eem aantrekkelijker gemaakt kan worden. En Henk van Oostrum van de bewonerscommissie van Jericho praat ons in een eerste van vier items bij over de sloopplannen voor zijn wijk Jericho en de onderhandelingen met woningcorporatie De Alliantie.

In Aflevering 2 van deze podcast lopen we met Thijs Lijster door De Nieuwe Stad. Thijs schetst het gevaar van gentrificatie in dit soort stadsdelen. Met Mendel Robbers en Desirée Hagebeuk van Schipper Bosch struinen we nog een keer door het gebied en zij vertellen in deze bonus-aflevering wat de projectontwikkelaar drijft en voor ogen staat met De Nieuwe Stad.

In 1973 was de veerpont bij Eemdijk het decor voor opnamen van de videoclip bij het  lied 'Veerpont (= Heen en weer)' van Drs. P. Dat filmpje stelt niet zoveel voor, maar de tekst van het lied is ook na 50 jaar nog steeds heel grappig.

We varen een zeilwedstrijd van de DARP, dinsdagavond rond- en platbodem competitie, met de botter BU210. Dit is de eerste wedstrijddag van deze boot en bemanning dit jaar en routine ontbreekt nog. De fanatieke zeilers verliezen we al snel uit het oog, maar gezellig is het wel. We komen uiteindelijk als vijftiende over de finish in een veld van 20.

We brengen een bezoek aan scheepstimmerwerf Nieuwboer in Spakenburg. Met simpel gereedschap en oude technieken worden hier de resterende vissersboten van de voormalige Zuiderzeevloot varende gehouden. Eigenaar Marco Venendaal vertelt waar voor hem de schoonheid schuilt in de botter.

In de Sint Catharinakerk in Bunschoten treffen we een unieke kerkbank aan. Arie ter Beek van het centrum erfgoed en cultuur én kerkrentmeester van deze kerk geeft uitleg.

Maico Kemp, melkveehouder en actief binnen stichting Wijland test een eenvoudige bodemkwaliteitskit, ontwikkeld door Wijland, bij zijn jonge collega Arwout Beukers op het bedrijf. De uitkomsten zijn positief.

Jericho stond op de nominatie voor renovatie, maar opeens besloot woningcorporatie De Alliantie tot sloop. De wijk kwam in verzet. Henk van Oostrum verwoordt de gevoelens in de wijk en praat ons in verschillende afleveringen bij over de  onderhandelingen met De Alliantie.

Met kunst- en cultuurfilosoof Thijs Lijster lopen we door De Nieuwe Stad. Thijs schreef een boek over meenten/de commons. Gentrificatie ligt op de loer in stadsdelen als De Nieuwe Stad. Biedt het denken over de meent daar een schild tegen?

Een 'klotsbak' wordt de Eem wel door roeiers genoemd. We nemen de proef op de som door zelf een stukje te varen onder supervisie van twee leden van de Baarnse Watersport Vereniging.

We varen met de Eemlijn terug van Soest naar Amersfoort. Deze bootdienst draait volledig op vrijwilligers van wie we er een aantal op deze eerste vaart van het jaar spreken.

De boeren van Collectief Eemland zijn succesvol met hun weidevogelbeheer. De eieren worden deels met drones geteld en geïdentificeerd. Wilhelm Bos coördinator van het Collectief geeft een demonstratie.

Isabel Son van vrienden van de Eem loopt met ons mee van de Koppelpoort naar de wijk Jericho. Onderweg spuit ze haar ideeën over hoe je de Eem beter kunt integreren in het stadsleven van Amersfoort.

Beheerder van de Joriskerk, Nic van Tricht, leidt ons rond door de kerk en laat onder meer zien hoe een 16e-eeuwse aannemer zijn ongenoegen over de kerkvorsten vorm gaf.

