Vandaag bespreken we het boek Je bent niet de baas, maar je moet er wel iets mee van Marije van den Berg en Nico Groen.
De ondertitel is: Het gemeenschappelijke organiseren
Marije werkt als onderzoeker, adviseur en initiatiefnemer op het grensvlak tussen gemeenschap en overheid. Ze zit in het bestuur van het Druckeronds, in de Rekenkamer Leiden & Leiderdorp en in de raad van toezicht van Ouders en Onderwijs. Ze is columnist van VNG magazine en Binnenlands bestuur.
Ze heeft een podcast Democratie in uitvoering (link)
Nico is bestuurskundige en meer dan veertig jaar onafhankelijk organisatieadviseur en interim-manager. Hij was bijna twintig jaar bestuursvoorzitter van een groep industriële ondernemingen in de machinebouw. Nu is hij voorzitter van Werknemersparticipatie Rotaform Lelystad, de Industriële Kring Lochem en van de Coöperatie LochemEnergie Waterkracht.
Een fijn boek. Minder dan 200 pagina's. Behapbare hoofdstukken van enkele pagina's. Net als haar boek Stop. (Boekencast over in 2021 opgenomen) Lekker geschreven, kernachtig. Dit keer geen stappenplan of methode, maar wel goede tips voor actie, met veel aandacht voor gemeenschappen en de ruimte tussen de markt en de staat. De kruk met drie poten. Ik kreeg er energie van en wilde weer aan de slag met het werk dat ik normaal doe. Met de goede tip, met anderen delen wat je belangrijk vindt én gaan doen wat er dan moet gebeuren.
Moedig zijwaarts. Voor de meeste goede dingen hoef je geen toestemming te vragen. p 192
Boek Je bent niet de baas 6 delen:
Verwacht niet te veel van organisaties (en bazen)
Overschat markt en staat niet
Herstel maatschappelijke balans
Vorm lokale gemeenschappen
Maak ruimte voor wat er toch al gebeurt
Laat je niet afleiden
Geheim katern (voor als je wél de baas bent)
We zijn al bevoegd en hebben geen toestemming nodig.
Zekerheid vs vrijheid - boek van Aldous Huxley De tijd van de oligarchen. Mensen kiezen voor zekerheid.
Inleiding: de buschauffeur in de nacht maakt keuzes zonder dat er een baas nodig is.
Wie niet zelf zijn positie kiest, krijgt er eentje toegewezen. Daar zit voor mij wat gevoel voor merit in. Je moet het zelf doen. Vrijheid komt niet vanzelf.
Verwacht niet te veel van organisaties (en bazen)
We verwachten teveel van organisaties, efficieny, de mechanistische benadering
Alle mensen zijn ongeveer even groot.
Als je de baas wordt, ga je je anders gedragen.
Het verschil in grootte van karakter is vaak meer een kwestie van de omstandigheden.
Hannah Arendt - handelen p27
p30 besluitvorming, beslissingen in organisaties worden vaak door mensen genomen die nét niet genoeg vakkennis hebben om alle details te begrijpen. Terwijl uitvoerders deze kennis wel bezitten en ook actuele informatie hebben.
Herbert Simon: autoriteit ontstaat omdat anderen hun gedragskeuzes door de baas laten bepalen. Je accepteert de leiding omdat je het nut ervan inziet, niet omdat het moet.
Terwijl leiderschap wisselt naar gelang de vraag en de omstandigheden.
Een ondernemer doet het ook niet allemaal alleen. Terwijl ze zich wel eenzaam voelen.
Overschat markt en staat niet
De kracht van de markt is niet zo groot mogelijk. Meer middenstand, minder monopolies.
De neoliberale belofte van efficiëntie door schaalvergroting is vaak een recept voor kwetsbaarheid. Waar variëteit beschermt tegen systeemuitval.
De markt heeft ons veel gebracht, maar ze moet terug in haar hok.
We moeten de staat ook niet overschatten.
Positie kiezen in de gemeenschap. Met overheidsbeleid besturen we de staat, niet de samenleving.
Ook hier besluitvorming zo dicht mogelijk bij de praktijk leggen.
p60 en 61 - Door eigendom te verbinden met daadwerkelijke betrokkenheid, geen focus meer op financiële waarde maar op maatschappelijke waarde.
Herstel maatschappelijke balans
Een stelsel van twee is nooit stabiel (markt en staat). Een derde domein, het coöperatieve domein.
Laten we de kleinste omweg kiezen. p73 Grootste omweg zoals in de zorg. Kleinst mogelijke omweg via de commons. p75 Eerst tijd geven aan wat belangrijk is en dan pas een besteding zoeken voor de tijd die over is.
Haal het schema uit je hoofd dat tijd vooral werktijd is die je moet verkopen voor loon.
Tijd is een hulpbron die waardevoller wordt als we die delen met anderen en gezamenlijk inzetten. Tijd als common.
p80 Whatever the problem, community is always the answer.
p 86 beheermodellen naast gezonde verdienmodellen. Gebruikswaarde creëren en in stand houden. p88
Wees middenstander. Midden in de gemeenschap. p100
Vorm lokale gemeenschappen
Maak ruimte voor wat er toch al gebeurt
Laat je niet afleiden
Geheim katern (voor als je wél de baas bent)
Opvallende lessen uit het boek voor ons:
00:00 Intro van het boek en eerste indruk van Erno
02:15 Met anderen delen wat je belangrijk vindt en gaan doen wat er dan moet gebeuren.