In deze laatste aflevering van GRONDTONEN alles over de wolf. Leo Linnartz beantwoord de vraag: waarom doodt en verwondt een wolf soms veel meer schapen dan hij op kan [vanaf 4:17] en wat valt er tegen te doen [vanaf 1:38].
Martin Drenthen, milieufilosoof, denkt dat het verzet tegen de wolf, niet alleen door de wolf gemotiveerd is, maar voor iets breders staat [vanaf 31:25]. Aart van den Brandhof, schaapherder, heeft het nachtverblijf van zijn kudde wolfproof gemaakt en de wolf is wat hem betreft welkom [vanaf 22:17]. Een een lichte teleurstelling maakt zich van Louis meester als hij aan de bron van het Renkums Bekenstelsel staat [vanaf 36:19].
We lopen van de provinciale weg Ede-Arnhem naar de Kreelse Plas op de Ginkelse Hei.

Marcel van Silfhout vertelt hoe hij tegen de stroom in oude graanrassen verbouwt in het beekdal [vanaf 1:49]. Quentin Bourgeois, archeoloog, laat zien waarom de grafheuvels in het Renkums Beekdal zo bijzonder zijn [15:16]. Leo Linnartz, wolvenexpert, is er 100% zeker van dat de wolf zijn opwachting in het beekdal zal maken (als dat al niet gebeurd is) [vanaf 36:36]. En Maarten Veldhuis van het Waterschap weet ook over dit droge traject nog wel het een en ander te vertellen [vanaf 21:57].          In deze aflevering lopen we van Quadenoord naar de Ginkelse Hei en de provinciale weg N224.

Natuurlijke beken, gegraven beken, opgeleide beken, sprengen, het Renkums Bekenstelsel is een ingenieus systeem. Maarten Veldhuis legt het op hoofdlijnen uit.

In deze vierde aflevering lopen we van de Bennekomseweg naar Natuurvriendenhuis De Bosbeek.
We doen dat samen met landschapsarchitect Michael van Buuren  die een mogelijke toekomst van het dal schetst [vanaf 15:21]. Flip Witte meet de waterafvoer in de Paradijsbeek [vanaf 27:08]. In Natuurvriendenhuis De Bosbeek zien we hoe mensen op of onder het minimum een week lang worden verwend [vanaf 32:20]. En als altijd beantwoordt Maarten Veldhuis van Waterschap Vallei en Veluwe onze watergerelateerde vragen [vanaf 8:03].

In deze aflevering ontmoeten we een kampioen schapendrijven [vanaf 3:35], zien we de rietorchis bloeien op een voormalig industrieterrein [vanaf 9:10],  leren we van Thom Kuyper alles over het schimmelnetwerk dat de bomen in het bos verbindt [vanaf 11:20], brengen we een bezoek aan de biologische tuinderij van Esther Kuiler [vanaf 23:50] en hebben we een ontmoeting met kabouters [vanaf 35:57].
We lopen van Kortenburg naar de Bennekomseweg

'Wat hoort hier niet thuis', vroeg een studente aan Noord-Italiaanse boeren. 'Vluchtelingen, de wolf, de macht van Rome en de macht van Brussel', antwoordden ze bijna allemaal. Het debat over de wolf, gaat dus over veel meer dan over de hinder of schade die de wolf aanricht, concludeert filosoof Martin Drenthen.

Flip Witte meet de waterafvoer in de Paradijsbeek. Die blijkt 2 liter per seconde te bedragen. Dat is erg weinig. Zo weinig water gaat op den duur ten koste van het waterleven.

Natuurvriendenhuis De Bosbeek was in de vorige eeuw deel van de socialistische zuil. Wij mengen ons onder de gasten om te zien hoe de idealen van weleer vandaag de dag worden ingevuld.

Een nationaal geschenk van de Nederlandse bevolking en die uit de overzeese gebiedsdelen, zoals dat toen heette, aan koningin Emma lag aan de basis van kuuroord Oranje Nassau's Oord. Welke Tbc-lijders konden hier terecht, wat hield hun behandeling in en hoe succesvol was die? De archivarissen van ONO vertellen het ons.