02:55 Eerste induk van Tom…
De ondertitel is: Het gemeenschappelijke organiseren
Marije werkt als onderzoeker, adviseur en initiatiefnemer op het grensvlak tussen gemeenschap en overheid. Ze zit in het bestuur van het Druckeronds, in de Rekenkamer Leiden & Leiderdorp en in de raad van toezicht van Ouders en Onderwijs. Ze is columnist van VNG magazine en Binnenlands bestuur.
Ze heeft een podcast Democratie in uitvoering (link)
Nico is bestuurskundige en meer dan veertig jaar onafhankelijk organisatieadviseur en interim-manager. Hij was bijna twintig jaar bestuursvoorzitter van een groep industriële ondernemingen in de machinebouw. Nu is hij voorzitter van Werknemersparticipatie Rotaform Lelystad, de Industriële Kring Lochem en van de Coöperatie LochemEnergie Waterkracht.
Een fijn boek. Minder dan 200 pagina's. Behapbare hoofdstukken van enkele pagina's. Net als haar boek Stop. (Boekencast over in 2021 opgenomen) Lekker geschreven, kernachtig. Dit keer geen stappenplan of methode, maar wel goede tips voor actie, met veel aandacht voor gemeenschappen en de ruimte tussen de markt en de staat. De kruk met drie poten. Ik kreeg er energie van en wilde weer aan de slag met het werk dat ik normaal doe. Met de goede tip, met anderen delen wat je belangrijk vindt én gaan doen wat er dan moet gebeuren.
Moedig zijwaarts. Voor de meeste goede dingen hoef je geen toestemming te vragen. p 192
Boek Je bent niet de baas 6 delen:
Verwacht niet te veel van organisaties (en bazen)
Overschat markt en staat niet
Herstel maatschappelijke balans
Vorm lokale gemeenschappen
Maak ruimte voor wat er toch al gebeurt
Laat je niet afleiden
Geheim katern (voor als je wél de baas bent)
We zijn al bevoegd en hebben geen toestemming nodig.
Zekerheid vs vrijheid - boek van Aldous Huxley De tijd van de oligarchen. Mensen kiezen voor zekerheid.
Inleiding: de buschauffeur in de nacht maakt keuzes zonder dat er een baas nodig is.
Wie niet zelf zijn positie kiest, krijgt er eentje toegewezen. Daar zit voor mij wat gevoel voor merit in. Je moet het zelf doen. Vrijheid komt niet vanzelf.
Verwacht niet te veel van organisaties (en bazen)
We verwachten teveel van organisaties, efficieny, de mechanistische benadering
Alle mensen zijn ongeveer even groot.
Als je de baas wordt, ga je je anders gedragen.
Het verschil in grootte van karakter is vaak meer een kwestie van de omstandigheden.
Hannah Arendt - handelen p27
p30 besluitvorming, beslissingen in organisaties worden vaak door mensen genomen die nét niet genoeg vakkennis hebben om alle details te begrijpen. Terwijl uitvoerders deze kennis wel bezitten en ook actuele informatie hebben.
Herbert Simon: autoriteit ontstaat omdat anderen hun gedragskeuzes door de baas laten bepalen. Je accepteert de leiding omdat je het nut ervan inziet, niet omdat het moet.
Terwijl leiderschap wisselt naar gelang de vraag en de omstandigheden.
Een ondernemer doet het ook niet allemaal alleen. Terwijl ze zich wel eenzaam voelen.
Overschat markt en staat niet
De kracht van de markt is niet zo groot mogelijk. Meer middenstand, minder monopolies.
De neoliberale belofte van efficiëntie door schaalvergroting is vaak een recept voor kwetsbaarheid. Waar variëteit beschermt tegen systeemuitval.
De markt heeft ons veel gebracht, maar ze moet terug in haar hok.
We moeten de staat ook niet overschatten.
Positie kiezen in de gemeenschap. Met overheidsbeleid besturen we de staat, niet de samenleving.
Ook hier besluitvorming zo dicht mogelijk bij de praktijk leggen.
p60 en 61 - Door eigendom te verbinden met daadwerkelijke betrokkenheid, geen focus meer op financiële waarde maar op maatschappelijke waarde.
Herstel maatschappelijke balans
Een stelsel van twee is nooit stabiel (markt en staat). Een derde domein, het coöperatieve domein.
Laten we de kleinste omweg kiezen. p73 Grootste omweg zoals in de zorg. Kleinst mogelijke omweg via de commons. p75 Eerst tijd geven aan wat belangrijk is en dan pas een besteding zoeken voor de tijd die over is.
Haal het schema uit je hoofd dat tijd vooral werktijd is die je moet verkopen voor loon.
Tijd is een hulpbron die waardevoller wordt als we die delen met anderen en gezamenlijk inzetten. Tijd als common.
p80 Whatever the problem, community is always the answer.
p 86 beheermodellen naast gezonde verdienmodellen. Gebruikswaarde creëren en in stand houden. p88
Wees middenstander. Midden in de gemeenschap. p100
Vorm lokale gemeenschappen
Maak ruimte voor wat er toch al gebeurt
Laat je niet afleiden
Geheim katern (voor als je wél de baas bent)
Opvallende lessen uit het boek voor ons:
00:00 Intro van het boek en eerste indruk van Erno
02:15 Met anderen delen wat je belangrijk vindt en gaan doen wat er dan moet gebeuren.
02:55 Eerste induk van Tom…
